ASYA YAKASI 3. KISIM MÜTEFERRİK ATIKSU, YAĞMURSUYU DERE TEMİZLİK BAKIM ONARIM İNŞAATI

2024/486647 İhale Kayıt Numaralı “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” İhalesi

Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 22.05.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 14.04.2026 tarih ve 213310 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2026/1032 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.
Başvuru dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının İdari Şartname ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığı, açıklama kapsamında sunulan belgelerin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesi hükümlerine aykırı şekilde düzenlendiği ve belgelerdeki meslek mensubunun kaşeleme işleminin usulüne uygun yapılmadığı, fiyat teklifleri ile ilgili olarak, fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenmesi gerekirken, tutanakların düzenlenmemiş olduğu veya hatalı olarak düzenlendiği, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin, teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınmadığı ve üretici firmadan alınması gereken “TF-05/06 İnce Kırmataş (0-32mm) Hazırlanması ve Makine ile Serilmesi (Nakliye Dahil)” pozuna ait fiyat teklifinin, nakliyeci bir firma olan Merkez İnşaat ve Malzemeleri Nakl. Hafriyat Taah. San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. isimli firmadan alındığı, tutanakların, ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmemiş olduğu, Kamu İhale Kurulu’nun benzer ihalelerde, aşırı düşük açıklaması mevzuata uygun olmayan isteklinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde karar verdiği, bu durumun ihale komisyonu tarafından dikkate alınmadığı, idarenin şikâyet başvurusunda belirtilen hususlarda herhangi bir inceleme yapmadan karar vererek mağduriyete neden olduğu iddiasına yer verilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler .” hükmü,
Anılan maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendinde “ Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir .” hükmü,
Yine anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “ İdareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikâyet ve itirazen şikâyet üzerine alınanlar itirazen şikâyete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.
Kurum itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikâyet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.
Kanunda belirtilen sürelere ve usule uyulmadan sözleşme imzalanmış olması veya itirazen şikâyet başvurusundan feragat edilmesi itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesine ve 54 üncü maddede sayılan kararlardan birinin alınmasına engel teşkil etmez …” hükmü,
Aynı Kanun’un 57’nci maddesinde “ Şikâyetler ile ilgili Kurum tarafından verilen nihai kararlar Türkiye Cumhuriyeti Mahkemelerinde dava konusu edilebilir ve bu davalar öncelikle görülür .” hükmü yer almaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;
a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,
…
yönlerinden sırasıyla incelenir.
…
(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,
Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir ...” hükmüne yer verilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurul kararlarına karşı başvuru” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 4734 sayılı Kanunun 57’nci maddesi uyarınca Kurul kararları idare yargı mercilerinde dava konusu edilebileceğinden, hak kaybına uğranılmaması bakımından Kurul kararının yeniden incelenmesi talebiyle Kuruma başvuruda bulunulmaması önem arz etmektedir.” açıklaması yer almaktadır.
İncelemeye konu ihalenin konusunun Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı olduğu, ihalede 75 adet ihale dokümanı indirildiği, 22.05.2024 tarihinde yapılan ihaleye 27 isteklinin katıldığı, ihalede hesaplanan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan sekiz isteklinin 07.06.2024 ve 13.06.2024 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, sadece iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasını idareye sunduğu, sunulan teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmadığı ve tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.
İhale süreci özetlendiğinde;
- 02.08.2024 tarihli ve 1 sayılı ihale komisyonu kararında, ihale üzerinde kalan istekli olan Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. + Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığı ile ihalenin başvuru sahibi istekli olan Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı,
- Söz konusu komisyon kararı üzerine, ihale üzerinde kalan istekli tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine alınan 11.09.2024 tarih ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin yeniden değerlendirmeye alınmasına ilişkin düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği,
- Anılan Kurul kararı üzerine alınan 24.09.2024 tarih ve 2 sayılı ihale komisyonu kararı ile ihalenin Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığı üzerinde bırakıldığı,
- İdarenin 24.09.2024 tarih ve 2 sayılı ihale komisyonu kararı üzerine başvuru sahibi istekli tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunda, yine ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin iddialara yer verildiği, söz konusu başvuru üzerine alınan 20.11.2024 tarih ve 2024/UY.II-1462 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar verildiği,
- Zikredilen Kurul kararına ilişkin olarak, başvuru sahibi istekli tarafından açılan davada Ankara 8. İdare Mahkemesi tarafından dava konusu işlemin iptaline karar verildiği,
- Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin kararı üzerine alınan 18.06.2025 tarih ve 2025/MK-97 sayılı Kurul kararı ile “1- Kamu İhale Kurulu’nun 20.11.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1462 sayılı kararının, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik değerlendirmelerin iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının esasının yeniden incelenmesine” karar verildiği,
- İlgili Kurul kararı doğrultusunda, yeniden yapılan inceleme neticesinde alınan 23.07.2025 tarih ve 2025/UY.II-1574 sayılı Kurul kararı ile, ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği,
- Yukarıda yer verilen Kurul kararı üzerine alınan 12.09.2025 tarih ve 3 sayılı ihale komisyonu kararı ile, ihalenin başvuru sahibi istekli üzerinde bırakıldığı,
- Kamu İhale Kurulu’nun 23.07.2025 tarih ve 2025/UY.II-1574 sayılı Kurul kararına ilişkin olarak, ihale üzerinde kalan istekli olan Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından açılan davaya ilişkin olarak Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından verilen 23.12.2025 tarihli E:2025/2689, K: 2025/4091 sayılı karar ile, dava konusu işlemin iptaline karar verildiği,
- Danıştay Onüçüncü Dairesi’nin anılan kararı üzerine alınan 11.02.2026 tarih ve 2026/MK-38 sayılı Kurul kararı ile “1- Kamu İhale Kurulu’nun 23.07.2025 tarihli ve 2025/UY.II-1574 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği,
- Söz konusu Kurul kararı üzerine alınan 24.03.2026 tarih ve 4 sayılı son ihale komisyonu kararı ile, ihalenin yeniden Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. + Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı ve başvuru sahibi isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği,
Tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesinde Kamu İhale Kurulunun, Kuruma yapılan itirazen şikâyet başvurularıyla ilgili olarak gerekçesini belirtmek suretiyle karar vereceği hüküm altına alınmış olup, kamu ihale mevzuatında Kurul tarafından karara bağlanan hususların yeniden incelemeye alınmasına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.
Diğer taraftan, 4734 sayılı Kanun’un 57’nci maddesindeki hüküm uyarınca, itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulunca verilen nihai kararlara karşı itiraz, ancak dava açılması suretiyle mümkün olup, herhangi bir sebeple Kurul kararlarına karşı itiraz niteliğindeki başvuruların Kurumca incelenmesi ve bu başvuru nedeniyle başvuruya konu Kurul kararını değiştiren veya onayan nitelikte yeni bir Kurul kararı alınması mümkün bulunmamaktadır. Bu bakımdan Kurul kararına itiraz niteliği taşıyan başvurulara ilişkin olarak anılan Kanun hükümleri çerçevesinde Kurum tarafından yapılacak bir işlem bulunmamaktadır.
Bu çerçevede başvuru sahibinin 14.04.2026 tarihli itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri uygun olmadığı yönündeki iddialarının 11.09.2024 tarih ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile 20.11.2024 tarih ve 2024/UY.II-1462 sayılı Kamu İhale Kurulu kararına itiraz niteliğinde olduğu, Kurulun karara bağladığı hususları itirazen şikâyet üzerine inceleme görevinin bulunmadığı, şikâyetler ile ilgili olarak Kurum tarafından verilen nihai kararların Türkiye Cumhuriyeti Mahkemelerinde dava konusu edilebileceği, Kurul kararına itiraz niteliği taşıyan başvuruya ilişkin olarak yukarıda yer verilen Kanun hükümleri çerçevesinde Kurum tarafından yapılacak bir işlem bulunmadığı anlaşıldığından, anılan hususa yönelik başvurunun görev yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, kamu ihale mevzuatı çerçevesinde başvuru sahibinin işbu başvurusunun görev yönünden reddedilmesi gerektiği anlaşıldığından gelinen aşamada diğer ön inceleme konuları bakımından inceleme yapılmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Başvurunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından yapılan 2024/486647 ihale kayıt numaralı "Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı" ihalesine ilişkin olarak Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 23.07.2025 tarihli ve 2025/UY.II-1574 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmiştir.
İhale süreci incelendiğinde; ihalede, yaklaşık maliyet tutarının hatalı şekilde belirlendiği iddiasına ilişkin olarak yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 24.07.2024 tarih ve 2024/UY.II-927 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği tespit edilmiştir.
Davacı Hasan Vardar İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnşaat ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığının 26.08.2024 tarihli dilekçesi ile yaptığı itirazen şikâyet başvurusu üzerine alınan 11.09.2024 tarih ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile anılan isteklinin teklifinin yeniden değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği belirtilerek “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği görülmüştür.
Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş.nin, davacı Hasan Vardar İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnşaat ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olmadığı şeklindeki iddiasını içeren, itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 20.11.2024 tarih ve 2024/UY.II-1462 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği anlaşılmıştır.
Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş. tarafından açılan davada, Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin 08.04.2025 tarihli ve E:2024/2222, K:2025/528 sayılı kararı üzerine alınan 18.06.2025 tarihli ve 2025/MK-97 sayılı Kurul kararı ile “1- Kamu İhale Kurulu’nun 20.11.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1462 sayılı kararının, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik değerlendirmelerin iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının esasının yeniden incelenmesine” karar verildiği görülmüştür.
Yukarıda zikredilen 18.06.2025 tarih ve 2025/MK-97 sayılı Kurul kararı üzerine, davacı Hasan Vardar İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnşaat ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığının kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının esasının yeniden incelenmesi neticesinde alınan 23.07.2025 tarihli ve 2025/UY.II-1574 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verildiği tespit edilmiştir.
Davacı Pam İnşaat ve Turizm Ltd. Şti. - Hasan Vardar İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 16. İdare Mahkemesi'nin 15.09.2025 tarih ve E:2025/1185, K:2025/1105 sayılı kararı ile "davanın reddine” karar verilmesi üzerine yapılan temyiz incelemesi sonucunda Danıştay Onüçüncü Dairesinin 23.12.2025 tarihli E:2025/2689, K: 2025/4091 sayılı kararında “Uyuşmazlık, davacıların oluşturduğu iş ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında dayanak olarak kullanılan ve İSTAÇ A.Ş.'nin kurumsal internet sitesinde "01/01/2023 tarihinden itibaren güncel döküm ücretleridir" ibaresiyle yer alan fiyat tarifesindeki tutarların, anılan Kurumun hizmet binalarında ve hafriyat döküm sahalarında bulunan panolarda duyurduğu 2024 yılı fiyatlarıyla örtüşmemesi karşısında, internet sitesindeki tarifenin, Kamu İhale Genel Tebliği'nin anılan maddeleri kapsamında "ihale ilanı ile ihale tarihi arasında geçerli fiyat tarifesi" olarak kabul edilip edilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı iş ortaklığının, aşırı düşük teklif açıklamasının "makine ile iksalı kanal kazısı yapılması ve kazıdan çıkan malzemenin kesin depoya nakli (iksa bedeli hariç)" analiz girdisine ilişkin kısmında İSTAÇ A.Ş.'nin kurumsal internet sitesinde yer alan fiyatları esas aldığı, dava dışı istekli tarafından, söz konusu fiyatların güncel olmadığı ve önceki yıllara ait veriler olduğu iddiasıyla yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine dair 2024/UY.II-1462 sayılı Kurul kararının, Ankara 8. İdare Mahkemesince "aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun kabul edilmesinin somut dayanaklarının ortaya konulamadığı ve kararın eksik gerekçeye dayandığı" belirtilerek iptal edildiği görülmektedir. Kurul tarafından, anılan Mahkeme kararının gereğini yerine getirmek üzere alınan 18/06/2025 tarih ve 2025/MK-97 sayılı karar uyarınca İSTAÇ A.Ş.'den bilgi istenilmesi üzerine gelen cevap yazısında, internet sitesindeki fiyatların güncel olmadığı, geçerli fiyatların ek hizmet binaları ve döküm sahalarındaki panolarda ilan edildiği belirtilmiştir. Anılan yazı esas alınarak, davacı iş ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan İSTAÇ A.Ş.'nin internet sitesinde yayımlanan tarifenin "ihale ilanı ile ihale tarihi arasında geçerli fiyat tarifesi" olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik dava konusu Kurul kararının tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık konusu Kurul kararının dayanağı olan Ankara 8. İdare Mahkemesinin 08/04/2025 tarihli iptal kararında, davacı iş ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında esas alınan İSTAÇ A.Ş.'nin internet sitesindeki tarife ile anılan kuruluşun hizmet binaları ile hafriyat döküm sahalarında ilan edilen güncel fiyatlar arasındaki farklılığın, söz konusu açıklamanın geçerliğine etkisi bakımından idarece somut bir araştırma ve değerlendirme yapılmadığına işaret edildiği görülmektedir. Kurul tarafından anılan Mahkeme kararı üzerine, İSTAÇ A.Ş.'den istenilen bilgilere istinaden söz konusu tarifenin güncelliği araştırılarak dava konusu Kurul kararı tesis edilmiş ise de, mahkeme kararının gereklerini yerine getirmek amacıyla yapılan incelemede, ilgili kuruluşun beyanı esas alınarak fiyatların güncelliğinin araştırılmasıyla birlikte, internet sitesinde yayımlanan ve davacılar tarafından aşırı düşük teklif açıklamasına dayanak alınan tarifenin, aleniyet ve hukuki güvenlik ilkeleri uyarınca "ilan edilmiş geçerli tarife" niteliğini haiz olup olmadığının da gözetilmesi gerekmektedir.
Bu kapsamda, anılan Tebliğ maddesindeki "ilan edilmiş" ifadesinin, tarifeyi düzenleyen idarenin kurumsal yapısı ve benimsediği duyuru yöntemleri bağlamında değerlendirilmesi önem arz etmektedir. İSTAÇ A.Ş. tarafından kurumsal internet sitesinde yayımlanan tarifede, salt fiyat listesine yer verilmediği, bununla birlikte, "01/01/2023 tarihinden itibaren güncel döküm ücretleridir" ibaresiyle, aksi bir duyuru yapılana kadar söz konusu fiyatların geçerli olduğu yönünde istekliler nezdinde makul bir algı oluşturulduğu görülmektedir. Bu bağlamda, resmi internet sitesinde yayımlanarak aleniyet ilkesine uygun şekilde kamuoyunun bilgisine sunulan ve davacı iş ortaklığınca aşırı düşük teklif açıklamasına dayanak gösterilen bu tarifenin, istekliler bakımından geçerli ve esas alınabilir nitelikte olduğunun kabulü gerekmektedir. Anılan kuruluşun hizmet binalarında veya döküm sahalarındaki panolarda farklı fiyat tarifesinin bulunması, kurumsal internet sitesinde "güncel" ibaresiyle aleniyet ilkesine uygun olarak yayımlanan tarifenin, söz konusu Tebliğ kapsamında "ilan edilmiş geçerli tarife" olarak kabul edilmesine engel teşkil etmemektedir.
Hukuk devletinin en önemli unsurlarından olan "hukuki güvenlik" ilkesi, idari işlemlerin ve bu işlemlere dayanak oluşturan hususların ilgililer tarafından önceden öngörülebilir olmasını gerektirmektedir. Somut olayda, anılan kuruluşun resmi internet sitesinde "01/01/2023 tarihinden itibaren güncel döküm ücretleridir" ibaresiyle paylaşılan tarifedeki fiyatların güncelliğini kaybettiğine ilişkin herhangi bir düzeltme veya uyarı yapılmadığı gibi, yeni bir tarifenin de ilan edilmediği hususları göz önüne alındığında, isteklilerden internet sitesinde yer alan açık bilginin aksine, kurumun iç işleyişinde veya fiziki mekanlarında farklı bir fiyat tarifesinin bulunup bulunmadığını araştırmalarının beklenmesi, 4734 sayılı Kanun’un 5. maddesinde belirlenen "güvenirlik" ilkesiyle bağdaşmayacağı gibi, isteklilerin ihalelere katılımını zorlaştırıcı, öngörülemez bir külfet oluşturmaktadır.
Bu itibarla, davacı iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının "makine ile iksalı kanal kazısı yapılması ve kazıdan çıkan malzemenin kesin depoya nakli (iksa bedeli hariç)" analiz girdisine ilişkin kısmında esas alınan ve anılan kuruluşun resmi internet sitesinde "güncel" ibaresiyle yayımlanan tarifenin, Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca aranan "ilan edilmiş geçerli fiyat tarifesi" niteliğini taşıdığı sonucuna varıldığından, aksi gerekçeyle tesis edilen dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk, İdare Mahkemesince davanın reddi yolunda verilen kararda ise hukuki isabet görülmemiştir.” gerekçesiyle Mahkeme kararının bozulmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1- Kamu İhale Kurulu’nun 23.07.2025 tarihli ve 2025/UY.II-1574 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/486647 İhale Kayıt Numaralı “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” İhalesi

Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Turz. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 22.05.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 13.10.2025 tarih ve 196658 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2025/2051 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.
Başvuru dilekçesinde özetle; 19.09.2025 tarihli ve 3 sayılı İhale Komisyonu Kararı ile ihalenin Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin üzerinde bırakıldığı, 26.09.2025 tarihinde taraflarınca idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, 01.10.2025 tarihinde idarece şikayet başvurusunun süre yönünden reddedildiği, idare tarafından şikayet nedenlerinin esasının incelenmediği, Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin teklifinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve bahse konu isteklinin;
1) İhale kapsamında sunduğu geçici teminatın teklif edilen bedelin yüzde 3’ünden az olduğu ve geçerlilik tarihinin uygun olmadığı, geçici teminat mektubunda yer alan bilgilerin hatalı ve eksik olduğu,
2) Anılan istekli tarafından beyan edilen bilanço ve ciroya ilişkin belgelerin mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;
- Özellikle kısa vadeli banka borçlarının uzun vadeli olarak gösterildiği, bankalara ödenmesi gereken borcun tamamının kısa vadede gösterilmediği ve uzun vadeli banka borcu olarak gösterildiği, bu hususların mali konularda yetkin kişilerce incelenmesi ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 5'inci maddesinde belirtildiği üzere şeffaf bir şekilde ortaya konulmasının gerektiği,
- Bilanço ve iş hacmi kriterine ilişkin yıllara ait kullanılan verilerin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, 2024 yılına ait bilanço bilgileri veya 2024 yılı ile birlikte 2023 yılına ait bilanço bilgilerinin beyan edilmesi/sunulması gerekirken sadece 2023 yılına ait bilgilerin beyan edildiği, yeterlik bilgileri tablosunda bilanço yılına ilişkin kısmın boş bırakıldığı, sunulan “Bilanço Bilgileri Tablosu”nun mevzuatta yer alan esas ve usule ilişkin şartları sağlamadığı,
- Gelir tablosunda beyan edilen bilgilerin istenilen oranı sağlamadığı,
- Yapım işleri cirosuna ilişkin standart formun sunulmadığı ve/veya formun hatalı doldurulduğu, forma dayanak belgelerde gerekli onayların olmadığı ve olan onayların yetkisiz kişilerce yapıldığı ve KİK024.2/Y numaralı “Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu” standart formuna uygun olmadığı, ayrıca daha önce iş ortaklığı tarafından yapılan işlere ilişkin faturaların da kullanılmasına rağmen meslek mensubu tarafından düzenlenerek onaylanan KİK024.3/Y numaralı Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosunda (Ortak Girişim Olarak Yapılan İşler)” standart forma uygun belgenin teklif kapsamında eksik sunulduğu, sunulan gelir tablosunun yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmadığı,
- İdari Şartname’nin “Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.4.2’nci maddesine göre yeterlik kriterlerine ilişkin olarak sunulan bilgi ve belgelerin eksik olduğu, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen yıllar ve oranların Gelir İdaresi Başkanlığı ile yapılan entegrasyon kapsamında EKAP’a aktarılan ve/veya istekli tarafından EKAP’a yüklenen bilgiler üzerinden incelendiğinde beyan edilen bilanço veya eşdeğer belgelere dayalı olarak hesaplanan ilgili oranların (Cari Oran, Öz Kaynak Oranı, Kısa Vadeli Banka Borçlarının Öz Kaynaklara Oranı), İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde belirtilen oranları karşılamadığı, yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yılların da belirtilmediği ya da eksik ve yanlış belirtildiği,
- İdari Şartname’nin “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 7.4.3’üncü maddesine göre yeterlik kriterlerine ilişkin olarak sunulan bilgi ve belgelerin eksik olduğu, sunulan cironun teklif edilen bedelin %25’ini sağlamadığı,
- Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun yabancı ülke mevzuatına göre düzenlenmediği ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmadığı,
- Bahse konu isteklinin ortakları nezdinde iş hacmine ilişkin kriterleri karşılamadığı, iş hacmini sağlamak amacıyla hisselerin yanlış gösterildiği,
3) Sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer iş tanımına uygun olmadığı, sunulan belgelerin başka bir iş grubuna ait olduğu ve benzer işe uygun olmayan kısımları ayrıştırıldığında asgari iş deneyim tutarını da karşılamadığı, ayrıca iş deneyim belgelerinin EKAP’a kayıtlı olmadığı, iş deneyimini göstermek üzere tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait belgenin kullanıldığı, ancak buna ilişkin belgenin standart forma uygun sunulmadığı, iş deneyim belgesini kullanan istekli adına düzenlenmediği,
- Sunulan iş deneyim belgelerinin güncel değerlerinin hatalı hesaplandığı, doğru bir şekilde hesaplanacak tutarın istenilen asgari iş deneyim belgesi tutarını sağlamadığı,
- İş deneyim belgesi olarak sunulan mezuniyet belgesi bahse konu istekli tarafından en az 5 yıldır kesintisiz yarısından fazla hissesine sahip değilken sunulduğu,
- İş deneyim belgesi olarak sunulan mezuniyet belgesinin gerçek kişiye ait olmadığı ve iş deneyim tutarının hatalı hesaplandığı,
4) Anılan isteklinin pilot ortağına ilişkin belgelerin(pay defteri ve yönetim kurulu karar defteri) EKAP’a yüklenmediği, bahse konu belgelerin son ortaklık yapısını göstermediği, EKAP’a yüklenen belgelerde ortaklık oranlarına ilişkin kararların bulunmadığı, pay defterleri ve yönetim kurulu kararlarının birbiriyle uyumlu olmadığı, ihaleye vekâleten katılmış olmasına rağmen vekâlet bilgilerinin de beyan edilmediği,
5) Yeterlik bilgileri tablosunun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırında beyan edilen bilgilerin MERSİS’te ve/veya EKAP’ta yer alan bilgiler ile uyumlu olmadığı,
-Teklifleri vekâleten imzalayan kişilerin noter onaylı vekâletname sunmadığı,
- Teklif mektubunu e-imza ile imzalayan kişilerin yetki sürelerinin dolduğu, temsile yetkili kişiler ile şirket ortaklarının EKAP sistemine kayıt ettirilmemesi nedeniyle tekliflerin yetkisiz kişilerce imzalanmış olduğu,
6) Bahse konu isteklinin sunmuş olduğu yeterlik bilgileri tablosunda iş deneyimini tevsik etmek üzere beyan edilen belgede tüzel kişiliğinin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olmasından dolayı şikâyete konu işin İdari Şartnamesi’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin (ğ) bendi gereğince “Ortaklık Tespit Belgesi” ile belge sahibi ortağın ortaklık süresinin ve ortaklık oranının ayrı ayrı beyan edilerek belirtilmediği ve/veya eksik belirtildiği, ortaklık tespit belgesinde tüzel kişiliğin ticaret unvanı ve ticaret sicil numarasının belirtilmediği, ortaklık tespit belgesinin yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenmediği,
7) Anılan isteklinin EKAP’a kayıt işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yapılmadığı, dolayısıyla yeterlik bilgileri tablosunun ilgili satırının boş bırakıldığı,
8) Yeterlik bilgileri tablosunda sunulan imza sirkülerinde düzenleme tarihi ve yevmiye numarasının yerine onaylandığı yevmiye numarası ve tarihinin girildiği,
9) Ticaret Sicil Gazetesi ve Oda Kayıt Belgesinde yer alan şirket adresi ile istekliye ait teklif dosyasındaki adresin birbirinden farklı olduğu, adres ile ilgili olarak geçici tescil belgesine yer verilmesi gerektiği halde buna ilişkin bir belgenin bulunmadığı, oda kayıt belgesindeki kişiler ile bahse konu istekli tarafından sunulan imza sirkülerindeki kişilerin birbirinden farklı olduğu,
10) Yeterlik bilgileri tablosunda beyandan sonra idareye sunulan belgelerin İdari Şartname’nin belgelerin sunuluş şekline ilişkin düzenlemelerine aykırı olarak fotokopi şeklinde sunulduğu,
11) Teklif kapsamında sunulan/beyan edilen işletme kayıt belgelerinde şirketin pasif durumda olduğu, işletme kayıt belgelerinin sistemde kayıtlı olmadığı ve geçerliliğini kaybettiği, ayrıca işletme kayıt belgelerinde yer alan faaliyet konusunun ihale konusu iş ile ilgili olmadığı, bu durumun İdari Şartname’ye aykırı olduğu,
12) Bahse konu isteklinin teklif mektubunu imzalayan, vekâlet veren veya şirket ortağı kişilerin ihale tarihi itibarıyla ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının idarece sorgulanmadığı ve teyit işleminin yapılmadığı, bu nedenle mevzuata aykırılık oluştuğu,
13) İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.1’inci maddesinin (h) bendine göre tüzel kişilere ait iş deneyimini göstermek üzere beyan edilen/sunulan iş deneyim belgelerinin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve 4734 sayılı Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağının, ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve belgenin düzenlendiği tarihten itibaren geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olduğuna ilişkin belgenin (İş Bitirme/Durum/Yönetme/Denetleme Belgesinin Kullanılmasına İlişkin Ortaklık Tespit Belgesi), ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmesi ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu göstermesinin gerektiği, bahse konu belgenin ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmediği, belgenin üzerinde düzenleme tarihinin bulunmadığı, dolayısıyla belgenin anılan şartın korunduğunu göstermediği,
14) İdari Şartname’nin 7.4’üncü ve 7.5’inci maddelerinde belirtilen şekli ve içeriği ilgili yeterlik belgelerin anılan istekli tarafından sunulmadığı ya da eksik veya hatalı olarak sunulduğu iddialarına yer verilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,
Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.
İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır…” hükmü yer almaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.
(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmüne,
Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;
…
c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,
…
yönlerinden sırasıyla incelenir.
…
(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,
Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir.
Yapılan inceleme neticesinde; 08.08.2024 tarihli ve 1 sayılı İhale Komisyonu Kararı ile ihalenin Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi(Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Turz. Ltd. Şti. İş Ortaklığı) tarafından kendi aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik olarak 15.08.2024 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, 22.08.2024 tarihinde idarece şikayet başvurusunun reddedildiği, bunun üzerine başvuru sahibi tarafından 26.08.2024 tarihinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, 11.09.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kamu İhale Kurul kararıyla “ Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi istekli olan Hasan Vardar İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnşaat ve Tur. Ltd. Şti. İş ortaklığı’nın teklifinin yeniden değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” gerekçesiyle düzeltici işlem kararı verildiği, anılan Kurul kararı sonrasında 24.09.2024 tarihli ve 2 sayılı İhale Komisyonu Kararı ile ihalenin başvuru sahibi üzerinde bırakıldığı ve Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Bunun üzerine Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından ihale üzerinde bırakılan başvuru sahibinin(Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Turz. Ltd. Şti. İş Ortaklığı) aşırı düşük teklif açıklamasının başka gerekçelerle uygun olmadığı yönünde 03.10.2024 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, 14.10.2024 tarihinde idarece şikayet başvurusunun reddedildiği, müteakiben 17.10.2024 tarihinde Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, 20.11.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1462 sayılı Kamu İhale Kurul kararıyla ile itirazen şikâyet başvurusunun uygun bulunmayarak reddedildiği anlaşılmıştır. Anılan Kurul kararının iptali istemiyle Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin Ankara 8. İdare Mahkemesinde dava açtığı, Ankara 8. İdare Mahkemesinin 08.04.2025 tarihli ve E:2024/2222, K:2025/528 sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, bunun üzerine 18.06.2025 tarihli ve 2025/MK-97 sayılı Kamu İhale Kurulu kararıyla “… 1- Kamu İhale Kurulu’nun 20.11.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1462 sayılı kararının, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik değerlendirmelerin iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının esasının yeniden incelenmesine” karar verildiği, 23.07.2025 tarihli ve 2025/UY.II-1574 sayılı Kurul kararıyla Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. İş Ortaklığının aşırı düşük açıklamasının anılan husus yönüyle uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem kararı verildiği anlaşılmıştır.
Ardından 19.09.2025 tarihli ve 3 sayılı İhale Komisyonu Kararı ile ihalenin yeniden Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin üzerinde bırakıldığı, ardından 26.09.2025 tarihinde başvuru sahibi tarafından ihale üzerinde kalan Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin teklifinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve ihaledeki yeterlik kriterlerini sağlamadığı iddialarını öne sürerek idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, 01.10.2025 tarihinde ise idarece şikayet başvurusunun süre yönünden reddedildiği tespit edilmiştir.
Anayasa’nın 40’ıncı maddesinin 2’nci fıkrası gereğince idare tarafından 08.08.2024 tarihinde tebliğ edilen kesinleşen ihale kararının bildirilmesine ilişkin(ilk komisyon kararı) yazıda on gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulabileceğinin açıkça ifade edildiği, her ne kadar başvuru sahibi tarafından 19.09.2025 tarihinde tebliğ edilen üçüncü ihale komisyonu kararı esas alınarak şikâyet başvurusunda bulunulduğu belirtilmiş olsa da, başvuru sahibinin Gurbetoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. hakkında öne sürdüğü iddialara konu hususların 08.08.2024 tarihinde başvuru sahibine tebliğ edilen ilk komisyon kararı ile başvuru sahibince farkına varıldığı ya da farkına varılmış olması gerektiği değerlendirilmektedir.
Başvuru sahibi tarafından 19.09.2025 tarihinde tebliğ edilen üçüncü ihale komisyonu kararı ile farkına varıldığı belirtilen hususların, 08.08.2024 tarihinde kendisine tebliğ edilen ilk ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibince farkına varıldığı ya da farkına varılmış olması gerektiği dikkate alındığında, 08.08.2024 tarihini takip eden on gün içinde en geç 19.08.2024 Pazartesi günü mesai bitimine kadar anılan iddialarla idareye şikâyet başvurusunda bulunulmuş olması gerekirken, bu süreyi geçirdikten sonra 26.09.2025 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, dolayısıyla idareye yapılan şikâyet başvurusunun süresinde olmadığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre yönünden reddi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Başvurunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/486647 İhale Kayıt Numaralı “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” İhalesi

Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 22.05.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” ihalesine ilişkin olarak Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş. nin 03.10.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.10.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.10.2024 tarih ve 166539 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.10.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/1265-01 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihaleye ilişkin olarak alınan 11.09.2024 tarih ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kurul kararı ile Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili gerekçeyle reddedilmesi işleminin yerinde olmadığına karar verilerek düzeltici işlem tesis edildiği ancak anılan istekli tarafından sunulan teklif açıklamasında yer alan analizlerin, idarece verilen analiz formatına, birim fiyat tariflerine ve Teknik Şartname’ye uygun olmadığı, açıklamadaki maliyet unsurları ile istekli tarafından sunulan analizlerdeki unsurların farklılıklar içerdiği, bazı girdilerin değiştirildiği, bazı girdilere ise yer verilmediği, analiz girdileri ve girdi miktarlarının değiştirilmiş olduğu ve eksiklikler içerdiği, açıklanması istenen tüm analiz girdilerine ilişkin açıklama sunulmamış olduğu, sunulan belgelerin ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde hazırlanmamış olduğu, analizlerde yuvarlama hataları yapıldığı, analizlerde kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyat ve rayiçlerin önceki yıllara ilişkin olduğu, geçmiş yıllarda birim fiyatları yayınlanmış pozlara ilişkin birim fiyatların kullanıldığı, analizlerde yer alan işçilik ücretlerinin saatlik asgari ücretin altında olduğu, akaryakıt girdisine ilişkin birim fiyatın ilgili raporda yer verilen birim fiyatın altında olduğu, yüklenici karı ve genel gider için öngörülen tutarın kar ve genel gider hariç tutularak belirlenen toplam tutarın % 10’unun altında olduğu, açıklanması istenilmeyen analiz girdileri için belirlenen toplam tutarın kuruşun altında olduğu, sunulan fiyat tekliflerinin ekinde sunulması gereken tespit tutanaklarının yetkili meslek mensubu tarafından düzenlenmemiş olduğu, söz konusu tespit tutanaklarının sunulmamış olduğu veya sunulan tutanakların hatalı düzenlenmiş olduğu, alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet göstermediği, yine söz konusu tutanakların ihale ilan tarihinden önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi gerekirken ilgili tarihler dikkate alınmadan düzenlenmiş olduğu, açıklama içeriğindeki nakliye girdilerinin idarenin sunduğu nakliye formülleri dikkate alınmadan hazırlandığı, nakliye girdilerine ilişkin açıklamaların ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olmadığı, ilgili Kurul kararında aşırı düşük teklif açıklamasının içeriğine girilmeden karar alındığı ancak söz konusu açıklamaların ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığı, açıklanan nedenlerle ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilerek anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü
24.04.2024 tarihli İhale İlan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “… 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,
b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,
e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,
f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.
…
45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı
b) Türü: Yapım işleri
…
e) Miktarı: Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri
Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri,
- 8.000,00 adet, derelerdeki su alma, çevirme yapıları, kaba ızgara, çöp tutucu file temizlikleri
- 50.000,00 metreküp, tersip bendi, lagün ve kum tutucu yapılarında biriken teressubatın kazılarak dışarı çıkarılması,
- 6.750,00 metre, Ø300mm–Ø2600 mm arası çaplarda Beton/Betonarme boru ile atıksu ve yağmursuyu kanal inşaatı
- 10 adet, paslanmaz koku giderici havalandırma üniteleri imalatı,
- 10 adet, paslanmaz penstock kapak yapılması
- 1.000,00 metre, demir korkuluk yapılması
- 200,00 metre, galvaniz kaplı demir korkuluk yapılması
- 5.000,00 metre, demir korkuluk boyanması,
- 4 adet, dere kum tutucu imalatı
- 554,00 metre, Prefabrik prekast dere ıslah elemanları ile dere ıslahı yapılması
- 100,00 metre, betonarme perde imalatı (h ort=2)
- 4 adet, taş duvardan dere iniş rampası
- 500,00 metre, dere taş duvarı yapılması
- 2.500,00 metreküp, Ø700mm den büyük atıksu/yağmursuyu kolektörlerinde temizlik çalışmalarının yapılması işi.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarını içeren ilçeler İSTANBUL” düzenlemesi,
“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İncelemeye konu ihalenin konusunun Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı olduğu, ihalede 75 adet ihale dokümanı indirildiği, 22.05.2024 tarihinde yapılan ihaleye 27 isteklinin katıldığı, ihalede hesaplanan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan sekiz isteklinin 07.06.2024 ve 13.06.2024 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, sadece iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasını idareye sunduğu, sunulan teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmadığı ve tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve 02.08.2024 tarihli ve 1 sayılı ihale komisyonu kararı ile ihalenin başvuru sahibi istekli üzerinde bırakıldığı, ihale sürecinde yapılan itirazen şikayet başvurusu neticesinde alınan Kurul kararı ile düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği, söz konusu karar sonrasında 24.09.2024 tarihli ve 2 sayılı ihale komisyon kararı ile ihalenin Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. + Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. (İş ortaklığı) üzerinde bırakıldığı ve başvuru sahibi istekli ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği görülmüştür.
İdare tarafından isteklilere gönderilen 13.06.2024 tarihli aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazıların ekinde, açıklamaya konu 15 iş kaleminin listesi ve iş kalemlerinin analizlerinin sunulduğu, sunulan analizlerde açıklanması istenilen ve istenilmeyen analiz girdilerinin belirtildiği görülmüştür.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, teklif açıklamasına konu tüm iş kalemleri için analizlerin yer aldığı, analiz girdilerine ilişkin ilgili kamu kurumunun rayiç fiyat listesi, alt analizler, işçilik hesaplama modülü çıktısı, saha döküm ücretleri tablosu, akaryakıt bayi satış fiyat bülteni, fiyat teklifi ve fiyat teklifine ilişkin bilgi ve belgelerin sunulduğu görülmüştür.
İhalede, yaklaşık maliyet tutarının şekilde belirlendiği iddiasına ilişkin olarak yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 24.07.2024 tarih ve 2024/UY.II-927 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği tespit edilmiştir.
İhale üzerinde kalan istekli tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 11.09.2024 tarih ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin yeniden değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği belirtilerek “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği görülmüştür.
Başvuru sahibi isteklinin, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olmadığı şeklindeki iddiasını içeren itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 20.11.2024 tarih ve 2024/UY.II-1462 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği anlaşılmıştır.
Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin 08.04.2025 tarihli ve E:2024/2222, K:2025/528 sayılı kararı üzerine alınan 18.06.2025 tarihli ve 2025/MK-97 sayılı Kurul kararı ile “1- Kamu İhale Kurulu’nun 20.11.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1462 sayılı kararının, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik değerlendirmelerin iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının esasının yeniden incelenmesine” karar verildiği görülmüştür.
Söz konusu Kurul kararı üzerine esas incelemesi ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik iddiası ile sınırlı olarak yapılmıştır.
Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin 08.04.2025 tarihli ve E:2024/2222, K:2025/528 sayılı kararı üzerine alınan 18.06.2025 tarihli ve 2025/MK-97 sayılı Kurul kararı incelendiğinde, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, kazı malzemelerinin depoya nakli hususundaki analiz girdisine ilişkin olarak yapılan açıklamada 2023 yılına ait İSTAÇ verilerinin kullanıldığının belirtildiği, sunulan fiyat tarifesine göre 01.01.2023 tarihinden geçerli olmak üzere, Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahası döküm ücretlerinin kırkayak için KDV dahil 504,00 TL, tır için KDV dahil 648,00 TL fiyatlarının kullanıldığının anlaşıldığı, söz konusu tarih itibariyle İSTAÇ'a ait resmi internet sitesinde aynı fiyatları içeren 01/01/2023 tarihinden itibaren geçerli olan söz konusu tarifenin yer aldığı, ancak başvuru sahibi tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan İSTAÇ'ın 01/11/2024 tarih ve 03.500 sayılı yazısında, İSTAÇ bünyesinde aktif olarak faaliyet gösteren Anadolu Yakası Hafriyat Rehabilitasyon sahasının 2024 yılına ait güncel döküm bedellerini gösteren listenin yer aldığı, buna göre söz konusu döküm ücretlerinde 19/07/2023, 10/01/2024, 20/05/2024 ve 01/10/2024 tarihlerinde fiyat artışları yaşandığı sonuç olarak anılan teklif açıklamasında güncel olmayan döküm ücretlerinin esas alındığının sabit olduğu bununla birlikte ihale üzerinde kalan iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden değerlendirmeye alınmak suretiyle ihale dokümanı ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun kabul edilmesinin somut gerekçelerinin dava konusu işlemde ortaya konulamadığı sonucuna ulaşılarak ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının esasının yeniden incelenmesine karar verildiği tespit edilmiştir.
İhalenin 24.04.2024 tarihinde ilan edildiği olduğu ve 22.05.2024 tarihinde gerçekleştirildiği, ihale üzerinde kalan isteklinin 07.06.2024 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, isteklinin teklif açıklamasını 25.06.2024 tarihinde teklif açıklamasını idareye sunduğu, söz konusu teklif açıklamasında, İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştirak şirketi olan İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş. tarafından resmi internet sitesinde ilan edilen “Sahalara Göre Döküm Ücretleri” başlıklı fiyat tarifesinin sunulduğu, söz konusu fiyat tarifesinde Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahasına döküm ücretlerinin kırkayaklar için KDV dahil 504,00 TL ve tırlar için KDV dahil 648,00 TL olarak belirtildiği, istekli tarafından yapılan hesaplama neticesinde döküm ücretinin Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahasına döküm ücretinin KDV hariç 20,89 TL olarak esas alındığı, yine anılan tarifede ilan edilen döküm ücretleri için “01.01.2023 tarihinden itibaren güncel döküm ücretleridir.” ifadesinin yer aldığı, internet ortamında yapılan sorgulamada İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş. tarafından resmi internet sitesinde söz konusu fiyat tarifesinin halen mevcut olduğu ve daha sonraki dönemler için ilan edilmiş farklı bir fiyat tarifesine ulaşılamadığı tespit edilmiştir.
İlgili mevzuat hükümleri incelendiğinde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinde, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamasında yer verecekleri analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler arasında, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifelerinin yer aldığı, Tebliğ’in 45.1.13.4’üncü maddesinde de isteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunmasının yeterli görüldüğü anlaşılmıştır.
İncelemeye konu hususa ilişkin olarak, 02.07.2025 tarih ve E-84252536-101.01.02-74513 sayılı yazı ile İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş.den bilgi istenilmiş olup, anılan yazıda, “1) İdarenizce döküm ücretlerinin hangi esas ve usule göre belirlendiği ve güncelleniyorsa hangi sıklıkla güncellendiği,
2) Söz konusu ücretlerin ilan edilip edilmediği veya yayımlanıp yayımlanmadığı, ilan veya yayım durumunda bunun hangi şekilde ve hangi ortamda gerçekleştirildiği (basılı ortam, ilan, duyuru, internet ortamı vb.), bu ücretlerin veya listelerin kamunun erişimine açık olup olmadığı,
3) Anılan listedeki döküm ücretlerinin, ihalenin ilan ve ihale tarihi aralığını kapsayan 24.04.2024 ila 21.05.2024 tarihleri arasında geçerli olup olmadığı,
4) Listedeki ücretlerde daha sonraki tarihlerde değişiklik yapılıp yapılmadığı, fiyat değişikliği yapılmış ise, yeni fiyat tarifesi, fiyat değişikliğinin hangi tarihte yapıldığı ve yeni döküm ücretlerinin hangi tarihler arasında geçerli olduğu bilgisi ve güncel döküm ücretleri bilgisine ihtiyaç duyulmuştur.” hususlarına yer verildiği, yine söz konusu yazının ekinde incelemeye konu fiyat tarifesinin sunulduğu görülmüştür.
Anılan idarenin 08.07.2025 tarih ve E.51445761-622.01-387 sayılı cevabi yazısında, “1. İdaremizce döküm bedelleri; artan enflasyon oranları, yakıt fiyatlarındaki yükseliş, asgari ücrette yapılan zamlar ve döviz kurlarındaki dalgalanmalar gibi ekonomik parametreler dikkate alınarak Yönetim Kurulu kararı ile belirlenmekte ve yine aynı gerekçelerle yıl içinde güncellenebilmektedir.
2. Belirlenen fiyat tarifesi ilgili ek hizmet binalarımızda ve hafriyat döküm sahalarında bulunan panolarda ilan edilmekte olup, ayrıca ilgililerin telefon, dilekçe veya e-mail yolu ile döküm bedellerinin bildirilmesini istemeleri halinde kendilerine bilgi verilmektedir.
3. İlgide kayıtlı yazınız ekindeki tabloda; 01.01.2023 tarihinden itibaren geçerli olan Çiftalan Hafriyat Rehabilitasyon Sahası Hafriyat Toprağı, Silivri Büyükkılıçlı 503 Hafriyat Rehabilitasyon Sahası Hafriyat Toprağı ve Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahalarına ilişkin fiyat tarifelerinin yer aldığı görülmüştür.
Anılan listedeki fiyat tarifesi 24.04.2024 ila 21.05.2024 tarihleri arasında geçerli değildir. Şöyle ki; Şirketimiz Yönetim Kurulu Kararları ile,
Çiftalan Hafriyat Rehabilitasyon Sahası için 09.01.2024 tarihi itibariyle 55,00TL/ton+KDV, 17.05.2024 tarihi itibariyle 65,00TL/ton+KDV, Silivri Büyükkılıçlı 503 ve Şile Sahilköy 277-285-286-287 no’lu Hafriyat Rehabilitasyon Sahaları için 19.07.2023 tarihi itibariyle 51,00TL/ton+KDV olmak üzere yeni fiyat tarifesi belirlenmiştir.
4. İlgide kayıtlı yazınızda adı geçen sahalara ilişkin fiyat tarifesi değişikliklerine, güncel tarife bilgisini de gösterir şekilde ve geçerli oldukları tarihler itibariyle yer verilmektedir.
Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahası
01.01.2023
27.04.2023
19.07.2023
24,00 TL/ton + KDV
40,00 TL/ton + KDV
51,00 TL/ton + KDV
…” hususlarına yer verildiği tespit edilmiştir.
Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde: ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştirak şirketi olan İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş. tarafından resmi internet sitesinde ilan edilen “Sahalara Göre Döküm Ücretleri” başlıklı fiyat tarifesi esas alınarak, Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahasına döküm ücretinin KDV hariç 20,89 TL olarak esas alındığı, söz konusu fiyat tarifesinin üzerinde, tarifenin 01.01.2023 tarihinden itibaren güncel döküm ücretlerini içerdiğinin belirtildiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13 ve 45.1.13.4’üncü maddeleri uyarınca, incelemeye konu ihalede, isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında tevsik edici belge olarak, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri kullanmak istemesi halinde, 24.04.2024 tarihli ihale ilan tarihi ile 22.05.2024 tarihli ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması gerektiği anlaşılmıştır.
Mahkeme kararında davacı tarafından sunulan ve İSTAÇ tarafından düzenlenen yazı esas alınarak aşırı düşük teklif açıklamasında esas alınan döküm ücretlerinin güncel olmadığının sabit olduğuna ve ihale üzerinde kalan iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının ihale dokümanı ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olup olmadığının yeniden değerlendirilmesine hükmedildiği dikkate alındığında, karar gereğinin yerine getirilmesi amacıyla 02.07.2025 tarih ve E-84252536-101.01.02-74513 sayılı yazı ile İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş.den bilgi istenilmiş olup, anılan idarenin 08.07.2025 tarih ve E.51445761-622.01-387 sayılı yazısı doğrultusunda, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahasına döküm ücretlerini gösterir fiyat tarifesinin ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasındaki dönemde (ihale tarihi hariç) geçerli olmadığı, anılan dönem için geçerli olan fiyat tarifesinin idarenin ek hizmet binalarında ve hafriyat döküm sahalarında bulunan panolarda ilan edildiği, yine ilgililerin telefon, dilekçe veya e-mail yolu ile güncel döküm bedelleri hakkında bilgi alınabileceğinin anlaşıldığı, yine 01.01.2023 tarihinden itibaren geçerli olduğu belirtilen döküm ücretlerinin ihale ilan tarihi olan 24.04.2024 tarihinde güncel olmadığının anlaşıldığı, mahkeme kararı uyarınca yapılan yeniden inceleme ve değerlendirme sonucunda kullanılan döküm ücretlerinin güncel olmadığı anlaşıldığından ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.4’üncü maddesine uygun olmadığı ve teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddiasında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde kalan istekli olan Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. + Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti.nin (İş ortaklığı) teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından yapılan 2024/486647 ihale kayıt numaralı "Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı" ihalesine ilişkin olarak Gurbetoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 20.11.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1462 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine ” karar verilmiştir.
Davacı Gurbetoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 8. İdare Mahkemesinin 08.04.2025 tarihli E: 2024/2222, K: 2025/528 sayılı kararında “Uyuşmazlıkta, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, kazı malzemelerinin depoya nakli hususundaki analiz girdisine ilişkin olarak yapılan açıklamada 2023 yılına ait İSTAÇ verilerinin kullanıldığının belirtildiği, buna göre Şile Sahilköy 277-285-286-287 Hafriyat Rehabilitasyon Sahası, Kırkayak için 504,00-TL, Tır için 648,00-TL fiyatlarının (20,89-TL) kullanıldığının anlaşıldığı, işbu karar tarihi itibariyle İSTAÇ'a ait resmi internet sitesinde de aynı fiyatları içeren 01/01/2023 tarihinden itibaren geçerli olan söz konusu tarifenin yer aldığı, ancak davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan İSTAÇ'ın 01/11/2024 tarih ve 03.500 sayılı yazısında, İSTAÇ bünyesinde aktif olarak faaliyet gösteren Anadolu Yakası Hafriyat Rehabilitasyon sahasının 2024 yılına ait güncel döküm bedellerini gösteren listenin yer aldığı, buna göre 19/07/2023 tarihinden sonrası için 61,20-TL, 10/01/2024 tarihinden sonra için 74,40-TL, 20/05/2024 tarihinden sonrası için 90,00-TL, 01/10/2024 tarihinden sonrası için 98,00-TL olduğunun anlaşıldığı, aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan iş ortaklığının aşırı düşük teklif sunmasının bir nedeninin de 2023 yılı İSTAÇ tarifesinde yer alan verilerin kullanılması olduğu ve bu hususta bir ihtilaf bulunmadığı, söz konusu hususa ilişkin olarak davacı şirketin itirazı üzerine, davalı idarenin dava konusu işlem gerekçesinde somut ve gerekçeli bir açıklamaya yer verilmeyip yalnızca "... analiz girdilerine ilişkin olarak yer verilen ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyat ve rayiçlerin 2024 yılı birim fiyatları ile uyumlu olduğu, (...) açıklanması istenilen nakliye girdilerinin idare tarafından verilen nakliye formülleri dikkate alınarak belirlendiği, nakliye girdilerine ilişkin açıklamaların ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olduğu" ibarelerinin yer aldığı görülmüştür.
Kamu İhale Kurulunun itirazen şikayet başvurularını karara bağlarken 4734 sayılı Kanun'un kendisine verdiği araştırma ve inceleme yetkisi çerçevesinde her türlü araştırma ve incelemeyi yapması kanuni bir zorunluluktur. Bu bağlamda kurulun, ihale uyuşmazlıklarını çözme yetkisini kullanırken itirazen şikayet başvurularındaki iddiaları tereddüte mahal bırakmayacak şekilde çözüme kavuşturma görevi bulunmaktadır.
Buna göre, aşırı düşük teklif açıklamasında kazı malzemelerinin depoya nakli ile ilgili olarak yer verilen İSTAÇ tarifesinin 2023 yılına ait olduğu, güncel olarak İSTAÇ'ın 2024 yılına ait verilerin kullanılması gerektiği ile ilgili itirazen şikayet başvurusu hakkında davalı idarece işlem gerekçesinde somut bir açıklamaya yer verilmediği, buna göre 2024 yılına ait güncel verilerin kullanılmamış olmasının aşırı düşük teklif açıklamasının uygun sayılmasını neden engellemediğinin açıklanmadığı, davalı idarece savunma dilekçesinde aşırı düşük teklif açıklamasında rayiç fiyat listelerinin kullanıldığına ilişkin belgelerin sunulduğundan söz edildiği, ancak nakliye girdisi için 2024 yılı verilerinin kullanılmadığının sabit olduğu ve sunulan belgenin İSTAÇ internet sitesinde yer alan 2023 yılına ait veriler olduğu anlaşılmakla; ihale üzerinde kalan iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden değerlendirmeye alınmak suretiyle ihale dokümanı ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun kabul edilmesinin somut gerekçelerinin dava konusu işlemde ortaya konulamadığı, eksik gerekçeyle tesis edilen dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır…” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
1- Kamu İhale Kurulu’nun 20.11.2024 tarihli ve 2024/UY.II-1462 sayılı kararının, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik değerlendirmelerin iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, ihale üzerine kalan isteklinin kazı malzemelerinin depoya nakline ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının esasının yeniden incelenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/486647 İhale Kayıt Numaralı “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” İhalesi

Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 22.05.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” ihalesine ilişkin olarak Gurbetoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş. nin 03.10.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.10.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.10.2024 tarih ve 166539 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.10.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/1265 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihaleye ilişkin olarak alınan 11.09.2024 tarih ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kurul kararı ile Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili gerekçeyle reddedilmesi işleminin yerinde olmadığına karar verilerek düzeltici işlem tesis edildiği ancak anılan istekli tarafından sunulan teklif açıklamasında yer alan analizlerin, idarece verilen analiz formatına, birim fiyat tariflerine ve Teknik Şartname’ye uygun olmadığı, açıklamadaki maliyet unsurları ile istekli tarafından sunulan analizlerdeki unsurların farklılıklar içerdiği, bazı girdilerin değiştirildiği, bazı girdilere ise yer verilmediği, analiz girdileri ve girdi miktarlarının değiştirilmiş olduğu ve eksiklikler içerdiği, açıklanması istenen tüm analiz girdilerine ilişkin açıklama sunulmamış olduğu, sunulan belgelerin ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde hazırlanmamış olduğu, analizlerde yuvarlama hataları yapıldığı, analizlerde kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyat ve rayiçlerin önceki yıllara ilişkin olduğu, geçmiş yıllarda birim fiyatları yayınlanmış pozlara ilişkin birim fiyatların kullanıldığı, analizlerde yer alan işçilik ücretlerinin saatlik asgari ücretin altında olduğu, akaryakıt girdisine ilişkin birim fiyatın ilgili raporda yer verilen birim fiyatın altında olduğu, yüklenici karı ve genel gider için öngörülen tutarın kar ve genel gider hariç tutularak belirlenen toplam tutarın % 10’unun altında olduğu, açıklanması istenilmeyen analiz girdileri için belirlenen toplam tutarın kuruşun altında olduğu, sunulan fiyat tekliflerinin ekinde sunulması gereken tespit tutanaklarının yetkili meslek mensubu tarafından düzenlenmemiş olduğu, söz konusu tespit tutanaklarının sunulmamış olduğu veya sunulan tutanakların hatalı düzenlenmiş olduğu, alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet göstermediği, yine söz konusu tutanakların ihale ilan tarihinden önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi gerekirken ilgili tarihler dikkate alınmadan düzenlenmiş olduğu, açıklama içeriğindeki nakliye girdilerinin idarenin sunduğu nakliye formülleri dikkate alınmadan hazırlandığı, nakliye girdilerine ilişkin açıklamaların ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olmadığı, ilgili Kurul kararında aşırı düşük teklif açıklamasının içeriğine girilmeden karar alındığı ancak söz konusu açıklamaların ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığı, açıklanan nedenlerle ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilerek anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü
24.04.2024 tarihli İhale İlan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “… 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.
45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.
Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.
45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.
Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.
Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.
Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.
Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.
45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.
İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.
…
45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.
…
45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,
b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,
e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,
f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.
Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.
45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
…
45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.
45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.
Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.
…
45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.
…” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı
b) Türü: Yapım işleri
…
e) Miktarı: Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri
Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri,
- 8.000,00 adet, derelerdeki su alma, çevirme yapıları, kaba ızgara, çöp tutucu file temizlikleri
- 50.000,00 metreküp, tersip bendi, lagün ve kum tutucu yapılarında biriken teressubatın kazılarak dışarı çıkarılması,
- 6.750,00 metre, Ø300mm–Ø2600 mm arası çaplarda Beton/Betonarme boru ile atıksu ve yağmursuyu kanal inşaatı
- 10 adet, paslanmaz koku giderici havalandırma üniteleri imalatı,
- 10 adet, paslanmaz penstock kapak yapılması
- 1.000,00 metre, demir korkuluk yapılması
- 200,00 metre, galvaniz kaplı demir korkuluk yapılması
- 5.000,00 metre, demir korkuluk boyanması,
- 4 adet, dere kum tutucu imalatı
- 554,00 metre, Prefabrik prekast dere ıslah elemanları ile dere ıslahı yapılması
- 100,00 metre, betonarme perde imalatı (h ort=2)
- 4 adet, taş duvardan dere iniş rampası
- 500,00 metre, dere taş duvarı yapılması
- 2.500,00 metreküp, Ø700mm den büyük atıksu/yağmursuyu kolektörlerinde temizlik çalışmalarının yapılması işi.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarını içeren ilçeler İSTANBUL” düzenlemesi,
“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İncelemeye konu ihalenin konusunun Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı olduğu, ihalede 75 adet ihale dokümanı indirildiği, 22.05.2024 tarihinde yapılan ihaleye 27 isteklinin katıldığı, ihalede hesaplanan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan sekiz isteklinin 07.06.2024 ve 13.06.2024 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, sadece iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasını idareye sunduğu, sunulan teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmadığı ve tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve 02.08.2024 tarihli ve 1 sayılı ihale komisyonu kararı ile ihalenin başvuru sahibi istekli üzerinde bırakıldığı, ihale sürecinde yapılan itirazen şikayet başvurusu neticesinde alınan Kurul kararı ile düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği, söz konusu karar sonrasında 24.09.2024 tarihli ve 2 sayılı ihale komisyonu kararı ile ihalenin Hasan Vardar İnş. San. ve Tic. A.Ş. + Pam İnş. ve Tur. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı ve başvuru sahibi isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.
İhale süreci içerisinde başvuru konusu ihaleye ilişkin alınan 24.07.2024 tarih ve 2024/UY.II-927 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği tespit edilmiştir.
İdare tarafından isteklilere gönderilen 13.06.2024 tarihli aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazının ekinde, açıklamaya konu 15 iş kaleminin listesi ve iş kalemlerinin analizlerinin sunulduğu, sunulan analizlerde açıklanması istenilen ve istenilmeyen analiz girdilerinin belirtildiği görülmüştür.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, teklif açıklamasına konu tüm iş kalemleri için analizlerin yer aldığı, analiz girdilerine ilişkin ilgili kamu kurumunun rayiç fiyat listesi, alt analizler, işçilik hesaplama modülü çıktısı, saha döküm ücretleri tablosu, akaryakıt bayi satış fiyat bülteni, fiyat teklifi ve fiyat teklifine ilişkin bilgi ve belgelerin sunulduğu görülmüştür.
İhale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan teklif açıklaması, başvuru sahibinin iddiaları doğrultusunda incelendiğinde;
Başvuru sahibinin iddiası doğrultusunda, ihale sürecinde alınan 11.09.2024 tarih ve 2024/UY.II-1127 sayılı Kamu İhale Kurulu kararında, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının sadece teklif açıklamasındaki tüm pozların analizdeki toplam tutarları ile birim fiyat teklif cetvelindeki pozların toplam tutarlarının uyuşmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, söz konusu Kurul kararında da yalnızca anılan hususa ilişkin olarak inceleme yapıldığı ve düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği görülmüştür.
Yapılan tespit ve incelemeler neticesinde; ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının başvuru sahibinin iddiaları doğrultusunda ilgili mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddiasında bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/486647 İhale Kayıt Numaralı “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” İhalesi

Hasan Vardar İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnşaat ve Tur. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 22.05.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” ihalesine ilişkin olarak Hasan Vardar İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnşaat ve Tur. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 15.08.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.08.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.08.2024 tarih ve 158479 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.08.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/979 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamasındaki tüm pozların analizdeki toplam tutarı ile teklif birim fiyat cetvelindeki pozların tutarlarının uyuşmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı ancak yapılan incelemede, açıklamadaki kar ve genel giderlere ilişkin kısmın hatalı olduğunun anlaşıldığı, aşırı düşük teklif sorgulamasının asıl amacının kar ve genel gider haricindeki maliyet kısmının doğru şekilde açıklanması olduğu, emsal nitelikteki Kurul kararlarından da görüleceği analizlerde kar ve genel gider öngörülmesinin zorunlu olmadığı, yine yapılan incelemede aşırı düşük teklif açıklamasına konu analizlerinin doğru olması veya varsa aritmetik hataların düzeltilmesi durumunda yeni tutarların teklif bedeline eşit olması ya da teklif bedelinden daha düşük olması hallerinde mevzuata aykırılık halinin oluşmayacağı görüldüğünden tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik ihale komisyonu kararının iptal edilmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “… 45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır.
45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.
… 45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.
… 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı
b) Türü: Yapım işleri
…
e) Miktarı: Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri
Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri,
- 8.000,00 adet, derelerdeki su alma, çevirme yapıları, kaba ızgara, çöp tutucu file temizlikleri
- 50.000,00 metreküp, tersip bendi, lagün ve kum tutucu yapılarında biriken teressubatın kazılarak dışarı çıkarılması,
- 6.750,00 metre, Ø300mm–Ø2600 mm arası çaplarda Beton/Betonarme boru ile atıksu ve yağmursuyu kanal inşaatı
- 10 adet, paslanmaz koku giderici havalandırma üniteleri imalatı,
- 10 adet, paslanmaz penstock kapak yapılması
- 1.000,00 metre, demir korkuluk yapılması
- 200,00 metre, galvaniz kaplı demir korkuluk yapılması
- 5.000,00 metre, demir korkuluk boyanması,
- 4 adet, dere kum tutucu imalatı
- 554,00 metre, Prefabrik prekast dere ıslah elemanları ile dere ıslahı yapılması
- 100,00 metre, betonarme perde imalatı (h ort=2)
- 4 adet, taş duvardan dere iniş rampası
- 500,00 metre, dere taş duvarı yapılması
- 2.500,00 metreküp, Ø700mm den büyük atıksu/yağmursuyu kolektörlerinde temizlik çalışmalarının yapılması işi.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarını içeren ilçeler İSTANBUL” düzenlemesi,
Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İncelemeye konu ihalenin konusunun Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı olduğu, ihalede 75 adet ihale dokümanı indirildiği, 22.05.2024 tarihinde yapılan ihaleye 27 isteklinin katıldığı, ihalede hesaplanan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan 8 isteklinin 07.06.2024 ve 13.06.2024 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, başvuru sahibi istekli dahil olmak üzere sadece 2 istekli aşırı düşük teklif açıklamasını idareye sunduğu, sunulan teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmayarak aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan 8 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı tespit edilmiştir.
İhale süreci içerisinde başvuru konusu ihaleye ilişkin alınan 24.07.2024 tarih ve 2024/UY.II-927 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği tespit edilmiştir.
İdare tarafından isteklilere gönderilen 13.06.2024 tarihli aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazıların ekinde, açıklamaya konu 15 iş kalemlerinin listesi ve iş kalemlerinin analizlerinin sunulduğu, sunulan analizlerde açıklanması istenilen ve istenilmeyen analiz girdilerinin belirtildiği görülmüştür.
İhale komisyonu kararına göre, başvuru sahibi istekli tarafından 25.06.2024 tarihinde sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının, açıklamaya konu tüm iş kalemleri için yapılan analizlerin toplam tutarının, birim fiyat teklif cetvelindeki ilgili iş kalemlerinin toplam tutarları ile uyuşmadığı gerekçesiyle idare tarafından uygun bulunmadığı ve isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan teklif açıklamasında, teklif açıklamasına konu tüm iş kalemleri için analiz sunulduğu ve analiz girdilerine ilişkin ilgili kamu kurumunun rayiç fiyat listesi, alt analizler, işçilik hesaplama modülü çıktısı, saha döküm ücretleri tablosu, akaryakıt bayi satış fiyat bülteni, fiyat teklifi ve fiyat teklifine ilişkin bilgi ve belgelerin sunulduğu görülmüştür.
Aşırı düşük teklif açıklamasına konu tüm iş kalemleri için, başvuru sahibi tarafından sunulan teklif açıklamasında öngörülen toplam tutarların, birim fiyat teklif cetvelinde anılan iş kalemleri için teklif edilen tutarların altında olduğu, teklif açıklamasında açıklamaya konu 15 iş kalemi için birim fiyat teklif cetvelinde teklif edilen tutardan daha düşük tutarlar ile açıklama yapıldığı, bulunan toplam tutarın üzerine % 0,01 oranında yüklenici karı ve genel gider tutarının eklendiği, aşırı düşük teklif açıklaması aşamasında, birim fiyat teklif cetvelinde teklif edilen tutarlardan daha düşük tutarların esas alınmasının istekli lehine bir avantaj sağlamadığı, ihale komisyonu kararında da teklif açıklamasında öngörülen tutarların tevsikine ve yapılan hesaplamalara ilişkin bir uygunsuzluğun belirtilmemiş olduğu tespit edilmiştir.
İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri doğrultusunda, iddiaya ilişkin olarak, teklif cetvelinde yer alan birim fiyatların isteklilerin teklif birim fiyatları olduğu, aşırı düşük teklif açıklaması aşamasında ise isteklilerin teklif etmiş olduğu birim fiyatlar ile ihale konusu işin sağlıklı bir şekilde gerçekleştirilmesinin mümkün olduğunun ilgili mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun şekilde açıklanması gerekliliğinin bulunduğu anlaşılmıştır.
İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri doğrultusunda yapılan tespit ve incelemeler neticesinde; başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının, açıklamaya konu tüm iş kalemleri için yapılan analizlerin toplam tutarının, birim fiyat teklif cetvelindeki ilgili iş kalemlerinin toplam tutarları ile uyuşmadığı gerekçesiyle idare tarafından uygun bulunmadığı ve isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, isteklinin teklif açıklamasında, açıklamaya konu 15 iş kalemi için birim fiyat teklif cetvelinde teklif edilen tutarlardan daha düşük tutarların esas alındığı ve sunulan açıklamaya ilişkin olarak ihale komisyonu kararında belirtilen gerekçe haricindeki bir uygunsuzluğa yer verilmemiş olduğu, aşırı düşük teklif açıklamasının, isteklilerin teklif etmiş olduğu birim fiyatlar ile ihale konusu işin sağlıklı bir şekilde gerçekleştirilmesinin mümkün olduğunun ilgili mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun şekilde açıklaması gerektiği, başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu açıklamanın birim fiyat teklif cetvelinde teklif edilen tutarlardan daha düşük tutarlar esas alınarak yapıldığı sonuç olarak aşırı düşük teklif sorgulamasının düşük tutarlar esas alınarak yapılmasının ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık oluşturmadığı bu sebeple de başvuru sahibi isteklinin teklifinin anılan gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddiasında bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunduğu anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleştiği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iade edilmesi gerektiği anlaşıldığından, itirazen şikâyet başvurusu kapsamında yatırılan 157.733,00 TL tutarındaki başvuru bedelinin iade edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi istekli olan Hasan Vardar İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Pam İnşaat ve Tur. Ltd. Şti. İş ortaklığı’nın teklifinin yeniden değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
2) Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/486647 İhale Kayıt Numaralı “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” İhalesi

Metag İnşaat Tic. A.Ş. - Değer Altyapı Taah. A.Ş. İş Ortaklığı,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ,

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 22.05.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı ” ihalesine ilişkin olarak Metag İnşaat Tic. A.Ş. - Değer Altyapı Taah. A.Ş. İş Ortaklığı’nın 28.05.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.06.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.06.2024 tarih ve 149739 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.06.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/730 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idare tarafından TF-05/07 poz numaralı iş kalemi için belirlenen yaklaşık maliyet tutarının aşırı derecede yüksek olduğu, söz konusu iş kaleminin ana girdisi olan 0-70 mm büyüklüğündeki kırmataş malzemesi için öngörülen bedelin ancak malzemenin kamuya ait bir ocaktan temin edilmesi durumunda mümkün olabileceği, bununla birlikte ihale dokümanında kamuya ait bir ocağın belirtilmemiş olduğu, öte yandan aşırı düşük teklif sorgulamasına ek tablolardan, idare tarafından anılan kırmataş malzemesi için 08.022/İB-1 poz numaralı İlbank A.Ş. resmi birim fiyatın esas alındığının anlaşıldığı, ancak söz konusu birim fiyatın ilgili kurum tarafından uzun süre önce yürürlükten kaldırıldığı, ilgili iş kaleminin tarifinin güncellendiği ve yeni birim fiyatların oluşturulduğu, idare tarafından kullanılan 08.022/İB-1 poz numaralı iş kalemi yerine ilgili kurumlar tarafından oluşturulan benzer nitelikteki yeni birim fiyatların daha ekonomik olduğu, yeni birim fiyatlar yerine yürürlükten kaldırılan bir birim fiyatın kullanılmasının kamu zararına neden olacağı ve ihale sürecinin sağlıklı bir şekilde yürütülmesine engel teşkil edeceği iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…f) Yaklaşık maliyet: İhale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, katma değer vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedelini…” hükmü,
“Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8’inci maddesinde “ (1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.
…
(4) İhale konusu işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.
(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı teklifler ile birlikte açıklanır.
(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, yaklaşık maliyet de bu kapsamda hesaplatılabilir.” hükmü,
“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti” başlıklı 9’uncu maddesinde “ (1) Yaklaşık maliyet hesabına esas miktarların tespiti için öncelikle aşağıda yer alan çalışmaların yapılması gereklidir:
a) Arazi ve zemin etüdünün yapılması; uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde arazi ve zemin etüt çalışmalarının; ön ve/veya kesin proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise, mümkün olan arazi ve zemin etüt çalışmalarının yapılmış olması zorunludur.
b) Proje zorunluluğu; bina işlerinde uygulama projesi, diğer işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımları için uygulama projesi, yapılamayan kısımları için kesin proje; doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan işler ile ihale konusu işin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ise ön ve/veya kesin projenin hazırlanması ve yaklaşık maliyetin söz konusu projelere dayanılarak hesaplanması gerekir.
c) Mahal listesi hazırlanması; ön, kesin veya uygulama projelerine dayalı olarak, işin bünyesindeki imalat kalemlerinin adını ve yapılacağı yerleri gösteren ve yaklaşık maliyetin hazırlanmasına esas teşkil eden mahal listeleri hazırlanır.
ç) Metraj listelerinin hazırlanması; ihale konusu işe ait proje ve mahal listelerindeki ölçü ve tariflere göre işin bünyesine giren imalatların hangi kısımda ve ne miktarda yapılacağının belirlenmesi amacıyla; anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde iş kalemi ve/veya iş grubu, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise iş kalemi şeklinde metraj listeleri düzenlenir.
d) Birim fiyat ve imalat tariflerinin hazırlanması; Ön ve/veya kesin projeye dayalı olarak birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde, idareler, iş kaleminin adını, yapım şartlarını, ölçü yeri ve şeklini, birimini, birim fiyata dahil ve hariç unsurları ihtilafa meydan vermeyecek biçimde teknik olarak açıklayan birim fiyat tarifleri hazırlar.
e) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; uygulama projeleri ve mahal listelerine dayalı olarak imalat iş kalemleri veya iş gruplarının teknik tarif ve özellikleri belirlenir.” hükmü,
“Yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespiti” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde;
a) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar,
b) Kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçler,
c) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçler,
ç) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetler,
d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitleri, esas alınır.
(2) İdareler, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyat ve rayiçlerin birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.
(3) İşin bütünü, iş grubu, iş kalemi ve malzeme rayici bazında yapılacak piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinde; iş, imalat ve/veya malzemenin yapımcılarından, üreticilerinden, ana bayilerinden, toptancılarından, yetkili satıcılarından ve satıcılarından fiyatlar veya proforma faturalar alınmak ve gerekli karşılaştırmalar yapılmak suretiyle uygun fiyatlar belirlenir. Tereddüt edilen fiyatların gerçek piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususu Ticaret ve/veya Sanayi Odalarından alınacak yazılı rayiçlerle netleştirilir.
(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu, iş kalemi veya malzemenin ayrıntılı özellikleri ve standardına yer verilir, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar Katma Değer Vergisi hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan fiyat bildirimleri ve proforma faturaları dikkate alınmaz.” hükmü,
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Malzeme ocakları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Yüklenicinin kamuya ait arazi ve sahalardaki ocaklardan malzeme temin etmesinin istenildiği hallerde, bu malzeme ocakları ihale dokümanında açıkça belirtilir.” hükmü bulunmaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı
b) Türü: Yapım işleri
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): K-8828
d) Kodu:
e) Miktarı: Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri
Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarında;
- 115.000,00 metreküp, ıslahlı olan kapalı ve açık kesit ile batık çalışan açık ve kapalı derelerin temizlikleri,
- 8.000,00 adet, derelerdeki su alma, çevirme yapıları, kaba ızgara, çöp tutucu file temizlikleri
- 50.000,00 metreküp, tersip bendi, lagün ve kum tutucu yapılarında biriken teressubatın kazılarak dışarı çıkarılması,
- 6.750,00 metre, Ø300mm–Ø2600 mm arası çaplarda Beton/Betonarme boru ile atıksu ve yağmursuyu kanal inşaatı
- 10 adet, paslanmaz koku giderici havalandırma üniteleri imalatı,
- 10 adet, paslanmaz penstock kapak yapılması
- 1.000,00 metre, demir korkuluk yapılması
- 200,00 metre, galvaniz kaplı demir korkuluk yapılması
- 5.000,00 metre, demir korkuluk boyanması,
- 4 adet, dere kum tutucu imalatı
- 554,00 metre, Prefabrik prekast dere ıslah elemanları ile dere ıslahı yapılması
- 100,00 metre, betonarme perde imalatı (h ort=2)
- 4 adet, taş duvardan dere iniş rampası
- 500,00 metre, dere taş duvarı yapılması
- 2.500,00 metreküp, Ø700mm den büyük atıksu/yağmursuyu kolektörlerinde temizlik çalışmalarının yapılması işi.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul Asya Yakası Beykoz, Üsküdar, Paşabahçe, Riva, Küçüksu, Ömerli, Kadıköy, Paşaköy, Tuzla, Ağva, Şile, Darlık, Tepeören Atıksu Havzalarını içeren ilçeler İSTANBUL” düzenlemesi,
“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,
“Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
35.1.1. Hesaplamada Kullanılacak Formül: Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı
İsteklinin Toplam Puanı hesaplanırken;
Toplam Puan= ((En Düşük Teklif Fiyatı / İsteklinin Teklif Fiyatı) x İdarece girilen Teklif Fiyat Puanı) + Fiyat Dışı Unsur Puanı Teklif Fiyat Puanı: 50
Fiyat Dışı Unsur (FDU) Puanı:50
Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanlaması (Alınabilecek Azami FDU Puanı: 50 )
…
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
Asgari Oran
Azami Oran
Fiyat Dışı Unsur Puanı
…
…
…
…
0-70mm büyüklüğünde kırmataş malzemeyle; Zemin Islahı ve Dolgu Yapılması. (Nakliye dahil)
4,5%
5%
2,5
…
…
…
…
…
35.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilecektir.
35.2 Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenen usule göre ihale sonuçlandırılacaktır.
35.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 35.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir.
35.3. Fiyat avantajı uygulanması:
35.3.1.Tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanmayacaktır.” düzenlemesi,
“TF.05/07-0–70mm büyüklüğünde kırmataş malzemeyle; Zemin Islahı ve dolgu Yapılması (Nakliye dahil)” işine ilişkin birim fiyat tarifinde “Tarifi: Her cins zeminde, dere ıslahı, işletme yapıları ile boru döşeme ve tamirat işlerinde iş emniyetini ve can güvenliğini sağlayacak şekilde bilumum emniyet tedbirleri alınmak suretiyle, 0–70mm büyüklüğünde kırmataş malzeme ile; zemin ıslahı yapılması için; çalışma alanında kalan altyapı tesislerinin askıya alınması, yıkılan bozulan altyapı tesislerinin eski haline getirilmesi, çalışma alanının kuru olarak muhafazasının sağlanması, her türlü su boşaltma, suyun uzaklaştırılması, evsaf ve granülmetrik karışıma uygun ocaktaşından kırmataş temini, işbaşına nakliyesi, hazırlanması (gerektiğinde figüre edilmesi) ve yerinde makine veya el ile tabakalar halinde serilmesi, tesviye ve tokmaklanması, lüzumlu her türlü işçilikler, malzeme ve zayiatı, alet ve edevat giderleri, gerekli her türlü makinenin temini, her türlü şantiye içi ve dışı taşımalar, yükleme boşaltma, su boşaltma ve müşkülat zamları, her türlü nakliye bedelleri, genel giderler ve müteahhit karı dahil; 1(bir)m³ - 0–70mm büyüklüğünde kırmataş malzemeyle; Zemin Islahı ve dolgu Yapılması (Nakliye dahil) fiyatı.” düzenlemesine yer verilmiştir.
İncelemeye konu ihalenin konusunun “Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı” olduğu, ihalede 75 adet ihale dokümanı indirildiği, 22.05.2024 tarihinde yapılan ihaleye 27 isteklinin katıldığı, ihalede teklif değerlendirme sürecinin devam etmekte olduğu görülmüştür.
Başvuru sahibinin iddiasının TF.05/07 poz numaralı “0–70mm büyüklüğünde kırmataş malzemeyle; Zemin Islahı ve dolgu Yapılması (Nakliye dahil)” iş kalemine ilişkin olduğu, anılan iş kalemine ilişkin birim fiyat tarifinde, özetle, uygun ocaktaşından 0-70 mm büyüklüğünde kırmataş malzemenin temini, işbaşına nakliyesi, hazırlanması (gerektiğinde figüre edilmesi) ve belirtilen kırmataş malzeme ile yapılacak diğer işlerin düzenlendiği, istenilen evsaflardaki kırmataş malzemenin temin edilmesinin iş kaleminin birim fiyat tarifinde yer aldığı, idare tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamalarında da, söz konusu iş kaleminin içeriğinde istenilen kırmataş malzemesinin teminine ilişkin iş kalemlerine yer verildiği anlaşılmıştır.
İddiaya konu iş kaleminin ana girdisinin 08.022/İB-1 poz numaralı “Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş 0-70 mm'lik Kırmataş Hazırlanması (Figüre Bedeli Hariç)” iş kalemi olduğu, idare tarafından TF.05/07 poz numaralı iş kaleminin yüklenici karı ve genel giderleri hariç birim fiyat tutarının 1.218,12 TL olarak belirlendiği, belirtilen birim fiyat içerisinde 1,25 metreküp miktarında kullanılan 08.022/İB-1 poz numaralı kırmataş girdisinin tutarının 811,43 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.
0-70 mm’lik kırmataş malzeme girdisi için idare tarafından 08.022/İB-1 poz numaralı “Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş 0-70 mm'lik Kırmataş Hazırlanması (Figüre Bedeli Hariç)” İlbank A.Ş. birim fiyatının esas alındığı, söz konusu birim fiyata en son İlbank A.Ş. tarafından yayımlanan “2018 yılı Atıksu Tesisleri Birim Fiyatları” kitabında yer verildiği, belirtilen iş kaleminin ilgili kurum tarafından 2018 yılından sonra yayımlanmamış olması nedeniyle, yaklaşık maliyetin hazırlanması esnasında iş kaleminin içeriğindeki alt analiz girdilerinin birim fiyatlarının güncellendiği ve iş kaleminin güncellenmiş birim fiyatının 649,14 TL olarak hesaplandığı, yine söz konusu birim fiyatın ana girdisinin 08.021/İB poz numaralı taş (figüre bedeli hariç) girdisi olduğu tespit edilmiştir.
İlgili Kurum tarafından yayımlanan “2019 yılı Atıksu Tesisleri Birim Fiyatları” kitabında 08.022/İB-1 poz numaralı iş kalemine yer verilmediği ve anılan iş kaleminin analizinde belirtilen girdiler arasında yer alan 08.021/İB poz numaralı iş kaleminin poz numarasının ise 43.120.1009 olarak değiştirildiği görülmüştür.
Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer verilen ve iddiaya konu iş kalemi yerine kullanılması gerektiği belirtilen 43.610.1062 (eski 15.141/70S) poz numaralı “Konkasörle kırılmış 0 - 70 mm çapında kırma taşın titreşimli silindirle sıkıştırılarak hendek ve temel taban ıslahı ve boru tabanı yataklaması veya hendek geri dolgusunun yapılması” iş kaleminin ana girdisinin 43.120.1053 poz numaralı konkasörle kırılmış 0-70 mm'lik kırmataş hazırlanması girdisi olduğu ancak analiz girdileri arasında, 08.022/İB-1 (yeni 43.120.1009) poz numaralı iş kaleminin içeriğinde yer alan kırmataş girdisinin yer almadığı tespit edilmiştir.
Yine ilgili Kurum tarafından yayımlanan “2019 yılı Atıksu Tesisleri Birim Fiyatları” kitabında 08.025/70 poz numaralı “ Konkasörle Kırılmış 0-70 mm'lik kırmataş hazırlanması (Figüre Bedeli Hariç)” iş kaleminin yer aldığı ve söz konusu iş kaleminin 08.025/70 olan poz numarasının 43.120.1053 olarak değiştirildiğinin belirtildiği, 43.120.1053 (eski 08.025/70) poz numaralı iş kaleminin içeriğinde de kırmataş girdisinin yer almadığı anlaşılmıştır.
İddiaya konu TF.05/07 poz numaralı iş kaleminin içeriğinde yer alan 08.022/İB-1 poz numaralı iş kalemi ile itirazen şikayet dilekçesinde anılan iş kalemi yerine kullanılması gerektiği belirtilen 43.610.1062 poz numaralı iş kalemlerinin içeriklerinin farklı olduğu, söz konusu iş kalemlerinin alt analizlerinde sırasıyla yer alan 08.021/İB (yeni 43.120.1009) ve 43.120.1053 poz numaralı iş kalemlerinin önemli farklılıklar içerdiği, 08.022/İB-1 poz numaralı iş kaleminin içeriğinde yer alan, kırmataş malzemesinin teminine ilişkin 08.021/İB poz numaralı “Taş (figüre bedeli hariç)” iş kaleminde, taşın ocaktan veya dereden el ile veya kompresörle çıkarılması, kırılması, çürüklerin ayrılması, taşıtlara yüklenmesi, boşaltılması ve diğer işlere ilişkin işler yer alırken 43.120.1053 poz numaralı iş kaleminin ise daha önceden yüklenici tarafından temin edilen kırmataş malzemesinin kullanılmasına ilişkin işlerden oluştuğu, anılan iş kaleminde kırmataş malzemesinin ocaktan elde edilmesine ilişkin maliyetlerin yer almadığı anlaşılmıştır.
Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; idarenin iddiaya konu TF.05/07 poz numaralı iş kalemine ilişkin birim fiyat tarifinde, iş kapsamında uygun ocaktaşından 0-70 mm büyüklüğünde kırmataş malzemenin teminine ilişkin işlerin yer aldığı, birim fiyat tarifi ile uyumlu şekilde idare tarafından kullanılan TF.05/07 poz numaralı iş kaleminin içeriğinde de kırmataş malzemesinin ocaktan elde edilmesine ilişkin işlerin yer aldığı bununla birlikte başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde kullanılması gerektiği belirtilen 43.610.1062 poz numaralı iş kalemi ile idare tarafından kullanılan TF.05/07 poz numaralı iş kalemlerinin içeriklerinin farklılıklar içerdiği, 43.610.1062 poz numaralı iş kaleminin, yüklenici tarafından daha önceden temin edilen kırmataş malzemesinin kullanılmasına ilişkin işlerden oluştuğu, söz konusu iş kaleminin içeriğinde, ilgili birim fiyat tarifinde belirtilen, kırmataş malzemenin teminine ilişkin işlerin yer almadığı bu sebeple de TF.05/07 poz numaralı iş kaleminin içeriğinin ihale dokümanı ile uyumlu olduğu anlaşıldığından yaklaşık maliyetin iddiaya konu kısmının, ihale dokümanında öngörülen işlere uygun şekilde hazırlandığı sonucuna ulaşılarak başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.
Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddiasında bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddiasında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, 17 Mayıs 2024 tarih ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan tasarruf tedbirlerine ilişkin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde,
“…GENEL İLKELER
Kamu kurum ve kuruluşları kendi kuruluş mevzuatında belirtilen faaliyet alanları ile doğrudan ilgili olmayan herhangi bir harcama veya taahhütte bulunmayacak, ihale şartname ve sözleşmelerine idare tarafından kullanılmak üzere araç, makine, ekipman temini gibi alım ya da yapım konusuyla ilgisi olmayan unsurları dâhil etmeyeceklerdir.
…
TAŞINMAZ EDİNİLMESİ, KİRALANMASI VE KULLANILMASI
Kamu kurum ve kuruluşları tarafından 3 yıl süreyle yurt içinde ve yurt dışında hiçbir şekilde yeni hizmet binası alınmayacak, kiralanmayacak, yapılmayacak veya bu amaçla arsa veya arazi satın alınmayacak, kamulaştırılmayacaktır.
…
RESMÎ TAŞITLARIN EDİNİLMESİ VE KULLANILMASI
Kamu kurum ve kuruluşlarınca, 3 yıl süreyle her ne şekilde olursa olsun yeni taşıt edinilmeyecektir. Ancak, savunma ve güvenlik hizmetleri için ihtiyaç duyulan taşıtlar ile ambulans ve itfaiye araçları acil ve zorunlu hallerde edinilebilecektir. Mevcut taşıtlar ihtiyaç analizleri ve tasarruf anlayışı çerçevesinde ivedilikle gözden geçirilecektir. Ekonomik ömrünü tamamlamış taşıtlar tasfiye edilecek, ihtiyaç fazlası taşıtlar ise tasfiye edilmek ya da ihtiyacı olan kurumlara devredilmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığına bildirilecektir. Kamu kurum ve kuruluşlarınca hizmet alımı suretiyle kullanılan mevcut taşıtlar, sözleşme süresi sonunda izin alınmadan yeniden kiralanmayacaktır.
…
HABERLEŞME GİDERLERİ
Kamu kurum ve kuruluşlarının harcama yetkilileri, haberleşme giderlerini hizmet gerekleri ve teknolojik imkânlar çerçevesinde gözden geçirerek kaynakların verimli kullanılması hususunda sayı, tutar veya kullanım kısıtlamaları da dâhil gerekli her türlü tedbiri alacaklardır.
…
PERSONEL GÖREVLENDİRMELERİ
Kamu kurum ve kuruluşlarının hizmet içi eğitim, konferans, seminer, çalıştay, sempozyum, toplantı, organizasyon ve benzeri her türlü faaliyetlerinin uzaktan erişim yöntemleriyle yapılması esastır. Söz konusu faaliyetlerin yüz yüze yapılmasının zorunluluk arz ettiği durumlarda kamu tesisleri kullanılacak, bu faaliyetler mümkün olduğunca kamu personeli tarafından yürütülecek, görev süresi ve görevli sayısı asgari seviyede tutulacaktır.
…
KIRTASİYE VE DEMİRBAŞ ALIMLARI
Kamu kurum ve kuruluşlarınca zorunlu haller hariç olmak üzere 3 yıl süreyle büro malzemesi, makine ve teçhizat, tefrişat, bilgisayar ve donanımı ile benzeri demirbaş alımı yapılmayacaktır. Bu varlıklar, ekonomik ömrü tamamlanmadan hiçbir şekilde elden çıkarılmayacaktır.
…
TEMSİL, TÖREN, AĞIRLAMA VE TANITIM GİDERLERİ
…
Uluslararası toplantılar ile millî bayramlar hariç açılış, konferans, seminer, yıl dönümü ve benzeri kutlama ve organizasyonlara ilişkin faaliyetler nedeniyle gezi, kokteyl, yemek ve benzeri davetler düzenlenmeyecek, hediye verilmeyecek ve diğer adlar altında ödeme yapılmayacaktır.
…
ENERJİ VE SU ALIMLARI
Kamu kurum ve kuruluşları, enerji maliyetlerini azaltmak amacıyla Kamu Binalarında Tasarruf Hedefi ve Uygulama Rehberinde yer alan tasarruf önlemlerine uyacaklardır. Ayrıca doğalgaz ve elektrik enerjisi tedarikinde serbest tüketici kriterlerini sağlayan binalarda ihale usulleri uygulanarak enerji giderlerinin azaltılmasına yönelik gerekli tedbirler alınacaktır. Genel aydınlatmada LED dönüşümü ve diğer tasarruf sağlayıcı tedbirler ivedilikle uygulamaya geçirilecektir. Kamu bina ve tesislerinde enerji verimliliğini artıran uygulamalar geliştirilecek, yenilenebilir enerji kaynaklarından faydalanılması hususunda azami gayret gösterilecektir.
…
PERSONEL SERVİSİ HİZMETİNE İLİŞKİN GİDERLER
Savunma ve güvenlik hizmetleri hariç; kamu kurum ve kuruluşlarınca toplu taşıma olan yerlerde personel servisi hizmeti sonlandırılacak, hizmet alımı suretiyle sağlanan personel servisi hizmeti ise sözleşme süresinin bitimine kadar devam edebilecektir. Kamu kurum ve kuruluşları, toplu taşıma olmayan yerlerde ilgili mevzuatına uygun olarak sağlayacakları personel servis hizmetinde en etkin ve ekonomik yöntemleri tercih edecekler; personel servisi temininin hizmet alımı suretiyle sağlanması durumunda aşağıda belirtilen kriterlere uyacaklardır:
Yakın yerleşkelerdeki kamu kurum ve kuruluşlarının personel servisi hizmetini birlikte ihale etmeleri esas olacaktır.
Personel servisi hizmetinden fiilen yararlanan kişi sayısının araç kapasitesinin yüzde 70’inin altında olması durumunda ilgili hatta servis sunumu yapılmayacaktır.
Personel servisi ihale şartnamelerinde araç yaşı kriteri belirlenirken model yılı yeni araçlar yerine maliyet tasarrufu sağlayacak şekilde 6/2/2004 tarihli ve 2004/6801 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliğine uygun olarak model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir.
DİĞER HUSUSLAR
…
Bu Genelgenin uygulanması ile ilgili olarak tüm kamu kurum ve kuruluşları tarafından gereken tedbirler alınacak, her kademedeki yönetici tasarruf ilkelerinin uygulanmasından sorumlu olacaktır.
…
Bu Genelgede belirtilen hükümler hilafına ortaya çıkabilecek zorunlu ihtiyaçların karşılanabilmesi veya izin gerektiren durumlar için bakanlıklar, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlar ile diğer idareler bakımından Cumhurbaşkanlığından, il özel idareleri bakımından İçişleri Bakanlığından, belediyeler bakımından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından izin alınacaktır. Ancak kamu idareleri Cumhurbaşkanlığından izin talebinde bulunmadan önce Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığından görüş alacaktır. Bakanlıkların merkez, taşra ve yurt dışı teşkilatlan, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşları bakımından istenecek izin talepleri münhasıran bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından hassasiyetle değerlendirildikten sonra gönderilecektir. İl özel idareleri ve belediyeler bakımından izin ilgili bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından verilecektir.
Bu Genelgenin yayımlandığı tarih itibarıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından sözleşmesi imzalanmamış tüm mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihaleleri gözden geçirilecek ve bu Genelge hükümlerine uygun olmayan ihaleler iptal edilecektir.
Genelgenin yayımından önce yürürlükte bulunan mevzuat çerçevesinde, bu Genelge kapsamına giren hususlarla ilgili münferit olarak izin alınmış iş ve işlemler için bu Genelgenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay içerisinde yeniden izin alınacaktır...” düzenlemelerine yer verilmiştir.
Resmi Gazetede 17 Mayıs 2024 tarihinde yayımlanan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde yer verilen düzenlemelerden;
Genelgenin yayımlandığı tarih itibarıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından sözleşmesi imzalanmamış tüm mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinin gözden geçirileceği ve Genelge hükümlerine uygun olmayan ihalelerin iptal edileceği,
Genelgede belirtilen hükümler hilafına ortaya çıkabilecek zorunlu ihtiyaçların karşılanabilmesi veya izin gerektiren durumlar için bakanlıklar, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlar ile diğer idareler bakımından Cumhurbaşkanlığından, il özel idareleri bakımından İçişleri Bakanlığından, belediyeler bakımından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından izin alınacağı,
Bakanlıkların merkez, taşra ve yurt dışı teşkilatları, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşları bakımından istenecek izin taleplerinin münhasıran bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından hassasiyetle değerlendirildikten sonra gönderileceği, İl özel idareleri ve belediyeler bakımından ise izin talebinin ilgili bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından verileceği,
Genelgenin uygulanması ile ilgili olarak tüm kamu kurum ve kuruluşları tarafından gereken tedbirlerin alınacağı, her kademedeki yöneticinin tasarruf ilkelerinin uygulanmasından sorumlu olacağı,
Genelge hükümlerinin bakanlıklarda bakan veya bu konuda görevlendirilen bakan yardımcısı, kurumlarda üst yöneticiler, il özel idarelerinde ve illerde valiler, belediyelerde ise belediye başkanları tarafından hassasiyetle izleneceği ve denetleneceği, aksine hareket edenler hakkında ilgili mevzuat hükümlerine göre işlem yapılacağı, bu yöneticilerin Genelgenin uygulanmasından öncelikle sorumlu olacağı anlaşılmaktadır.
İnceleme sürecinde başvuruya konu ihalenin yukarıda aktarılan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi yönünden idarece değerlendirilmesini teminen 28/06/2024 tarih ve E-84252536-101.01.02-55781 sayılı yazıyla “Kurumumuz, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 56'ncı maddesi gereğince ihalelere ilişkin itirazen şikâyet başvurularını incelemekte ve sonuçlandırmaktadır. Bu çerçevede Bu çerçevede 2024/486647 İhale Kayıt Numaralı “Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik İşBakım Onarım İnşaatı” ihalesine yönelik olarak Metag İnş. Tic. A.Ş.+ Değer Altyapı Taah. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusunun Kurumumuzca incelemesi devam etmektedir.
Bilindiği üzere, 17 Mayıs 2024 Tarihli ve 32549 Sayılı Resmî Gazete'de Tasarruf Tedbirleri ile İlgili 2024/7 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi yayımlanmış olup anılan Genelge'nin "Genel İlkeler" başlıklı maddesinde "Kamu kurum ve kuruluşları kendi kuruluş mevzuatında belirtilen faaliyet alanları ile doğrudan ilgili olmayan herhangi bir harcama veya taahhütte bulunmayacak, ihale şartname ve sözleşmelerine idare tarafından kullanılmak üzere araç, makine, ekipman temini gibi alım ya da yapım konusuyla ilgisi olmayan unsurları dâhil etmeyeceklerdir...” açıklaması,
“Resmî Taşıtların Edinilmesi ve Kullanılması” başlıklı maddesinde "5/1/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanununa ekli (1) ve (2) sayılı cetvel kapsamındaki hizmetlere ve koruma altına alınanlara tahsis edilen taşıtlar dışında hiçbir makama taşıt tahsis edilmeyecektir.” açıklaması,
“Diğer Hususlar” başlıklı maddesinde "...Bu Genelgenin yayımlandığı tarih itibarıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından sözleşmesi imzalanmamış tüm mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihaleleri gözden geçirilecek ve bu Genelge hükümlerine uygun olmayan ihaleler iptal edilecektir...” açıklamasına yer verilmiştir.
Bu kapsamda, idareniz tarafından anılan Genelge açıklamalarına ilişkin herhangi bir işlem tesis edilip edilmediği hususu ile yeni bir işlem tesis edilecekse bu hususlar hakkında tarafımıza ivedilikle bilgi verilmesi rica olunur. ” ifadelerine yer verilerek bilgi talep edilmiştir.
İdarenin 03.07.2024 tarihli ve E-18179764-000-766779 sayılı yazısında “İlgi yazı ile 2024/486647 İKN numaralı “Asya Yakası 3. Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı” işine ait yapılan itirazen şikayet başvurularının incelemesinin devam ettiği ancak 17.05.2024 tarihli 32549 Sayılı Resmi Gazete’de Tasarruf Tedbirleri ile ilgili 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi çerçevesinde idaremizin adı geçen ihale için herhangi bir işlem tesis edilip edilmediği hususunda ivedilikle bilgi verilmesi talep edilmektedir.
İdaremizce ihalesi yapılan bahse konu iş kapsamında bakım, onarım ve temizlik çalışmaları için İstanbul Anadolu Yakası genelinde yaklaşık 1276km yağmursuyu/dere, 340km atıksu kollektörü ve 46km atıksu tüneli altyapı tesisimiz bulunmaktadır.
İstanbul İlinde ani ve aşırı yağışlar neticesinde sel/su baskını, taşkın, vb. olayların yaşandığı, can ve mal kayıplarına sebep olan, her türlü ekonomik ve ticari faaliyeti olumsuz etkileyen bu tür olayların afete dönüşmeden önlenmesi adına muhtemel afet ve acil durumların öncesinde hazırlık yapılması gerekmektedir. Sel taşkın risk azaltma çalışmaları ile gerekli bakım, onarım ve temizlik işlerinin yapılması planlanmıştır.
İdaremiz yukarıda belirtilen faaliyetleri hali hazırda devam eden yapım işinin 15.07.2024tarihinde tamamlanacak olması, iş sürekliliği ile çevre ve halk sağlığı için önem arz eden periyodik olarak sürdürülen işletme faaliyetlerinin devamı ve olası maliyet artışları nedeniyle ihalenin ilgili genelge kapsamında iptal edilmemesi İdaremizce uygun mütalaa edilmektedir.” gerekçeleri belirtilerek ihale sürecinin devam edilmesi bilgisinin verildiği görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre gerçekleştirilen ihalelerde, ihaleye konu edilen ihtiyacın uygunluğu, yerindeliği veya gerekliliği noktasında yetki ve sorumluluğun ihaleyi yapan idarelere ait olduğu açıktır.
Kurum tarafından itirazen şikâyet başvurusuna ilişkin inceleme kapsamında, başvuru konusu ihalenin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi yönünden değerlendirilmesini teminen ihaleyi gerçekleştiren idareden Genelge kapsamında işlem tesis edilip edilmeyeceği hususunda bilgi talep edilmiş ve idare tarafından gönderilen cevap yazısında ihale sürecinin devam edilmesi yönünde görüş bildirilmiştir.
Yukarıda aktarıldığı üzere, ihaleye konu edilen ihtiyacın uygunluğu, yerindeliği veya gerekliliği noktasında yetki ve sorumluluğun ihaleyi yapan idarelerde olduğu ve ihaleyi yapan idareden gelen cevap yazısında da ihale sürecinin devam edileceğinin belirtildiği anlaşılmakta ise de 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi hükümlerinin uygulanmasında öncelikli olarak Genelge’de belirtilen yöneticiler sorumlu olacağından, bakanlıklarda bakan veya bu konuda görevlendirilen bakan yardımcısı, kurumlarda üst yöneticiler, il özel idarelerinde ve illerde valiler, belediyelerde ise belediye başkanları tarafından ihale sürecinin gözden geçirileceği ve değerlendirmede bulunulacağı açıktır.
Bu doğrultuda ihalelerin Genelge hükümlerine uygunluk yönünden değerlendirilerek ihalelere ilişkin işlem tesis etme yükümlülüğü ve sorumluluğu ilgili idarelere ait bulunduğundan, Kurul tarafından bu hususa ilişkin ayrıca değerlendirmede bulunulmamış olup itirazen şikâyet başvurusunun esasına ilişkin karar verilmesi başvuruya konu ihalenin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesine uygun kabul edildiği sonucunu doğurmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.