Ankara Geneli Metro İstasyonlarında Muhtelif Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi

2026/508668 İhale Kayıt Numaralı “ Ankara Geneli Metro İstasyonlarında Muhtelif Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi ” İhalesi

Ergün BİLİR ,

Ankara Büyükşehir Belediyesi Kent Estetiği Dairesi Başkanlığı ,

Ankara Büyükşehir Belediyesi Kent Estetiği Dairesi Başkanlığı tarafından 07.05.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Ankara Geneli Metro İstasyonlarında Muhtelif Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Ergün Bilir ’in 12.06.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.06.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 23.06.2026 tarih ve 218698 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.06.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2026/1603 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İhale üzerinde bırakılan Aktif Elektrik Mühendislik Ltd. Şti. – FFF İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı'nın aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı;
-İstekli tarafından kullanılan işçilik ücretlerinin 2026 yılına ait asgari ücreti karşılamadığı,
-Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.13.1’inci maddesinde belirtildiği üzere satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için fiyat teklifine konu ürün ile satış tutarı tespit tutanağına konu ürünün aynı ürün olması gerektiği, istekli tarafından sunulan fiyat tekliflerinde yer alan yürüyen merdivenler ile satış tutarı tespit tutanaklarında yer alan ürünlerin aynı olmadığı,
-Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.13.1 maddesinde yer alan zorunlu meslek mensubu ibaresinin fiyat tekliflerinde ve/veya dayanak satış tutarı tespit tutanaklarında usulüne uygun şekilde bulunmadığı; ayrıca teklif edilen birim fiyatların satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80'inin altında kaldığı,
-İstekli tarafından sunulan fiyat teklifleri ve satış tutarı tespit tutanaklarında yer alan yürüyen merdivenlerin teknik şartnamede belirtilen düşey yükseklikleri, basamak genişlikleri, dış ortam tipi özellikleri ve kapasite değerlerinin aynı olmadığı, farklı pozlardaki farklı özellikteki merdivenler için ayrı maliyet tespiti yapılmadığı,
-Fiyat tekliflerinde belirtilen ürünler ile satış tutarı tespit tutanaklarında belirtilen ürünlerin nitelik olarak uyuşmadığı, teklif edilen yürüyen merdivenlerin teknik şartnamede istenen teknik özellikleri sağladığını gösteren teknik dokümanlar, yeterlilik belgeleri ve teknik veri dokümanlarının sunulmadığı,
-İstekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında açıklama istenilen iş kalemlerine ait maliyet bileşenlerinin eksik açıklandığı,
-Fiyat tekliflerinde yürüyen merdivenlerin temini dışında montaj, test, devreye alma, garanti, nakliye, vinç ve sahaya indirme giderlerinin ayrıca açıklanmadığı,
-Fiyat teklifi alınan tüm ürünlerin ihale kapsamında kullanılması istenen malzemenin teknik şartlarını sağlamadığı, idareye sunulan teklif ekinde ihalenin teknik şartnamesinde istenen ISO kalite belgeleri, yeterlilik sertifikaları ve teknik bilgi dokümanlarının sunulmadığı gibi; bu ürünlerin yeterlilikleri sağlayıp sağlayamadıkları, sertifikalarının olup olmadığı bilgisinin fiyat teklifinde belirtilmediği,
-Fiyat teklifi alınan firmaların, fiyat teklifi vermiş oldukları ürünlere ait faaliyet gösterdiklerine dair herhangi bir belge sunmadığı, ayrıca ilgili firma tarafından sunulan fiyat tekliflerinde firma yetkilisinin imza ve kaşelerinde eksiklikler bulunduğu, teklif alınan açıklama kalemleri için ilgili firmanın sunduğu belgelerde tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubuna ait yanlış kaşeler basılmış olup imzalarda eksiklikler mevcut olduğu,
-Fiyat teklifi ekine koyulan satış tutarı tespit tutanakları oluşturulurken ağırlıklı ortalama satış tutarının, sadece uygun fiyatlı ve şartnameye uygun olmayan satışlar üzerinden değerlendirildiği, Tebliğ hükümlerine uygun şekilde oluşturulmadığı,
-Fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerektiği, fiyat teklifi alınan firmaların yürüyen merdiven üreticisi, distribütörü veya yetkili satıcısı olduklarına ilişkin herhangi bir belge sunulmadığı,
-Fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarede fiyat teklifinin dayanağı olan satış tutarı tespit tutanağının tarih ve sayı bilgisi bulunmadığı gibi ekinde sunulan satış tutarı tespit tutanağında da tarih ve sayı bilgisine yer verilmediği, verilen aşırı düşük sorgulamasında her sayfaya firma yetkilisi tarafından kaşe ve imza yapılmadığı, ekinde yer alan imza sirkülerinin asıl veya usulüne uygun onaylı suret niteliği taşımadığı,
-Fiyat teklifi ekinde sunulan satış tutarı tespit tutanaklarının dipnot kısmında belirtilen imza beyannameleri, ticaret sicil gazeteleri ve faaliyet belgeleri sunulmadığı,
-Fiyat teklifi ekinde sunulan satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) dipnot kısmında, fiyat teklifi veren ve belgelerde imzası bulunan vergi mükellefinin yetkili olduğunu gösterir imza beyannamelerinin, ticaret sicil gazetelerinin ve tutanakları tanzim eden SMMM/YMM'nin faaliyet belgelerinin sunulması gerektiği halde söz konusu belgelerin sunulmadığı, faturaların noter, YMM, SMMM veya vergi dairesi onaylı suretleri bulunmadığı,
-Satış tutarı tespit tutanaklarının ekinde yer alan imza sirkülerinin noter onaylı olmadığı,
- Satış tutarı tespit tutanaklarının ekinde yer alan imza sirkülerinin asıl veya usulüne uygun onaylı suret niteliği taşımadığı,
- Meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin geçerlilik süresinin dolduğu,
-Satış tutarı tespit tutanaklarında tutanağa esas üç aylık süre bölümünün boş bırakıldığı,
-Satış tutarı tespit tutanaklarında hangi geçici vergi döneminin esas alındığının gösterilmediği,
-Satış tutarı tespit tutanaklarında malzeme ve montaj ayrımı yapılmadığı, yürüyen merdiven cihaz bedeli ile montaj, nakliye, vinç, sahaya indirme, test, devreye alma ve garanti giderlerinin ayrı ayrı gösterilmediği,
-Satış tutarı tespit tutanaklarında yer alan ürün tanımlarının ihale dokümanında yer alan ürün tanımlarının örtüşmediği,
-Açıklama kapsamında kullanılan belgelerin ihale konusu özel pozların maliyet bileşenlerini karşılamadığı,
-Açıklama kapsamında kullanılan fiyat tekliflerinin ihale konusu işte kullanılacak ürünlerin gerçek maliyetlerini ortaya koymadığı,
2) Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen YKS Grup A.Ş. tarafından elektrik mühendisliği diploması kullanılarak yeterlik sağlandığı, İdari Şartname'de mezuniyet belgesi ile iş deneyiminin tevsik edilmesi halinde yalnızca makine mühendisliği ve elektrik-elektronik mühendisliği mezuniyet belgelerinin kabul edilebileceğinin düzenlendiği, elektrik-elektronik mühendisliği yerine elektrik mühendisliği diplomasının kabul edilmesinin ihale dokümanına aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.
(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.
a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;
1) Yapım yönteminin ekonomik olması,
2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
3) Teklif edilen işin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…
45.1.1.1. Sınır değer eşitliğinde yer alan (N), “sınır değer katsayısı”nı temsil etmekte olup bu katsayı, 11/06/2011 tarihli ve 27961 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği”nde yer alan “B-Üstyapı (Bina) İşleri”, “C-Sıhhi Tesisat ve Mekanik Tesisat İşleri”, “D-Elektrik İşleri”, “E-Elektronik ve İletişim İşleri” grubundaki yapım işleri ile bu işlerle ilgili tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işlerinde (1,00), diğer yapım işlerinde (1,20)’dir. İhale konusu yapım işinin kapsamında farklı katsayılara tabi iş kısımlarının bulunması durumunda; sınır değer katsayısı, söz konusu kısımlardan toplam yaklaşık maliyeti içindeki ağırlık oranı en fazla olana göre belirlenir.
…
45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır.
45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.
45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.
Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.
45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.
Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.
Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.
Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.
Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.
45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.
İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.
…
45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;
a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,
b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,
sunacaklardır.
Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.
Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz.
Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.
Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.
45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;
a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,
b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,
ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.
İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.
Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.
…
45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.
45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.
45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.
45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.
45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.
45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.
45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,
b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,
e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,
f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.
Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.
45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir.)
…
…45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.
Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapmış olması gerekir.
Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması gerekir. Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir.
İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
…
…45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.
45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.
…
Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.
Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.
…
45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.
…
45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.
…
45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur…” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. İsteklinin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç, yapı kullanım izin belgesi giderleri ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “EK” başlıklı maddesinde aşağıdaki tablo yer almaktadır.
Sıra No
İş Kalemi No
Açıklama
Birimi
Miktarı
1
15.106.1004
Patlayıcı Madde Kullanmadan Demirli ve Demirsiz Beton İnşaatın Yıkılması
metreküp
130
2
15.106.1101
Doğal parke taşı, beton plak, adi kaldırım ve blokaj sökülmesi
metrekare
144,3
3
15.120.1001/N
Makine ile yumuşak ve sert toprak kazılması (Serbest kazı)
metreküp
162,8
4
15.125.1004/N
Çakıl temin edilerek, makine ile serme, sulama ve sıkıştırma yapılması
metreküp
8,14
5
15.150.1003
Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 16/20 basınç dayanım sınıfında, gri renkte, normal hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)
metreküp
19,24
6
15.150.1005
Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 25/30 basınç dayanım sınıfında, gri renkte, normal hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)
metreküp
162,8
7
15.160.1003/N
Ø 8- Ø 12 mm nervürlü beton çelik çubuğu, çubukların kesilmesi, bükülmesi ve yerine konulması
ton
0,814
8
15.165.1003/N
Her çeşit profil, çelik çubuk ve çelik saclarla karkas, (çerçeve) inşaat yapılması, yerine tespiti (yapı karkası, köprülerde profil demirlerinden kirişler, başlıklar, bağlantılar ve benzeri imalatlar)
ton
5,187
9
15.180.1001
Ahşaptan seri kalıp yapılması
metrekare
125,4
10
15.250.1011/N
200 kg çimento dozlu tesviye tabakası yapılması
metrekare
260
11
15.270.1004
Elastomerik reçine esaslı sıvı plastik kaplama malzemesi ile file takviyeli olarak, 3 kat halinde toplam 1,5 mm kalınlıkta su yalıtımı yapılması
metrekare
738,4
12
15.540.1122
Demir yüzeylere iki kat antipas, iki kat sentetik esaslı mat boya yapılması
metrekare
5,187
13
25.360.1204
Debisi m³/h: 10-15 Basıncı mSS (5,0 -10), Dalgıç Tip Pis Su Pompası
adet
7
14
35.100.6405
0,40-0,50 m²'ye kadar (0,50 m² dahil), Sıva üstü sac tablolar (TS 3367 EN 60439-1) Not: "Tip testler" yaptırılarak,buna ait test sonuçları İdareye verilecektir
adet
7
15
35.105.1231
Üç fazlı 25 A'e kadar (6 kA), Anahtarlı Otomatik Sigortalar (6 kA kesme kapasiteli)
adet
8
16
35.110.1101
3x10A'den 3x63A'e kadar, Icu: 35 kA, I1 (0,8-1) In, 3 kutuplu, 400 V AC'de en az Icu: 35 kA, Termik Koruma ayarlı, Manyetik Koruma Sabit, Kompakt tip termik ve manyetik koruyuculu şalterler
adet
7
17
35.115.1022
4x63 A'e kadar (30 mA), Kaçak akım koruma şalterleri (TS EN 61008-1/TS EN 61008-2-1)
adet
4
18
35.115.1815
4 x 40 A.e kadar (30 m A) / Kaçak akım koruma şalterleri (Koruma Sınıfı:B) / KORUMA, KUMANDA VE ANAHTARLAMA ÜRÜNLERİ
adet
9
19
35.115.1836
4 x 63 A.e kadar (300 m A) / Kaçak akım koruma şalterleri (Koruma Sınıfı:B) / KORUMA, KUMANDA VE ANAHTARLAMA ÜRÜNLERİ
adet
7
20
35.150.2103
1x16 mm², 1 kV yer altı kabloları ile kolon ve besleme hattı tesisi (N2XH, 0,6/1 kV)
metre
50
21
35.150.2195
4x16 mm², 1 kV yer altı kabloları ile kolon ve besleme hattı tesisi (N2XH, 0,6/1 kV)
metre
50
22
ÖZ.ELK.01
H: 5.920 mm (Basamak Genişliği 1.000 mm, 6.000 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli) Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
2
23
ÖZ.ELK.02
H: 4.600 mm [Basamak Genişliği 1.000 mm, 6.000 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
2
24
ÖZ.ELK.03
H: 10.660 mm (Basamak Genişliği 1.000 mm, 7.300 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli) Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
1
25
ÖZ.ELK.04
H: 13.820 mm, [Basamak Genişliği 1.000 mm, 7.300 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
2
26
ÖZ.ELK.05
H: 11.530 mm, [Basamak Genişliği 1.000 mm, 7.300 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
1
27
ÖZ.ELK.06
H: 8.236 mm, [Basamak Genişliği 1.000 mm, 6.000 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
1
28
ÖZ.ELK.07
DEMONTAJ - H: 5.920 mm (Basamak Genişliği 1.000 mm, 6.000 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli) Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
2
29
ÖZ.ELK.08
DEMONTAJ - H: 4.600 mm (Basamak Genişliği 1.000 mm, 6.000 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli) Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
2
30
ÖZ.ELK.09
DEMONTAJ - H: 10.660 mm [Basamak Genişliği 1.000 mm, 7.300 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
1
31
ÖZ.ELK.10
DEMONTAJ - H: 13.820 mm, [Basamak Genişliği 1.000 mm, 7.300 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
2
32
ÖZ.ELK.11
DEMONTAJ - H: 11.530 mm, [Basamak genişliği 1.000 mm, 7.300 kişi/saat taşıma kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 derece tırmanma açılı (Dış ortamlar için) Düz Basamak Sayısı 3
adet
1
33
ÖZ.ELK.12
DEMONTAJ - H: 8.236 mm, [Basamak Genişliği 1.000 mm, 6.000 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3
adet
1
34
V.0337
Şap Sökülmesi
metrekare
208
Sözleşme Tasarısı’nın “İşe başlama ve işi bitirme süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 10 (On ) gün içinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yer teslimi yapılarak işe başlanır.
9.2. Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 360 (ÜçyüzAltmış) gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.
9.3. Bu madde boş bırakılmıştır.
9.4. Bu işyerinde havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmadığı günler 0 - 0 tarihleri arasındaki 0 (sıfır) gündür. Ancak, işin bitiminde bu devre dikkate alınmaz ve İdare Yükleniciden teknik şartları yerine getirerek işi tamamlaması için bu dönemde çalışmasını isteyebilir. Zorunlu nedenlerle ertesi yıla sari hale gelen işlerde, çalışmaya uygun olmayan devre, ödenek durumuna ve imalatın cinsine göre dikkate alınır.
9.5. Yüklenicinin sözleşmede belirlenmiş olan süre içinde yer teslimi için hazır bulunmaması halinde bu durum idare tarafından görevlendirilen yapı denetim görevlisinin de bulunduğu komisyon tarafından süre bitiminde tutanak altına alınır ve işin süresi başlar.
9.6. Yüklenicinin işe başlamasına mâni olacak ve yükleniciden kaynaklanmayan hukuki, idari, teknik veya fiili bir engel olması durumunda düzenlenecek işyeri teslim tutanağında bu durum belirtilmek kaydı ile yer teslimi yapılır. Ancak bu durumda, işin süresi başlamış olmakla birlikte iş durdurulmuş sayılır. İşe başlanmasına engel teşkil eden durumun ortadan kaldırılmasını izleyen en geç beş iş günü içinde idare tarafından iş tekrar başlatılır. Bu madde kapsamında fiilen işyeri teslimi yapılmaksızın işin süresinin başlatıldığı durumlarda, tutanağın düzenlenmesi ile fiilen işyeri tesliminin yapılması arasında geçen süre işin süresine eklenir. Yüklenici işyeri teslimine bağlı yükümlülüklerini işyerinin fiilen teslimini müteakip gerçekleştirir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İdarece 08.05.2026 tarihinde istekliye gönderilen yazıda “Ankara Geneli Metro İstasyonlarında Muhtelif Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi ihalesinde 06.05.2026 tarihli teklifiniz, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif olarak tespit edilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamanızı 15.05.2026 tarihi saat 18:00'a kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle İdaremize göndermeniz gerekmektedir.” ifadelerine yer verildiği, yazı ekinde “Açıklama İstenilecek İş Kalemleri / Grupları Listesi” ile “Sıralı Analiz Girdileri Tablosu”na yer verildiği görülmüştür.
İstekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;
Sunulan üst yazıda ihaleye konu yürüyen merdivenlerin, doğası gereği piyasada seri üretimi yapılan, rafta hazır olarak bekletilen ya da serbest piyasada anlık fiyat sirkülasyonu bulunan ticari bir emtia olmadığı, bu nedenle fiyat teklifi aldıkları firmanın yazısında belirtildiği üzere metro tipi yürüyen merdivenlerin projeye özel sipariş geçilmesi halinde üretime alınacağı açıklamalarına ilaveten “…somut olayda metro tipi yürüyen merdivenler seri üretimde olmadığından, sadece idarenin bu spesifik ihalesindeki (2026/508668 İKN) teknik şartname ölçü ve kriterlerine göre üretilebileceğinden, üretici firmanın geçmiş geçici vergi döneminde Türkiye’de birebir aynı teknik özelliklerde (metro tipi) hazır bir satışı bulunmadığından Kleemann veya başka bir küresel üreticiden yasal olarak Ek-O.5 veya Ek-O.6 tutanağı temin edilmesi mevzuatın lafzı ve muhasebe tekniği açısından FİİLEN ve HUKUKEN İMKANSIZDIR… standart belgelerin sunulamadığı durumlarda son 12 ay içerisinde yer alan evraklar ve açıklamaya elverişli diğer bilgi/belgelerin kabul edilmesi gerekmektedir.” ifadelerine yer verildiği ve “Kleeman Firması Resmi Kapasite Raporu ve Teknik Beyan Yazısı” ile “Son 12 Ay İçerisinde Maliyet Hesap Analizleri”nin (işin yapımında kullanılacak bileşenlerin… küresel endeks fiyatları, üretim girdi maliyetleri ve firmanın son 12 aydaki güncel üretim/ithalat verileri baz alınarak rasyonel biçimde oluşturulan ve fiyatlarımızın doğruluğunu gösteren analizlerdir.) sunulduğu, her bir analize %10 oranında kâr ve genel gider öngörüldüğü,
Açıklama istenen 6 adet iş kalemine ilişkin analizin (malzeme ve işçilik giderlerinin ayrı ayrı gösterildiği), gümrük vergi tahsil alındılarının, yürüyen merdivene ilişkin nakliyat emtea sigorta poliçelerinin, gümrük beyannamesinin (ticari tanımı: yürüyen merdiven demonte halde kullanılmamış), firmaya ait imza sirkülerinin ve yönetim iç yönergesinin yer aldığı Ticaret Sicili Gazetesi’nin, Ticaret Sicil Tasdiknamesi’nin, firmanın 31.12.2025 tarihinde düzenlenerek Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğince onaylanmış 31.12.2027 geçerlilik süresi olduğu belirtilen kapasite raporunun, navlun bedeline ilişkin faturaların, 15.05.2026 tarihli fiyat teklifinin ilgili firma tarafından yapılan maliyet hesabı ve ekinde satış tutarı tespit tutanağı ile maliyet tespit tutanağının, meslek mensubuna ilişkin faaliyet belgesinin, ilgili firmanın oda kayıt belgesinin, imza sirkülerinin sunulduğu görülmüştür.
Fiyat teklifinin alındığı firmanın ihaleyi yapan idare olan Ankara Büyükşehir Belediyesi Kent Estetiği Dairesi Başkanlığına hitaben yazılan yazıda, “…işe ilişkin tarafımızca üretilen ve tedarik edilen “Yürüyen Merdiven (muhtelif özellikte)” malzemelerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması yapılması talep edilmiştir. Söz konusu malzeme, ihale makamı tarafından belirlenen teknik şartnameye uygun olarak, standart seri üretim (ticari emtia) olmayıp, sadece bu projeye özel, münhasıran proje bazlı ve özel imalat olarak tasarlanmış ve üretilmiştir. Bu nedenle, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13 maddesinde sayılan (fiyat teklifi, maliyet tespit tutanağı, stok tespit tutanağı vb.) yöntemler ile bu ürünün maliyetinin tevsik esilmesi fiilen ve hukuken imkansızdır.” ifadelerine yer verildiği, yazının devamında yasal dayanak ve gerekçeler kısmında “1.proje bazlı üretim niteliği: ürün, seri üretimden çıkarılarak sadece işin yapılacağı yerin teknik özelliklerine (ölçü, malzeme cinsi, dayanım vb.) göre üretilmiştir. Piyasa fiyat araştırmasına konu edilecek “standart” bir birim fiyatı bulunmamaktadır.
2. Kamu İhale Genel Tebliği 45.1.13.1 maddesi sınırları: Tebliğ hükümleri, piyasadan alınıp satılan, stoklanabilir veya seri üretimi yapılan mallar için genel maliyet hesaplama yöntemleri sunmaktadır. Ancak, üretim süreci bu ihaleye özel başlanan ve biten bir üründe, üretim öncesi hammadde alım maliyetleri, özel işçilik ve proje mühendislik giderleri standart maliyet hesaplamalarına uymamaktadır.
3. Tevsik İmkansızlığı: Proje bazlı özel üretimlerde fiyat teklifi veren üretici firma dahi seri üretim yapmadığı için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.5, Ek-O.6) düzenlenmesi mümkün değildir.
Bu doğrultuda;
Söz konusu malzemenin “özel imalat” olduğunu gösterir bilgi ve belgeler,
Üretim süreci için yapılan özelleştirilmiş alış/satış faturaları,
Mühendislik/tasarım giderlerine ilişkin belgeler ekte sunulmuştur.” açıklamalarına yer verildiği görülmüştür.
İstekli tarafından idarece açıklanması istenilen iş kalemlerine yönelik sunulan açıklama kapsamında yer alan analizlerdeki işçilik için öngörülen bedelin, 2026 yılına ait asgari ücretin altında olmadığı,
Fiyat teklifinin eki tutanaklara yönelik iddialara yönelik incelemede; yukarıdaki tespitlerde yer verildiği üzere, istekli tarafından 15.05.2026 tarihli fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu belgenin açıklama kapsamında tutar ve tarih bilgisi aynı ancak Tebliğ’nin 45.1.13.1’inci maddesi gereğince yazılması gereken meslek mensubu ibarelerinin farklı olduğu, daha açık bir anlatımla aynı ürünler için alınan fiyat teklifinin birinin üzerinde meslek mensubunca yazılan satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı beyanının, diğerinin üzerinde ise maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığı beyanının yer aldığı iki farklı nüshasının bulunduğu ve buna dayanak olarak sırasıyla 15.05.2026 tarihli S-01 sayılı satış tutarı tespit tutanağı ile 15.05.2026 tarihli M-01 sayılı maliyet tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür.
Anılan fiyat teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibine Kleemann Asansör San. ve Tic. A.Ş. tarafından 15.05.2026 tarihinde incelemeye konu ihaleyi yapan idarenin adı, ihalenin adı ve İKN’si belirtilmek suretiyle, bu iş kapsamında yer alan ve işin teknik şartname hükümlerine uygun olarak KDV hariç, nakliye ve diğer bütün masraflar dahil olmak üzere şantiye teslimi olarak belirtilen teklif birim fiyatlar üzerinden verileceği taahhüdünü içerdiği, teklifi veren firmaya ait faaliyet belgesinin sunulduğu ve faaliyet konusunun incelenmesi neticesinde firmanın o alanda faaliyet gösterdiğinin değerlendirilebileceği,
Belirtilen satış tutarı tespit tutanağındaki fatura bilgileri tablosunda yer alan tek faturanın, idarece açıklama istenilen “ÖZ.ELK.02 poz numaralı “ H: 4.600 mm [Basamak Genişliği 1.000 mm, 6.000 Kişi/Saat Taşıma Kapasiteli], Yürüyen Merdivenler, 30 Derece Tırmanma Açılı (Dış Ortamlar İçin) Düz Basamak Sayısı 3” olarak belirtilen iş kalemine ilişkin olduğu ve birim satış tutarının malzeme + montaj şeklinde belirtildiği, fiyat teklifinin içeriğinde yer alan ve açıklama isteme yazısında belirtilen diğer iş kalemlerine yönelik bilgi bulunmadığı, söz konusu tutanağa esas üç aylık sürenin “01/10/2025-31/12/2025 (İLAN TARİHİ:14/04/2026)” olarak belirtildiği, tutanağın son sayfasında meslek mensubunun adı-soyadı, unvanı ile kaşe ve imzasının yer aldığı, KİK106 numaralı Satış Tutarı Tespit Tutanağı e-formunun eki olarak sunulacağı belirtilen “1) Mükellef Adına Tutanağı İmzalayanın İmza Beyannamesi ile Mükellefe Ait Temsile Yetkili Olunduğunu Gösterir Ticaret Sicil Tasdiknamesi veya Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin Aslı ya da Sureti” ile “2) Meslek Mensubuna Ait Faaliyet Belgesinin Aslı ya da Sureti” bilgilerinin sunulan tutanakta yer almadığı ancak açıklama kapsamında meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, faaliyet belgesinin geçerlilik süresinin 3 ay olarak belirtildiği ve QR üzerinden yapılan sorgulamada belgenin 08.07.2026 tarihine kadar geçerli olduğu,
Belirtilen maliyet tespit tutanağının Tebliğ ekinde yer alan e-form KİK105 Maliyet Tespit Tutanağı’ndaki bilgilerin tamamını içermediği, daha açık bir anlatımla malın/mamulün birim maliyetinin gösterildiği bölümlerin yer almadığı, ilaveten “Ağırlıklı Ortalama/Toplam Birim Maliyetin tespitinde esas alınan faturalara ilişkin bilgiler” kısmının bulunmadığı, anılan belge üzerinde meslek mensubunun kaşe ve imzasının da bulunmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının fiyat tekliflerinin ve ekinde yer alan tutanakların mevzuata uygun olmadığından kabul edilemeyeceği, bu nedenle teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinde “…h)İş deneyimi bulunmayan mühendis veya mimarların, aldıkları lisans eğitimine uygun yapım işi ihalelerine başvurularında, toplam süresi onbeş yılı geçmemek kaydıyla mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl, yüzyirmiikibinüçyüzseksenyedi Yeni Türk Lirası (Üçmilyonyediyüzseksenbirbinikiyüzseksenbir Türk Lirası)* olarak hesaplanmak üzere 10 uncu madde kapsamındaki benzer iş deneyimi olarak dikkate alınır. Bu süre iş deneyimi bulunan mimar ve mühendisler için uygulanmaz. Bu bent kapsamında elde edilen deneyim mühendis ve mimarın beş yıldır en az % 51 hissesine sahip olduğu tüzel kişiler tarafından da kullanılabilir…” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;
…
b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,
…
ı) Esaslı unsur: Proje bütünlüğü çerçevesinde yapının amacı ile işlevi ve/veya gerçekleştirilen toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı göz önünde bulundurularak belirlenen ana iş grubunu,
…
ifade eder.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.
…
(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.
…
(6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.
(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler…
(9) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait iş deneyim belgesinin sunulması halinde; ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir) tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren ortaklık tespit belgesinin sunulması zorunludur. Ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu tarafından düzenlenen ortaklık tespit belgesinin, düzenlendikten sonra iş deneyim belgesini kullanan tüzel kişinin temsilcisi ve iş deneyim belge sahibi tarafından imzalanması gerekmektedir.
…
(11) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin sunulması durumunda; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur.
(12) Mezuniyet belgelerinin iş deneyimini tevsik için sunulması durumunda; mezuniyetten sonra geçen sürenin onbeş yıldan fazlasının değerlendirmeye alınabilmesi için, başvuru veya teklif kapsamında mezuniyet belgesi sahibine ait yapım işine ilişkin bir iş deneyim belgesinin sunulması zorunludur.
…
(17) Bu Yönetmeliğin 43 üncü maddesinin sekizinci fıkrasına göre düzenlenenler hariç olmak üzere belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlarca düzenlenecek iş deneyim belgelerinde; belgeye konu işin esaslı unsuru ile belge tutarının iş grupları itibariyle dağılımına yer verilir. Ancak, işin amacı ile işlevini gerçekleştirecek seviyede veya bir iş grubuna ilişkin aşama ve kısımları içerecek şekilde tamamlanmaması gibi hallerde esaslı unsur belirtilmez ve belgede buna ilişkin açıklamaya yer verilerek işin tamamlanan aşama ve kısımları belirtilir.” hükmü,
Bahse konu Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.
(2) İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir.
…
(5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde;
a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması,
b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması,
c) İş denetleme ve iş yönetme belgelerinde,
1) Belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yıl içinde olması kaydıyla, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,
2) Gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olduğu ve ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,
şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir.
(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;
a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,
b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında,
dikkate alınır.
…
(8) Mühendis veya mimarların, aldıkları lisans eğitimine uygun yapım işleri ihalelerinde, iş deneyimi olarak mezuniyet belgelerini sunmaları durumunda; a) İş deneyimi bulunmayan mühendis veya mimarların; toplam süresi onbeş yılı geçmemek kaydıyla mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl, Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar,
b) İş deneyimi bulunan mühendis veya mimarların; onbeş yıllık sınırlamaya tabi tutulmaksızın, mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar,
benzer iş deneyimi olarak dikkate alınır….” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerde yazılı tutarlar aşağıdaki şekilde güncellenir:
a) Keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler; sözleşme birim fiyatlarına esas alınan yıldan bir önceki yılın Aralık ayına ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.
b) 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin ihale tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.
c) (a) ve (b) bendi dışında kalan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin sözleşmesinin yapıldığı aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.
d) Alt yüklenici iş bitirme belgeleri, yüklenici ile alt yüklenici arasında imzalanan sözleşmenin tarihi esas alınarak güncellenir.
(2) Yabancı para birimi cinsinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin olarak; 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin ihale tarihinde; alt yüklenici iş bitirme belgeleri dahil diğer belgeler ise belgeye konu işin sözleşme tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir. Bulunan bu tutar; 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilerek yabancı para birimi cinsinden sözleşmeye bağlanan işlerde birinci fıkranın (b) bendine göre, bu kapsama girmeyen işlerde ise, birinci fıkranın (c) bendine göre güncellenir.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Mühendis veya mimarların mezuniyet belgeleri ile ihalelere katılmaları” başlıklı 43’üncü maddesinde “43.1. 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin (h) bendi uyarınca; mühendis ve mimarların mezuniyet belgeleriyle elde ettikleri deneyimin, mühendis veya mimarların en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip olduğu tüzel kişiler tarafından da kullanılabilmesi mümkün olup, bu kapsamda tüzel kişilerin ortaklarına ait mezuniyet belgelerini iş deneyimlerini tevsik amacıyla sunabilmeleri için, mezuniyet belgesi sahibi ortağın en az beş yıldır tüzel kişiliğin % 51 veya daha fazla hissesine sahip olduğunun, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden sonra YMM, SMMM ya da ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil müdürlükleri tarafından düzenlenen, ilgili e-forma uygun belge ile tevsik edilmesi zorunludur.
43.2. Mezuniyet tarihinden sonra geçen süre on beş yıldan fazla olan mühendis ve mimarların, on beş yıldan fazla mezuniyet sürelerinin de değerlendirilebilmesi için, başvuru veya teklif kapsamında mezuniyet belgesi sunulan mühendis veya mimara ait yapım işine ilişkin bir iş deneyim belgesi (iş bitirme, iş durum, iş denetleme, iş yönetme) sunulması gerekli olup, iş deneyim belgesi sunulmaması durumunda mezuniyet tarihinden sonra geçen sürenin on beş yıldan fazlası dikkate alınmayacaktır. Bu kapsamda sunulacak iş deneyim belgesine konu işin, geçici kabul tarihinin veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin % 80’ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yıl içinde olması koşulu aranmaz.
43.3. Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 48 inci maddesinde birden fazla iş deneyiminin toplanarak değerlendirilemeyeceği hüküm altına alınmıştır. Bu doğrultuda, mezuniyet belgeleri için 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca hesaplanan iş deneyim tutarları, iş deneyim (iş bitirme, iş durum, iş denetleme ve iş yönetme) belge tutarları ile toplanarak değerlendirilmeyecektir.
43.4. İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması durumunda; özel ortakların istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin iş deneyim belgesi sunmaları mümkündür. Ancak özel ortakların iş deneyimini tevsik amacıyla mezuniyet belgeleri sunması durumunda, mezuniyet belgelerinin ihale konusu iş veya benzer işe denk sayılacağı belirtilen mimarlık veya mühendislik bölümlerine ait olması gereklidir.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.3. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler:
7.3.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,
b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,
c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,
ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,
d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,
işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur.
Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80?ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir
İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.
İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz.
İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40?ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler.
Mezuniyet belgelerinin iş deneyimini tevsik için sunulması durumunda; mezuniyetten sonra geçen sürenin onbeş yıldan fazlasının değerlendirmeye alınabilmesi için, başvuru veya teklif kapsamında mezuniyet belgesi sahibine ait yapım işine ilişkin bir iş deneyim belgesinin sunulması zorunludur.
İş deneyimi olarak, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği?nin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş iş durum belgesi sunulması halinde, belgeyi düzenleyen idarenin, belgeye konu işte iş artışı varsa iş artışı tutarı, yazının tanzim edildiği tarih itibari ile toplam sözleşme bedelinin % 80?inin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi belirtir yazısının başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.
İş deneyimi olarak, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği?nin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş ve geçici kabulü yapılmamış bir işe ait iş denetleme veya iş yönetme belgesinin sunulması halinde; belgeyi düzenleyen idarenin, belgeye konu işin geçici kabulünün yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa geçici kabul tarihi, belgeye konu işte iş artışı varsa iş artışı tutarı, yazının tanzim edildiği tarih itibari ile toplam sözleşme bedelinin % 80?inin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi belirtir yazısının başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.
Belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara yurt dışında gerçekleştirilen işler hariç yurt dışında gerçekleştirilen diğer işlerle ilgili olarak, iş deneyimini tevsik için, o ülke mevzuatına göre, iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihini içerecek şekilde düzenlenmiş iş bitirme belgesinin sunulması gereklidir.
7.3.1.1. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği’nde yer alan CIII grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.
7.3.1.1.1 İş deneyimi olarak mezuniyet belgesini/diplomasını sunmak suretiyle ihaleye teklif verecek olan mühendis ve mimarlar için, ihale konusu iş veya benzer işlere denk sayılacak mühendislik veya mimarlık bölümleri:
Belge Adı
Açıklama
Makine Mühendisliği
Elektrik-Elektronik Mühendisliği
7.3.1.2. Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere kullanılan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve 4734 sayılı Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicili müdürlükleri veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren, e-forma uygun belgenin kullanılması zorunludur.
7.3.1.3. 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 195 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince pay çoğunluğuna dayanarak kurulan şirketler topluluğu ilişkisi içinde kullanılması halinde bu hukuki ilişkiyi ve bu ilişkinin süresini tevsik eden belgelerin sunulması zorunludur.
7.3.1.4. Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin sunulması durumunda; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren e-forma uygun belgenin sunulması zorunludur…” düzenlemesi yer almaktadır.
Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nde, İdari Şartname’de belirlenen benzer iş grubuna ilişkin düzenleme şu şekildedir:
(C) SIHHİ TESİSAT VE MEKANİK TESİSAT İŞLERİ
III. GRUP: ASANSÖR ELEKTRO-MEKANİK İŞLERİ
1. Asansör İşleri
2. Yürüyen merdiven işleri
3. Yürüyen bant işleri
4. Gezer vinç işleri
Başvuruya konu işin, “Ankara Geneli Metro İstasyonlarında Muhtelif Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi” olduğu, iş deneyim kriterlerine ilişkin olarak, iş deneyimi olarak mezuniyet belgesini/diplomasını sunmak suretiyle ihaleye teklif verecek olan mühendis ve mimarlar için, ihale konusu iş veya benzer işlere denk sayılacak mühendislik veya mimarlık bölümlerinin “Makine Mühendisliği” ile “Elektrik-Elektronik Mühendisliği” olarak belirlendiği görülmüştür.
Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen YKS Grup A.Ş. tarafından sunulan "İhaleye Katılım Belgesi" incelendiğinde, “ 943867-605-00001_İŞ DENEYİM BELGESİ.pdf ” beyanında bulunulduğu,
İş deneyimine ilişkin beyanın içeriği incelendiğinde;
20.05.2019 tarihli ve 2012/100211-477959-11-1 sayılı iş denetleme belgesinin yer aldığı görülmüş olup, başvuru sahibinin iddialarında bahsettiği üzere mezuniyet belgesinin söz konusu belgeler arasında yer almadığı tespit edilmiştir.
Bu itibarla, başvuru sahibi tarafından iddia edildiği üzere bahse konu istekli tarafından iş deneyimin tevsiki için mezuniyet belgesi kullanılmadığı, iş denetleme belgesi sunulduğundan, başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin toplam iki iddiasından bir iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı 1/2 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına 194.085,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 97.042,50 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Aktif Elektirik Mühendislik İnşaat Taahhüt Gıda İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi - Fff İnşaat Taahhüt Turizm Enerji Tarım ve Hayvancılık Hizmetleri İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığının teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,
Oybirliği ile karar verildi.