Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi

2025/663075 İhale Kayıt Numaralı “ Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi ” İhalesi

Uzman Atık Yönetimi Turizm Temizlik İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ,

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü ,

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 27.06.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Uzman Atık Yönetimi Turizm Temizlik İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi nin 11.07.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.07.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.07.2025 tarih ve 188766 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.07.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2025/1452 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İhale üzerinde bırakılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.5.1'inci maddesinde belirtilen iş deneyim kriterlerine ilişkin şartları sağlayamadığı, iş deneyimlerini tevsik etmek üzere beyan edilen/sunulan belgelerin, benzer iş tanımına uygun olmadığı, idare tarafından iş deneyim belgelerinin detaylı olarak incelenmediği, anılan istekliler tarafından e-teklifleri kapsamında beyan edilen iş deneyim belgelerinin EKAP'a kayıtlı olmadığı, tüzel kişiliklerin yarısından fazlasına sahip ortaklarına ait sunulan iş deneyim belgelerine ilişkin olarak ortaklık tespit belgesinin sunulmadığı.
2) İhale üzerinde bırakılan istekli ile beraber ihaleye katılan bütün isteklilerin ihale tarihi itibariyle ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının idarece sorgulanmadığı, idarece teyit işleminin yapılmadığı, ihaleye katılamayacak olanların ihaleye katıldığı, ihaleye katılan bütün firmaların % 50'den fazla hissesine sahip ortakları, temsile yetkili kişileri ve teklifi imzalayan kişilerin yasaklılık teyidinin yapılması gerektiği, ayrıca şikayete konu edilen isteklilerin tüzel kişi ortaklarına ait ortaklık pay bilgilerinin beyan edilmediği, bu nedenle anılan isteklilerin yasaklılık teyit işleminin gerçekçi olarak yapılmayacağı,
3) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından beyan edilen geçici teminat mektuplarının süresi ve şeklinin İdari Şartname ile standart forma uygun olmadığı,
4) İdari Şartname'nin 7.1.a.2’nci maddesindeki düzenlemesine karşılık istekliler tarafından şirketlerini temsile yetkili kişiler ile ortakları ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin güncel durumu yansıtmadığı, EKAP üzerinden erişilen bilgilerde isteklilerin ortakları, ortaklık oranları ve yöneticilere ilişkin bilgilerin bulunmadığı, beyan edilen bilgilerde firmaların MERSİS numarasının yer almadığı ve yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmediği ayrıca anılan istekliler tarafından beyan edilen vekalet bilgilerinin uygun olmadığı,
5) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından beyan edilen/sunulan yılsonu bilançosu veya eşdeğer belgelerin ve toplam ciroyu gösteren gelir tablolarının belirtilen oranları karşılayamadığı, bir önceki yıla ait verilerin uygun sunulmadığı, Ticaret Sicil Gazetesinden ortaklık durumu gözetilerek isteklilerin hakim ortaklarına ait bilançoların ve gelir tablosunun kullanıp kullanılmadığı ve bunlara ait verilerin mükerrer olarak kullanılması hususunun gözetilmediği, ayrıca ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından beyan edilen gelir tablosu bilanço, düzeltme beyannameleri, gelir vergisi beyannameleri ve iptal edilen faturalara ilişkin belgelerin vergi dairesinden talep edilerek incelenmesi gerektiği, kısa vadeli banka borçlarına ilişkin oranının Türkiye Bankalar Birliğine teyit ettirilmesi, ciro ve bilanço oranlarına ilişkin olarak ise ihale üzerinde bırakılan isteklinin mali müşavirden bilgi talep edilmesi gerektiği ve beyan edilen belgelerdeki imzanın mali müşavire ait olup olmadığı bilgisinin teyit ettirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya
b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,
sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25 'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.
İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.
İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.
…7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
Her Türlü Araç Çalıştırılması Hizmet İşleri benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından EKAP’a kayıtlı olan 21.03.2025 tarih ve 2023/1226097-8307690-1-1 sayılı iş deneyim belgesinin sunulmuş olduğu, belge konusu işin konusunun “ Toplamda 2 kısımdan oluşan; I. Kısım için 223 araç ve II. Kısım için ise 203 araç, şoförsüz olarak kiralama hizmet alımı ” olduğu, yapılan işin benzer iş tanımına uygun olduğu, kabul tarihinin 30.09.2024 olduğu, belge tutarının 407.714.175,00 TL olduğu, isteklinin ortağının iş deneyim belgesinin beyan edilmemiş olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “ Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:
…
i) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılan.
…
j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen. ...” hükmü,
Aynı Kanun’un “İhaleye katılamayacak olanlar” başlıklı 11’inci maddesinde “Aşağıda sayılanlar doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamazlar:
a) Bu Kanun ve diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak idarelerce veya mahkeme kararıyla kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar ile 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan veya örgütlü suçlardan veyahut kendi ülkesinde ya da yabancı bir ülkede kamu görevlilerine rüşvet verme suçundan dolayı hükümlü bulunanlar.
…
Bu yasaklar, bunların ortaklık ve yönetim ilişkisi olan şirketleri ile bu şirketlerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları şirketleri için de geçerlidir.
…
Bu yasaklara rağmen ihaleye katılan istekliler ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Ayrıca, bu durumun tekliflerin değerlendirmesi aşamasında tespit edilememesi nedeniyle bunlardan biri üzerine ihale yapılmışsa, teminatı gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.” hükmü,
Aynı Kanun’un “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:
…
e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.
Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,
Aynı Kanun’un “İhalelere katılmaktan yasaklama ” başlıklı 58’inci maddesinde “17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise İçişleri Bakanlığı tarafından verilir.
Haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin şahıs şirketi olması halinde şirket ortaklarının tamamı hakkında, sermaye şirketi olması halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında birinci fıkra hükmüne göre yasaklama kararı verilir. Haklarında yasaklama kararı verilenlerin gerçek veya tüzel kişi olması durumuna göre; ayrıca bir şahıs şirketinde ortak olmaları halinde bu şahıs şirketi hakkında da, sermaye şirketinde ortak olmaları halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olmaları kaydıyla bu sermaye şirketi hakkında da aynı şekilde yasaklama kararı verilir. … ” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teyit işlemleri” başlıklı 30.5’inci maddesinde "…30.5.2 4734 sayılı Kanunun 40 inci maddesinde, sadece ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin, 42 nci maddesinde de sadece ihale üzerinde kalan isteklinin yasaklı olup olmadığının Kurumdan teyit ettirilmesinden söz edilmiş ise de, 11 inci maddede ihalelere katılmaktan yasaklanmış olanların hiçbir şekilde ihalelere katılmamalarının sağlanmasının amaçlandığı dikkate alındığında, ihale tarihi itibariyle ihaleye katılan tüm isteklilerin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının sorgulanması ve teyit edilmesinin zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple:
Başvuru veya ihale tarihi itibariyle tüm aday ve istekliler için, ihale kararı ihale yetkilisince onaylanmadan önce ihale üzerinde kalan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi için, sözleşmenin imzalanacağı tarihte ise sadece ihale üzerinde kalan istekli için ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,
“Yasaklılık teyidi yapılırken aday ve istekliler ile bunların şahıs şirketi olmaları halinde tüm ortakları, sermaye şirketi olmaları halinde sermayesinin yarısından fazlasına sahip ortakları ve hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortakları ile başvuru veya teklifi ya da sözleşmeyi imzalayan, başka bir ifade ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin de ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,” açıklaması yer almaktadır.
İdare tarafından geçerli teklif sahibi tüzel kişiler, ortakları ve teklifi imzalayan yetkililerinin tamamı için ihale tarihi itibariyle yasaklılık sorgulamasının yapıldığı, isteklilerin tüzel kişi ortağı olmadığı ve istekliler açısından ihale tarihi itibariyle herhangi bir yasaklılık durumunun olmadığı anlaşılmış, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Geçici teminat” başlıklı 33’üncü maddesinde “İhalelerde, teklif edilen bedelin % 3'ünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır. …” hükmü,
Anılan Kanun’un “Teminat olarak kabul edilecek değerler” başlıklı 34’üncü maddesinde “ Teminat olarak kabul edilecek değerler aşağıda gösterilmiştir:
a) Tedavüldeki Türk Parası.
b) Teminat mektupları.
c) Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler… ” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “(1) İhalelerde, teklif edilen bedelin yüzde üçünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır.
…
(3) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.
(4) Teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez. İstekli tarafından sunulacak geçici teminatın Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması durumunda, mektuba kuruluş tarafından verilen ayırt edici numaranın sunulmayacak belgeler tablosunda belirtilmesi yeterlidir.
(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir. …” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 59/A maddesinde “…(6) Geçici teminat mektupları Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınır ve mektuba ilişkin ayırt edici numara yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir. Bu maddeye uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları geçerli kabul edilmez. Geçici teminat mektubu dışındaki teminatların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırıldığına ilişkin bilgiler de aynı şekilde yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir.
…
(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. …” hükmü,
Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Geçici teminatlar” başlıklı 21’inci maddesinde “1) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.
(2) Geçici teminat mektupları Kurumla “EKAP Üzerinden Online Bilgi Alışverişine Yönelik İşbirliği Yapılmasına Dair Protokol” imzalamış olan kuruluşlardan alınır. İlgilinin talebi halinde, kuruluş tarafından Ek-1’de yer alan “Geçici Teminat Mektubu Bilgileri Formu” düzenlenerek kendisine verilir. Geçici teminat mektupları, elektronik imza kullanılmak suretiyle elektronik veya ıslak imza kullanılmak suretiyle fiziki ortamda düzenlenebilir. Ancak düzenlenen geçici teminat mektubuna kuruluş tarafından ayırt edici bir numara verilerek mektuba ilişkin bilgilerin EKAP’a aktarılması ve verilen ayırt edici numaranın istekli tarafından e-teklif kapsamında EKAP üzerinden gönderilmesi gerekir. Geçici teminat mektuplarına ilişkin bilgilerin, 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa göre merkezi takas kuruluşu olarak faaliyet gösteren kuruluşlar dâhil yetkilendirilmiş merkezi bir kuruluş tarafından EKAP’a aktarılması durumunda da düzenlenen mektupların bu fıkraya uygun olarak alındığı kabul edilir. …” hükmü,
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.
…
c) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar. ” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “ 26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.
26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam geçici teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir. Ancak ortaklardan herhangi biri tarafından Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin kullanılması durumunda, belgeyi kullanan ortak tarafından ilgisine göre iş ortaklıklarındaki hissesi oranında veya konsorsiyumlarda işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarının toplam teklif tutarına karşılık gelen oranda geçici teminat verilmesi zorunludur.
26.3. Geçici teminat olarak kullanılan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 22.01.2026 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.
26.4. Geçici teminatı ihalede istenilen katılma şartlarını sağlamayan teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Geçici teminatın verilmesi” başlıklı 28’inci maddesinde “28.1. Geçici teminat mektubunu düzenleyen kuruluş tarafından mektuba verilen ayırt edici numara yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir.
28.2. Teminat mektupları dışındaki teminatların Karayolları 1.Bölge Müdürlüğü Muhasebe Şubesi Müdürlüğü'ne yatırılması ve teminatın yatırıldığını gösteren belgelere ilişkin bilgilerin yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilmesi gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından M101012574470571R Takasbank Referans Numaralı 17.500.000,00 TL tutarlı, 06.02.2026 tarihine kadar geçerli olan geçici teminatın beyan edildiği görülmüş, söz konusu geçici teminatın İdari Şartname’de belirtilen şartları karşıladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydı” başlıklı yedinci maddesinde “...(2) EKAP’a kayıt için aşağıda yer alan bilgi ve belgelerin protokol ekinde Kuruma sunulması zorunludur:
...
(5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;
...
b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.
(6) Bu madde kapsamında EKAP’a kaydedilen bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından, beşinci fıkrada belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içerisinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur.” düzenlemesi,
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı yedinci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.
a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgiler;
…
2) Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile, ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, elektronik ortamda teklif alınan ihalelerde kullanılmak üzere, tüzel kişilerin kendileri, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç), teklif veya sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin bilgileri EKAP’a kaydetmelerinin zorunlu olduğu, anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ise ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının taranarak EKAP’a yüklenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, kamu ihale mevzuatına göre pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının birden fazla pay sahibi bulunan anonim şirketler tarafından EKAP’a yüklenmesi gerektiği, ancak iddia konusu edilen isteklilerin limited şirket statüsünde olduğu, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen ortaklar ve yöneticilere ait bilgilerin entegrasyonlar aracılığı ile erişilen belge niteliğinde olduğu, teklif mektubunun yetkili kişiler tarafından e-imza kullanılarak imzalandığı, ihaleye vekil aracılığı ile katılımın söz konusu olmadığı, EKAP üzerinden ulaşılan bilgilerin güncel olduğu anlaşılmış, başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “İhalelerde uyulması zorunlu hususlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “(7) Aday ve isteklilere ait, katılım ve yeterliğe ilişkin bilgiler, ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinin veri paylaşımına imkân vermesi durumunda, idareler tarafından EKAP üzerinden sorgulanarak teyit edilir. Yapılan sorgulama sonucunda gerekli bilgiler EKAP’a aktarılır. Hangi bilgilerin sorgulanabileceği Kurum tarafından belirlenerek EKAP üzerinden duyurulur. Bu durumda, aday ve istekliler tarafından bu bilgilere ilişkin belge sunulmaz.”
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı yedinci maddesinde “7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.
a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,
b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)
sunmaları gerekmektedir.
Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;
a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,
ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.
Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.">
Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
…
7.4.3. İstekli tarafından;
a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,
b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,
birinin sunulması yeterlidir.
Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.
Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.
Toplam cironun teklif edilen bedelin % 15'inden , hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 9'undan az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.
Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.
İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan isteklinin bilanço rasyoları kapsamında 2024 yılına ilişkin bilançosunu beyan etmiş olduğu, beyan edilen oranların İdari Şartname’de belirtilen oranları karşıladığı ve EKAP üzerinden yapılan incelemede beyan edilen oranların 2024 yılı bilançolarındaki oranlar ile uyumlu olduğu,
Ciro tutarlarına ilişkin isteklinin de 2024 ve 2023 yılı cirolarına ilişkin tutarları beyan ettiği, söz konusu tutarların İdari Şartname’de belirtilen şartı karşıladığı,
Bilanço ve gelir tablolarının EKAP üzerinden sorgulanabildiği ve EKAP üzerinden ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinden sorgulama suretiyle elde edilen bilgilerin değerlendirilmesinin bu bilgiler esas alınarak yapılması gerektiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez.
Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü bulunmaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için anılan Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

2025/663075 İhale Kayıt Numaralı “ Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi ” İhalesi

İsa Yön. Dan. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti., ,

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü,

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 27.06.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi ” ihalesine ilişkin olarak İsa Yön. Dan. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 23.06.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.06.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.07.2025 tarih ve 187137 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.07.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2025/1301 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Teknik Şartname'nin 5.27'inci maddesinde yer alan düzenlemede şoförlerin sahip olması gereken belgelerin belirtildiği, bahse konu personelin 60 yaşından büyük olmaması yönünde düzenlemenin gerekçesine ilişkin bir açıklamada bulunulmadığı, şoförlerin ehliyet ve ticari taşıt kullanma belgesine sahip olma şartını karşılamalarının söz konusu yaş şartına tabi olmadığı, dolayısıyla ek olarak yaş şartı aranmasının mevzuata aykırı olduğu,
2) Teknik Şartname’nin "İşin Başında Bulundurulacak Araçlar ve Teknik Özellikleri" başlıklı 4'üncü maddesinde, ihale kapsamında çalıştırılacak araçların büyük kısmının 2022 ve 2023 ve üzeri model yılı olması gerektiği şeklinde düzenleme yapılmasının söz konusu araçların temini, kullanım ve temin şartlarının farklılık arz ettiği göz önünde bulundurulduğunda rekabeti engeller nitelikte olduğu ve 4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5'inci maddesine aykırılık teşkil ettiği,
3) Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2'nci maddesinin 7'nci sırasındaki özel aykırılık halinde düzenlenen “ Yüklenicinin Kar ve Buzla Mücadele işlerinde, kar yağışıyla birlikte yollardaki çalışmaları yapmaması, buzlanmayı engelleyici şekilde müdahalede bulunmaması ve/veya gecikmesi gibi yükleniciden kaynaklanan hususlardan dolayı, durum tutanakla tespit edilerek, her tutanak için” şeklindeki 7 sıra numaralı özel aykırılık halinin niteliği gereği tekrarlanabilir olmadığı, sözleşmenin feshini gerektirdiği ve dolayısıyla söz konusu düzenlemeye Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde yer verilmesi gerektiği, bu yüzden yapılan düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil ettiği, emsal Kurul kararlarının bulunduğu iddia edilmekte iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 40’ıncı maddesinde “(1) İhale konusu işin niteliği esas alınarak, çalıştırılması öngörülen personelin sayısı ve nitelikleri dokümanda belirtilir. Ancak, idare tarafından ihaleye katılım ve yeterlik kriteri olarak, personel çalıştırıldığına, çalıştırılacağına veya personelin sayısı ya da niteliklerine ilişkin belge istenemez…” hükmü,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi
…
e) Miktarı: Takriben 247 kilometre uzunluğundaki otoyol, bağlantı yolu ve kavşak kollarında kamyonetlerin, kayar kasalı kurtarıcnın, ekipmanlı kamyonların, vinçli kamyonların, acil durumlarda kanal kazıyıcı yükleyici ve vinçli kamyonların 730 gün süre ile çalıştırılması hizmet alımı işidir.” düzenlemesi,
Özel Teknik Şartname’nin “Yapılacak İşin Konusu” başlıklı 1’inci bölümünde “Karayolları 1.Bölge Müdürlüğü sorumluluk alanında kalan Gümüşova- Çamlıca Gişeler arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin yol ağındaki Otoyol ve bağlantı yollarında, her türlü bakım, trafik, peyzaj düzenlemesi, rutin yol kontrolleri, malzeme ve personelin çalışma alanına götürülüp getirilmesi, yolda oluşabilecek diğer acil durumlarda ve idarenin ihtiyaç duyacağı diğer işlerinde kullanılmak üzere çift kabinli ve azami yüklü ağırlığı en az 3500 kg. olan Kamyonetin Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Sadece Tütünçiftlik Otoyol Bakım İşletme Şefliği yol ağında özellikle küçük sınıf araçlarda oluşabilecek arıza, kaza ve benzeri hallerde küçük sınıf araçların yoldan kaldırılması ve trafik güvenliğinin sağlanması için uygun ve güvenli yere çekilmesi ve idarenin diğer hizmetlerinde kullanılmak üzere kayar kasalı en az 5 ton kapasiteli Küçük Kurtarıcının Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Bakım İşletme Şefliklerinin yol ağındaki Otoyollarda ve bağlantı yollarında meydana gelen arıza, kaza vb. hallerde trafiğe engel teşkil eden araç ve yüklerin kaldırılarak yol dışına çıkarılması ve idarenin diğer hizmetlerinde kullanılmak üzere özel amaçlı açık kasalı araç kaldırma aparatı olan en az 30 ton kapasiteli, Vinçli Kamyonların Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Otoyolda yol kullanıcılarının olumsuz kış şartlarından ve diğer sel, heyelan ve benzeri durumlardan etkilenmeden güvenli ve emniyetli bir şekilde yolu kullanmalarına imkan sağlayacak şekilde, otoyollarda seyir güvenliğinin sürekliliği ve beklenen hizmet düzeyinin sağlanması için, kar yağışı ve buzlanmanın etkili olduğu kesimlerde yada ani sel veya heyelan olması durumunda, trafiğin aksamaması için Kar ve Buz Mücadelesi için Ekipmanlı Kamyonların, Yoğun kar yağışı veya sel ve benzeri acil durumlarda ilave Vinçli Kamyonların ve Kanal Kazıyıcı Yükleyici araçlarının Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması işidir.” düzenlemesi,
Teknik Şartname'nin 5.27'inci maddesinde "Yüklenicinin çalıştıracağı personelinde şu özellikler olacaktır. 60 yaşından gün almamış olması, çok tehlikeli işlerde çalışabilir raporu almış olması, Savcılıktan sabıka kaydı olmadığını gösterir belge almış olması, Kullanacağı araç özelliğine göre Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Taşımacılık Kanunu hükümleri gereğince sahip olması gereken tüm belge ve sertifikalara sahip olması gerekmektedir." düzenlemesi yer almaktadır.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 40’ıncı maddesinde, ihale konusu işin niteliği esas alınarak, çalıştırılması öngörülen personelin sayısı ve niteliklerinin ihale dokümanında belirtileceği, ancak idare tarafından ihaleye katılım ve yeterlik kriteri olarak, personel çalıştırıldığına, çalıştırılacağına veya personelin sayısı ya da niteliklerine ilişkin belge istenemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Aktarılan Yönetmelik hükmü uyarınca, personelin sahip olması gereken niteliklere ilişkin olarak belirleme yapma hususunda idarenin takdir yetkisinin bulunduğu, ancak eğitim, iş deneyimi, fiziksel özellikler, yaş gibi personele yönelik niteliklere ilişkin olarak idarece yapılacak düzenlemelerin emredici mevzuat hükümlerine aykırı olmaması ve ihale konusu işin niteliğinin gerektirdiği ölçüde olması gerektiği anlaşılmış olup ihale dokümanında yer alan personelin niteliğine yönelik her kısıtlayıcı düzenlemenin çalışma hakkını sınırlayan hukuka aykırı bir düzenleme olarak değerlendirilmemesi, bu yöndeki nitelikler bakımından işin gerekliliği ile uyumundaki ölçüye bakılması gerektiği görülmektedir.
İdarece Teknik Şartname’nin 5.27’inci maddesinde, yüklenicinin çalıştıracağı personelinin 60 yaşından gün almamış olması, bununla birlikte çok tehlikeli işlerde çalışabilir raporu almış olması, savcılıktan sabıka kaydı olmadığını gösterir belge almış olması, kullanacağı araç özelliğine göre Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Taşımacılık Kanunu hükümleri gereğince sahip olması gereken tüm belge ve sertifikalara sahip olması gerektiğinin düzenlendiği görülmüştür.
İdarece başvuru sahibinin şikayet başvurusu üzerine idarece verilen cevapta “İhale konusu iş yılın her günü 24 saat başta ağır vasıta olmak üzere aşırı yoğun trafiğe hizmet veren tam erişme kontrollü otoyollarda trafik emniyeti, can ve mal güvenliğinin tam olarak temin edilmesine yönelik yapılması gereken bakım ve onarım çalışmalarında araç ve iş makinesi çalıştırılması işi olup; ihale konusu işte randımanlı çalışmanın tam olarak temin edilmesine yönelik personele ait yaş sınırlaması getirilmesi yıllar içerisinde edinilen tecrübeler doğrultusunda idarenin tercihidir ” beyanlarına yer verildiği, söz konusu iş kapsamındaki yollarda trafik güvenliğinin sağlanarak can ve mal kaybının önüne geçilmesi için yapılacak bakım ile kar ve buzla mücadele işlerinde işin önemi ve çalışılacak kesimin kilometresi göz önüne alınarak, işin niteliği gereği bünyesinde tehlike barındırması ve çalışılacak kesimin geniş bir ağa sahip olması sebebiyle belirli bir yaşın üzerindekilerin çalışmasını sakıncalı kılacak haklı gerekçelerin varlığı nedeniyle üst yaş sınırlamasının olması gerektiğinin düşünüldüğü, ihale edilen rutin bakım işinin, yapım şartları ve uygulanan teknik gereği geniş bir alan içerisinde ve işleyen trafik altında Devlet ve İl Yolları üzerinde 7 gün 24 saat olarak yürütüleceği ve çok tehlikeli iş sınıfına girdiği, idarece trafik güvenliğinin sağlanarak, can ve mal kaybının önüne geçilmesinin amaçlandığı, ihale konusu işin mahiyeti itibarıyla çalıştırılacak personelin işe uygunluğu bakımından idare tarafından üst yaş sınır belirlenmesinin idarenin takdirinde olduğu hususları birlikte dikkate alındığında Teknik Şartname’nin 5.27’nci maddesinde geçen yaş sınırının söz konusu ihaleye girme konusunda mevzuat hükümleri çerçevesinde bir engel teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin 1’inci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2'nci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,
Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “ İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir...” hükmü,
17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nde “…Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir.” düzenlemesi,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi
…
e) Miktarı: Takriben 247 kilometre uzunluğundaki otoyol, bağlantı yolu ve kavşak kollarında kamyonetlerin, kayar kasalı kurtarıcnın, ekipmanlı kamyonların, vinçli kamyonların, acil durumlarda kanal kazıyıcı yükleyici ve vinçli kamyonların 730 gün süre ile çalıştırılması hizmet alımı işidir.” düzenlemesi,
Özel Teknik Şartname’nin “Yapılacak İşin Konusu” başlıklı 1’inci bölümünde “Karayolları 1.Bölge Müdürlüğü sorumluluk alanında kalan Gümüşova- Çamlıca Gişeler arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin yol ağındaki Otoyol ve bağlantı yollarında, her türlü bakım, trafik, peyzaj düzenlemesi, rutin yol kontrolleri, malzeme ve personelin çalışma alanına götürülüp getirilmesi, yolda oluşabilecek diğer acil durumlarda ve idarenin ihtiyaç duyacağı diğer işlerinde kullanılmak üzere çift kabinli ve azami yüklü ağırlığı en az 3500 kg. olan Kamyonetin Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Sadece Tütünçiftlik Otoyol Bakım İşletme Şefliği yol ağında özellikle küçük sınıf araçlarda oluşabilecek arıza, kaza ve benzeri hallerde küçük sınıf araçların yoldan kaldırılması ve trafik güvenliğinin sağlanması için uygun ve güvenli yere çekilmesi ve idarenin diğer hizmetlerinde kullanılmak üzere kayar kasalı en az 5 ton kapasiteli Küçük Kurtarıcının Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Bakım İşletme Şefliklerinin yol ağındaki Otoyollarda ve bağlantı yollarında meydana gelen arıza, kaza vb. hallerde trafiğe engel teşkil eden araç ve yüklerin kaldırılarak yol dışına çıkarılması ve idarenin diğer hizmetlerinde kullanılmak üzere özel amaçlı açık kasalı araç kaldırma aparatı olan en az 30 ton kapasiteli, Vinçli Kamyonların Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Otoyolda yol kullanıcılarının olumsuz kış şartlarından ve diğer sel, heyelan ve benzeri durumlardan etkilenmeden güvenli ve emniyetli bir şekilde yolu kullanmalarına imkan sağlayacak şekilde, otoyollarda seyir güvenliğinin sürekliliği ve beklenen hizmet düzeyinin sağlanması için, kar yağışı ve buzlanmanın etkili olduğu kesimlerde yada ani sel veya heyelan olması durumunda, trafiğin aksamaması için Kar ve Buz Mücadelesi için Ekipmanlı Kamyonların, Yoğun kar yağışı veya sel ve benzeri acil durumlarda ilave Vinçli Kamyonların ve Kanal Kazıyıcı Yükleyici araçlarının Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması işidir.” düzenlemesi,
Özel Teknik Şartname’nin İşin Başında Bulundurulacak Araçlar ve Teknik Özellikleri başlıklı 4’üncü maddesinde “4.1-Kamyonet Teknik Özellikleri (K-1, K-2, K-3, K-4, K-5):
4.1.1.- Araçlar en az 2023 model veya üstü model olacaktır.
4.1.2- Araçların silindir hacmi en az 1990 cm3 olacak, motor gücü en az 96kW olacaktır.
4.1.3 -Araçlar çift kabinli (sürücü dahil 7 koltuklu) ve azami yüklü ağırlığı en az 3500 kg olacaktır.
…
4.2- Vinçli Kamyon Teknik Özellikleri (VK-1)
4.2.1- Araç Teknik Özellikleri:
4.2.1.1- Araç ve üstyapı en az 2020 model ve üzeri olacaktır.
4.2.1.2 - Motor gücü en az 280kW, motor silindir hacmi en az 12.500 cm3 olacaktır.
4.2.1.3- Araçların asgari 8x4 çekerli ve azami yüklü ağırlığı en az 30.000 kg olacaktır.
…
4.3- Kayar Kasalı Kurtarıcı Teknik Özellikleri (KKK-1):
4.3.1.1- En az 2023 model olacaktır.
4.3.1.2- Motor gücü en az 130kW olacaktır
4.3.1.3 Motor silindir hacmi en az 5000 cm3 olacaktır
…
4.4 Kar ve Buz Mücadelesinde Kullanılacak Araç ve Ataşmanlar (KBEK-1 ve KBEK-2)
4.4.1 Araç Teknik Özellikleri:
4.4.1.1 Araç En Az 2022 Model ve üzeri olacaktır.
4.4.1.2- M otor gücü en az 290kW, motor silindir hacmi en az 12.000 cc olacaktır.
…
4.5- Kanal Kazıcı ve Yükleyici (ADKKY-1 ve ADKYY-2):
4.5.1- Araç en az 2019 model olacaktır.
4.5.2- Silindir hacmi en az 4.400 cm3 olacaktır.
…
4.6- Acil Durumlarda Çalıştırılacak Vinçli Kamyon Teknik Özellikleri (ADVK-1):
4.6.1- Araç özellikleri:
4.6.1.1- Vinçli Kamyon araç model yılı en az 2017 model olacaktır.
4.6.1.2 yakıt tipi dizel olacaktır.
4.6.1.3- Silindir hacmi en az 7.600 cm3 olacaktır.
4.6.1.4 Motor gücü en az 230 kw olacaktır. ” düzenlemesi yer almaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nın “ İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 730 (YediYüzOtuz) gündür
9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Şartnamelerin idarelerin ihtiyaçlarından hareketle hazırlandığı, ihale konusu hizmetle ilgili teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verileceği, belirlenecek teknik kriterlerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliğini sağlayacak şekilde olması gerektiği dikkate alındığında, araçların özelliklerine ve çeşitlerine uygun teknik özellikler ile model yıllarının belirlenmesinin kamu ihale mevzuatına uygun olacağı anlaşılmaktadır.
İdarece başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak verilen cevap yazısında “İhale konusu işte çalıştırılacak araçların model yılı belirlenirken randımanlı bir şekilde çalıştırılmasına yönelik idarenin tercihidir.” şeklinde değerlendirmelere yer verilmiştir.
Öte yandan yapılan incelemede başvuruya konu ihalede işin süresinin 730 (yediyüzotuz) gün olduğu, ihale konusu işte çalıştırılması öngörülen 14 adet kamyonetin en az 2023 model veya üstü model, 3 adet vinçli kamyonun araç ve üst yapısının en az 2020 model ve üzeri, 1 adet kayar kasalı kurtarıcının en az 2023 model, kar ve buz mücadelesinde kullanılacak 32 adet aracın en az 2022 model ve üzeri, acil durumlarda çalıştırılacak kanal kazıyıcı ve yüklenicinin en az 2019 model, acil durumlarda çalıştırılacak vinçli kamyonun en az 2017 model olacağının düzenlendiği, idarece başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak verilen cevap yazısında “…İhale konusu işte çalıştırılacak araçların model yılı belirlenirken randımanlı bir şekilde çalıştırılmasına yönelik idarenin tercihidir.” şeklinde beyana yer verildiği dikkate alındığında, idarece yapılan düzenleme ile kiralanacak araçlar için istenilen asgari model yılı sınırlamasının idarenin ihtiyacı ve hizmetin gerekleri çerçevesinde belirlendiği, bu haliyle mevcut doküman düzenlemelerinin ihaleye teklif verilmesine engel teşkil etmediği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin 2’nci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3'üncü iddiasına ilişkin olarak:
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.
16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin On Binde 1'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.
16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 100 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
Özel Aykırılık Halleri
Aykırılık Hali
İlk Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı
Aykırılık Sayısı
---
---
---
---
7
Yüklenicinin Kar ve Buzla Mücadele işlerinde, kar yağışıyla birlikte yollardaki çalışmaları yapmaması, buzlanmayı engelleyici şekilde müdahalede bulunmaması ve/veya gecikmesi gibi yükleniciden kaynaklanan hususlardan dolayı, durum tutanakla tespit edilerek, her tutanak için
Yüzde 0,0148
3
…
16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30?unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30?unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır.
16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.
16.3. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesi gereğince en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için ilk sözleşme bedeli üzerinden 16.1.1 inci maddede belirtilen ceza oranında (kısmi kabul öngörülmüşse süresinde tamamlanmayan kısmın ilk sözleşme bedeli üzerinden) gecikme cezası uygulanır. Yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Gecikmenin yol açtığı aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir.
16.3.1. İşin tamamının ya da varsa kısmi kabule konu kısmının süresinde bitirilmemesi haline ilişkin olarak 16.1.2 nci veya 16.1.3 üncü maddelerde yapılan düzenlemeler uygulanmaz.
16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’inci maddesinde özel aykırılık hallerinde uygulanacak ceza oranlarına ilişkin tabloya yer verildiği, tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 100 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedileceğinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’inci maddesinde ye alan tablonun 7’nci maddesinde yer alan “Yüklenicinin Kar ve Buzla Mücadele işlerinde, kar yağışıyla birlikte yollardaki çalışmaları yapmaması, buzlanmayı engelleyici şekilde müdahalede bulunmaması ve/veya gecikmesi gibi yükleniciden kaynaklanan hususlardan dolayı, durum tutanakla tespit edilerek, her tutanak için” aykırılık halinin olması ve tekrarlanması muhtemel bir fiile ilişkin olduğu, söz konusu fiilin idarenin takdir yetkisi çerçevesinde özel aykırılık hali olarak düzenlenmesine engel bir durumun bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin 3’üncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı dikkate alındığında başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için öngörülen “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulu gerçekleşmediğinden 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

2025/663075 İhale Kayıt Numaralı “ Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım Ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi ” İhalesi

Prestij Grup Oto. Elk. İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü ,

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 27.06.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Prestij Grup Oto. Elk. İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 10.06.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.06.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.06.2025 tarih ve 186727 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.06.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2025/1267 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Teknik Şartname’nin 4'üncü maddesinde istenilen araçların teknik özelliklerinin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamadığı, net ifadeler kullanılarak ve çok fazla ayrıntılı teknik özellik belirtilerek katılımı daraltıcı yönde düzenlendiği, şöyle ki; anılan Şartname maddesinde "4.3.- Kayar Kasalı Kurtarıcı Teknik Özellikleri (KKK-1):
4.3.1.4.- Elektrik aksamı 24V/66 Ah olacaktır.
4.3.2.3- 2 adet kaldırma ve 1 adet kızak silindiri olacaktır.
…
4.6. Acil Durumlarda Çalıştırılacak Vinçli Kamyon Teknik Özellikleri (ADVK-1):
…
4.6.2.- Üst Yapı Özellikleri:
4.6.2.1- Kaldırma Kapasitesi
Vinç kupa katlanır şekilde monte olacaktır ve döner kule merkezinde 90 TON /METRE yük kaldırma kapasitesine sahiptir. 6 adet hidrolik uzatma bomu ile yatay olarak 16 metre mesafeye uzanabilecek, bu mesafeden en az 4.100 kg yük kaldırabilecektir. Ayrıca 2 adet mekanik uzatma bomu ile 21 metre mesafeye uzanabilecek, bu mesafeden en az 2500 kg yük kaldırabilecektir. Vinç bu bomlarda dikeyde yaklaşık en az 23 metre mesafeye ulaşabilecektir.
…
4.6.2.7- Kasa (Opsiyonel)
Kasa boyu, araç saşe boyuna uygun olarak yapılacaktır. Kasa tabanı baklavalı saçtan yapılacaktır.
Kasa yanlarında adet, arkada ise 1 adet açılık, kapanır kapak bulunacak ve kilitleme tertibatı yapılacaktır.
Kasa kapak yüksekliği 30 cm olacaktır. 200 cm stroklu kasa uzatma sistemi yapılacaktır.” ve benzeri yapılan düzenlemelerin verimliliğe ve fonksiyonelliğe bir fayda sağlamadığı gibi sadece ihaleye katılımı daraltmaya yönelik düzenlendiği,
Aynı zamanda model yılları ile ilgili yapılan düzenlemelerin 17 Mayıs 2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan tasarruf tedbirleriyle ilgili 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nde yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının harcamalarında tasarruf sağlanmasına, bürokratik işlemlerin azaltılmasına ve kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasına ilişkin tedbirlere aykırılık teşkil ettiği, 15 adet 2023 model, 32 adet 2022 model ve 3 adet 2020 model araç istendiği, araçların büyük bir çoğunluğunun 2023 ve 2022 model olması gerektiği, söz konusu araçların temini, kullanım ve temin şartlarının farklılık arz ettiği göz önünde bulundurulduğunda düzenlemenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 12’nci maddesinde yer alan hükme aykırı olduğu ve rekabeti engeller nitelikte olduğundan ihalenin iptal edilmesi gerektiği,
2) Teknik Şartname'nin 5.2'nci maddesinde yapılan ceza düzenlemesinin, Sözleşme Tasarısı'nın 16.1.3’üncü maddesinde yer alan “Özel Aykırılık Halleri” tablosunda ve 24, 25, 26, 27, 28 ve 29’uncu maddelerinde yapılmadığı, Sözleşme Tasarısı'nın 16.1’inci maddesinde belirtilen düzenleme doğrultusunda Teknik Şartname’deki bahse konu ceza maddesinin sadece Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1'inci maddesi çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği, yalnız Teknik Şartname'de ilgili maddenin gerçekleşmesi durumunda %0,0001 (milyonda bir) oranında para cezası uygulanacağının düzenlendiği, Sözleşme Tasarının 16.1.1'inci maddesinde ise %0,01 (onbinde bir) ceza düzenlendiği, yapılan bu düzenlemeler birbirleri ile çeliştiği ve sağlıklı teklif oluşturmaya engel teşkil ettiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,
Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “ İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir...” hükmü,
17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nde “…Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir.” düzenlemesi,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Gümüşova-Çamlıca Gişeler Arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin Yol Ağında, Kar ve Buzla Mücadele, Yol Bakım ve Yol Temizlik İşlerinde Kullanılmak Üzere Araç ve İş Makinesi Çalıştırılması Hizmet Alım İşi
…
e) Miktarı: Takriben 247 kilometre uzunluğundaki otoyol, bağlantı yolu ve kavşak kollarında kamyonetlerin, kayar kasalı kurtarıcnın, ekipmanlı kamyonların, vinçli kamyonların, acil durumlarda kanal kazıyıcı yükleyici ve vinçli kamyonların 730 gün süre ile çalıştırılması hizmet alımı işidir.” düzenlemesi,
Özel Teknik Şartname’nin “Yapılacak İşin Konusu” başlıklı 1’inci bölümünde “Karayolları 1.Bölge Müdürlüğü sorumluluk alanında kalan Gümüşova- Çamlıca Gişeler arasındaki Otoyol Bakım ve İşletme Şefliklerinin yol ağındaki Otoyol ve bağlantı yollarında, her türlü bakım, trafik, peyzaj düzenlemesi, rutin yol kontrolleri, malzeme ve personelin çalışma alanına götürülüp getirilmesi, yolda oluşabilecek diğer acil durumlarda ve idarenin ihtiyaç duyacağı diğer işlerinde kullanılmak üzere çift kabinli ve azami yüklü ağırlığı en az 3500 kg. olan Kamyonetin Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Sadece Tütünçiftlik Otoyol Bakım İşletme Şefliği yol ağında özellikle küçük sınıf araçlarda oluşabilecek arıza, kaza ve benzeri hallerde küçük sınıf araçların yoldan kaldırılması ve trafik güvenliğinin sağlanması için uygun ve güvenli yere çekilmesi ve idarenin diğer hizmetlerinde kullanılmak üzere kayar kasalı en az 5 ton kapasiteli Küçük Kurtarıcının Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Bakım İşletme Şefliklerinin yol ağındaki Otoyollarda ve bağlantı yollarında meydana gelen arıza, kaza vb. hallerde trafiğe engel teşkil eden araç ve yüklerin kaldırılarak yol dışına çıkarılması ve idarenin diğer hizmetlerinde kullanılmak üzere özel amaçlı açık kasalı araç kaldırma aparatı olan en az 30 ton kapasiteli, Vinçli Kamyonların Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması,
Otoyolda yol kullanıcılarının olumsuz kış şartlarından ve diğer sel, heyelan ve benzeri durumlardan etkilenmeden güvenli ve emniyetli bir şekilde yolu kullanmalarına imkan sağlayacak şekilde, otoyollarda seyir güvenliğinin sürekliliği ve beklenen hizmet düzeyinin sağlanması için, kar yağışı ve buzlanmanın etkili olduğu kesimlerde yada ani sel veya heyelan olması durumunda, trafiğin aksamaması için Kar ve Buz Mücadelesi için Ekipmanlı Kamyonların, Yoğun kar yağışı veya sel ve benzeri acil durumlarda ilave Vinçli Kamyonların ve Kanal Kazıyıcı Yükleyici araçlarının Birim Fiyat Tarifinde belirtildiği şekilde çalıştırılması işidir.” düzenlemesi,
İşin Başında Bulundurulacak Araçlar ve Teknik Özellikleri başlıklı 4’üncü maddesinde “ 4.1-Kamyonet Teknik Özellikleri (K-1, K-2, K-3, K-4, K-5):
4.1.1.- Araçlar en az 2023 model veya üstü model olacaktır.
4.1.2- Araçların silindir hacmi en az 1990 cm3 olacak, motor gücü en az 96kW olacaktır.
4.1.3 -Araçlar çift kabinli (sürücü dahil 7 koltuklu) ve azami yüklü ağırlığı en az 3500 kg olacaktır.
…
4.2- Vinçli Kamyon Teknik Özellikleri (VK-1)
4.2.1- Araç Teknik Özellikleri:
4.2.1.1- Araç ve üstyapı en az 2020 model ve üzeri olacaktır.
4.2.1.2 - Motor gücü en az 280kW, motor silindir hacmi en az 12.500 cm3 olacaktır.
4.2.1.3- Araçların asgari 8x4 çekerli ve azami yüklü ağırlığı en az 30.000 kg olacaktır.
…
4.3-Kayar Kasalı Kurtarıcı Teknik Özellikleri (KKK-1):
4.3.1.1-Araç Teknik Özellikleri:
4.3.1.1- En az 2023 model olacaktır.
4.3.1.2- Motor gücü en az 130kW olacaktır
4.3.1.3 Motor silindir hacmi en az 5000 cm3 olacaktır
…
4.4 Kar ve Buz Mücadelesinde Kullanılacak Araç Ve Ataşmanlar (KBEK-1 ve KBEK-2)
4.4.1 Araç Teknik Özellikleri:
4.4.1.1 Araç En Az 2022 Model ve üzeri olacaktır.
4.4.1.2- Motor gücü en az 290kW, motor silindir hacmi en az 12.000 cc olacaktır.
…
4.5- Kanal Kazıcı ve Yükleyici (ADKKY-1 ve ADKYY-2):
4.5.1- Araç en az 2019 model olacaktır.
4.5.2- Silindir hacmi en az 4.400 cm3 olacaktır.
…
4.6- Acil Durumlarda Çalıştırılacak Vinçli Kamyon Teknik Özellikleri (ADVK-1):
4.6.1- Araç özellikleri:
4.6.1.1- Vinçli Kamyon araç model yılı en az 2017 model olacaktır.
4.6.1.2 yakıt tipi dizel olacaktır.
4.6.1.3- Silindir hacmi en az 7.600 cm3 olacaktır.
4.6.1.4 Motor gücü en az 230 kw olacaktır. ” düzenlemesi yer almaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nın “ İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 730 (YediYüzOtuz) gündür
9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda, ihale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanmasının esas olduğu, idarelerin ihtiyaçlarını uygun şartlarda ve zamanında karşılaması ve ihtiyacı karşılarken ihaleye konu ürünün teknolojik performansını belirlemek konusunda takdir hakkı ve yetkisinin bulunduğu, idarelerin gerek ihtiyacı olan hizmetin tespiti, gerek ihale konusu alımın niteliklerini dikkate alarak teknik şartnamelerde hangi kriterleri belirleyip belirleyemeyecekleri, gerekse de belirledikleri kriterlerin ihtiyacı karşılamada yeterli olup olmadığı noktasında belli bir serbestiye sahip olduğu açıktır.
Şartnamelerin idarelerin ihtiyaçlarından hareketle hazırlandığı, ihale konusu hizmetle ilgili teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verileceği, belirlenecek teknik kriterlerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliğini sağlayacak şekilde olması gerektiği dikkate alındığında, araçların özelliklerine ve çeşitlerine uygun teknik özellikler ile model yıllarının belirlenmesinin kamu ihale mevzuatına uygun olacağı anlaşılmaktadır.
İdarece başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak verilen cevap yazısında “İhale konusu iş yılın her günü 24 saat başta ağır vasıta olmak üzere aşırı yoğun trafiğe hizmet veren tam erişme kontrollü otoyollarda trafik emniyeti, can ve mal güvenliğinin tam olarak temin edilmesine yönelik yapılması gereken bakım ve onarım çalışmalarında araç ve iş makinesi çalıştırılması işi olup; ihalesi 2024/7 sayılı tasarruf tedbirleri genelgesine uygun olarak hazırlanmıştır.
İhale konusu işte çalıştırılacak araçların model yılı belirlenirken randımanlı bir şekilde çalıştırılmasına yönelik idarenin tercihidir.” şeklinde değerlendirmelere yer verilmiştir.
Teknik Şartname’nin “İşin Başında Bulundurulacak Araçlar ve Teknik Özellikleri” başlıklı 4’üncü maddesinde araçların teknik özelliklerinin belirlendiği ve bu özelliklere ayrıntılı bir şekilde yer verildiği, idarenin ihtiyacının öncelikli olduğu ve idarenin ihtiyacını karşılama noktasında araçların teknik özelliklerini ve ayrıntılarını teknik şartnamede düzenleyebileceği, dolayısıyla başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunda yalnızca net ve ayrıntılı düzenlemeler yapıldığından hareketle verimlilik ve fonksiyonelliğe bir fayda sağlanamadığı, rekabetin kısıtlandığı vb. yönünde bir değerlendirme yapılmasının uygun olmayacağı, öte yandan başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunda teknik şartname düzenlemelerinin herhangi bir markaya yönelik düzenlendiğine dair bir iddiasının da bulunmadığı anlaşılmıştır.
Öte yandan yapılan incelemede başvuruya konu ihalede işin süresinin 730 (yediyüzotuz) gün olduğu, ihale konusu işte çalıştırılması öngörülen 14 adet kamyonetin en az 2023 model veya üstü model, 3 adet vinçli kamyonun araç ve üst yapısının en az 2020 model ve üzeri, 1 adet kayar kasalı kurtarıcının en az 2023 model, kar ve buz mücadelesinde kullanılacak 32 adet aracın en az 2022 model ve üzeri, acil durumlarda çalıştırılacak kanal kazıyıcı ve yüklenicinin en az 2019 model, acil durumlarda çalıştırılacak vinçli kamyonun en az 2017 model olacağının düzenlendiği, idarece başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak verilen cevap yazısında “İhale konusu iş yılın her günü 24 saat başta ağır vasıta olmak üzere aşırı yoğun trafiğe hizmet veren tam erişme kontrollü otoyollarda trafik emniyeti, can ve mal güvenliğinin tam olarak temin edilmesine yönelik yapılması gereken bakım ve onarım çalışmalarında araç ve iş makinesi çalıştırılması işi olup; ihalesi 2024/7 sayılı tasarruf tedbirleri genelgesine uygun olarak hazırlanmıştır. İhale konusu işte çalıştırılacak araçların model yılı belirlenirken randımanlı bir şekilde çalıştırılmasına yönelik idarenin tercihidir.” şeklinde beyana yer verildiği dikkate alındığında, idarece yapılan düzenleme ile kiralanacak araçlar için istenilen asgari model yılı sınırlamasının idarenin ihtiyacı ve hizmetin gerekleri çerçevesinde belirlendiği, bu haliyle mevcut doküman düzenlemelerinin ihaleye teklif verilmesine engel teşkil etmediği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin 1’inci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir…” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin “Genel hususlar” başlıklı 5’inci maddesinde “…5.2- İhale bünyesinde çalışacak araçların, çalışma saatleri süresince otoyol köprü ve geçiş ücretleri idare tarafından karşılanacaktır. İdari bilgisi olmadan ve çalışma saatleri haricinde HGS sistemi kullanılması yasaktır. Bu durumun tespiti halinde idare tarafından tutanak tutulacak sözleşme bedeli üzerinden %0,0001 oranında para cezası uygulanacak olup, o aya ait düzenlenen hakkedişinden kesilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin 5.2’nci maddesinde yer alan cezai düzenlemenin Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde düzenlenmediği anlaşılmaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1’inci maddesinde “İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.” düzenlemesinin yer aldığı, dolayısıyla anılan Tasarı’da düzenlenmeyen aykırılık hallerinin 16.1.1’nci madde kapsamında değerlendirileceğinin açık olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı dikkate alındığında başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için öngörülen “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulu gerçekleşmediğinden 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.