Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti

2024/1035413 İhale Kayıt Numaralı “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” İhalesi

İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından 17.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” ihalesine ilişkin olarak İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 03.03.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.03.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.03.2025 tarih ve 180545 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.03.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2025/608 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İhalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hiz. Turz İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin yöneticileri ve ortakları ile ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin EKAP’a doğru kaydedilmediği ve yeterlik bilgileri tablosunda doğru beyan edilmediği,
2) Anılan isteklinin ihaleye vekil tayin ederek katıldığı ancak vekalet ilişkisinin usulüne uygun olmadığı ve bu ilişkinin mevzuata uygun olarak tevsik edilemediği,
3) Anılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde belirtilen bilanço oranları ve iş hacmi tutarına ilişkin şartları sağlamadığı,
4) Anılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde belirtilen benzer iş deneyim şartını sağlamadığı,
5) Anılan isteklinin sunmuş olduğu geçici teminat mektubunun usulüne uygun olmadığı,
6) Anılan isteklinin yetkili müdürleri ve ortakları hakkında kamu davası açılıp açılmadığının, dava açılmış ise haklarında ceza kovuşturması yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiği ayrıca bununla bağlantılı olarak, ihaleye teklif sunan istekliler, ortakları ve temsilcilerinin ihale tarihi itibarıyla ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının sorgulanmadığı iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1, 2, 3 ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesinde, Kamu İhale Kurulu’nun, Kuruma gelen itirazen şikâyet başvurularıyla ilgili olarak gerekçesini belirtmek suretiyle karar vereceği hüküm altına alınmış olup, kamu ihale mevzuatında Kurul tarafından karara bağlanan hususların yeniden incelemeye alınmasına ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, diğer taraftan, 4734 sayılı Kanun’un 57’nci maddesinde “ Şikâyetler ile ilgili Kurum tarafından verilen nihai kararlar Türkiye Cumhuriyeti Mahkemelerinde dava konusu edilebilir ve bu davalar öncelikle görülür. ” hükmü yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalede 07.11.2024 onay tarihli ilk ihale komisyonu kararına karşı Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hiz. Turz İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin itirazen şikayet başvurusunda bulunması üzerine Kamu İhale Kurulu tarafından 29.01.2025 tarihli ve 2025/UH.II-356 sayılı karar alınmış ve söz konusu kararda “…2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 31’inci maddesinde “…31.3 (Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinde istenen bilgilerin EKAP üzerinde eksiksiz, doğru ve güncel tutulması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından anılan maddenin beşinci fıkrasında belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur. Bilgilerin doğrudan EKAP’taki kayıtlardan temin edildiği hallerde, bu bilgilerin güncel olmadığının anlaşılması durumunda teklifler değerlendirme dışı bırakılır. Ayrıca ticaret sicilinde kayıtlı bilgiler ile EKAP’ta yer alan bilgiler arasında çelişki olması halinde, ticaret sicilindeki bilgiler esas alınacaktır.” açıklaması yer almaktadır.
Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait yeterlik bilgileri tablosunun “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünde *** T.C. Kimlik Numaralı Kamil Biçici’nin şirketin %100 hissesine sahip ortağı ve şirketi münferiden temsile yetkili müdür olarak yer aldığı ve bilgilerin isteklinin son durumunu gösterdiği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, istekliye ait yeterlik bilgileri tablosunda ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgiler ile yöneticilere ait bilgilerin yer aldığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
…
Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinde “…(5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;
a) Gerçek kişi olması halinde adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası ile varsa işletme adı ve ticaret unvanı,
b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.” hükmü yer almaktadır.
Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait yeterlik bilgileri tablosunun “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünde *** T.C. Kimlik Numaralı Kamil Biçici’nin münferiden temsil yetkisine sahip şirket müdürü sıfatıyla yönetici olarak göründüğü, temsil yetkisinin 25.01.2021 tarihinden itibaren kesintisiz devam ettiği ve teklifin kendisi tarafından imzalandığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, isteklinin teklifinin yetkili temsilcisi tarafından imzalandığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
…
İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesi uyarınca, isteklilerin cari oranının en az 0,75, öz kaynak oranının en az 0,15 olması ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının da 0,50'den küçük olması zorunludur. Ayrıca, anılan Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesi uyarınca toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekmektedir.
Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin yeterlik bilgileri tablosunda 2023 yılına ilişkin bilanço ve gelir tablosu bilgilerinin beyan edildiği anlaşılmıştır. Bilanço bilgilerine göre isteklinin cari oranı 2,08, öz kaynak oranı 0,16 ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranı 0 olup, bilanço verilerine ilişkin istenen şartların sağlandığı anlaşılmıştır. Gelir tablosu bilgilerine bakıldığında ise yeterlik bilgileri tablosunda *****772,32 TL’lik toplam ciro verisinin olduğu ve teklif bedelinin en az %25’i oranında ciro tutarının sağlandığı görülmüştür.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, isteklinin İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde belirtilen bilanço oranları ve iş hacmi tutarına ilişkin şartları sağladığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
…
İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde “…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya
b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,
sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.
…
7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
''Resmi veya Özel Kuruluşlara Hazır Yemek – Tabldot Yemek Yapım ve Dağıtım Hizmeti vermiş olmak” benzer iş olarak kabul edilecektir….” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesi uyarınca, isteklilerin teklif bedellerinin en az %25’i oranında benzer iş deneyimine sahip olmaları zorunludur. Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda 2022/57815-5415279-1-1 numaralı iş bitirme belgesinin beyan edildiği ve EKAP üzerinde yapılan sorgulamada; belgenin Kocaeli Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 31.01.2022 tarihinde yapılan 2022/57815 İKN’li “14/02/2022 - 30/06/2022 tarihleri arasında Kocaeli Üniversitesi öğrenci ve personeline malzeme dahil öğle ve akşam yemeği verme işi” hizmet alımı ihalesine ilişkin olarak düzenlendiği, belgenin benzer iş tanımı içerisinde yer aldığı, belge tutarının 10.957.878,06 TL, güncellenmiş belge tutarının 38.063.203,76 TL olduğu, sağlanması gereken benzer iş deneyim tutarının karşılandığı ve belgenin mevzuatta aranan diğer şartları haiz olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, isteklinin ihalede istenen benzer iş deneyim şartını sağladığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır… ” ifadelerinin yer aldığı görülmüştür.
Söz konusu Kurul kararının gereklerinin yerine getirilmesi amacıyla idarece 20.02.2025 onay tarihli ikinci ihale komisyonu kararının alındığı, başvuru sahibinin bu karara karşı idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, ancak idarenin 05.03.2025 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmaması üzerine Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu tespit edilmiştir.
Başvuru sahibinin dilekçesinde “1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen ihalenin Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hiz. Turz İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin yöneticileri ve ortakları ile ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin EKAP’a doğru kaydedilmediği ve yeterlik bilgileri tablosunda doğru beyan edilmediği,
2) Anılan isteklinin ihaleye vekil tayin ederek katıldığı ancak vekalet ilişkisinin usulüne uygun olmadığı ve bu ilişkinin mevzuata uygun olarak tevsik edilemediği,
3) Anılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde belirtilen bilanço oranları ve iş hacmi tutarına ilişkin şartları sağlamadığı,
4) Anılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde belirtilen benzer iş deneyim şartını sağlamadığı ”nın ileri sürüldüğü ancak başvuru dilekçesinde ileri sürülen söz konusu iddiaların 29.01.2025 tarihli ve 2025/UH.II-356 sayılı Kamu İhale Kurulu kararında, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediğine ilişkin yapılan inceleme kapsamında incelendiği ve herhangi bir aykırılık tespit edilmeyerek incelemenin sonuçlandırıldığı, bu sebeple de söz konusu iddiaların anılan Kurul kararına itiraz niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere Yönelik Başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin, Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilecekleri ve anılan kurallara uygun olmayan başvuruların ise reddedileceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan Kanun hükmü uyarınca, itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulunca verilen nihai kararlara karşı , ancak dava açılabileceği, herhangi bir sebeple Kurul kararlarına karşı itiraz niteliğindeki başvuruların Kurumca yeniden incelenmesi ve başvuruya konu Kurul kararını değiştiren veya onayan nitelikte yeni bir Kurul kararı alınmasının da mümkün olmadığı anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, başvuru sahibinin söz konusu iddialarının 29.01.2025 tarihli ve 2025/UH.II-356 sayılı Kurul kararına itiraz niteliğinde olduğu, Kurul’un karara bağladığı hususları yeniden inceleme görevinin bulunmadığı, şikâyetler ile ilgili Kurum tarafından verilen nihai kararların Türkiye Cumhuriyeti Mahkemelerinde dava konusu edilebileceği anlaşıldığından, başvurunun görev yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kanun’un 33’üncü maddesinde “İhalelerde, teklif edilen bedelin % 3'ünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır. İhale dokümanında belirtilmesi şartıyla, danışmanlık hizmeti ihalelerinde geçici teminat alınması zorunlu değildir….” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 55’inci maddesinde “ (1) İhalelerde, teklif edilen bedelin yüzde üçünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat
alınır.
…
(4) Teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez. İstekli tarafından sunulacak geçici teminatın Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 21’inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması durumunda, mektuba kuruluş tarafından verilen ayırt edici numaranın sunulmayacak belgeler tablosunda belirtilmesi yeterlidir.
(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.” hükmü,
İdari Şartname’nin 3’üncü maddesinde “3.1.
a) İhale kayıt numarası: 2024/1035413
b) İhale usulü: Açık ihale.
c) İhale (son teklif verme) tarihi ve saati: 16.09.2024 …” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin 24’üncü maddesinde “24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 150 - YüzElli (rakam ve yazıyla) takvim günüdür….” düzenlemesi yer almaktadır
Aynı Şartname’nin 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.
…
26.3. Geçici teminat olarak kullanılan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 14.03.2025 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.
26.4. Geçici teminatı ihalede istenilen katılma şartlarını sağlamayan teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır
Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hiz. Turz İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde geçici teminat olarak Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. tarafından düzenlenen 13.09.2024 tarihli ve M101012478860092R referans numaralı, 15.10.2025 son geçerlik tarihli, 2.000.000,00 TL tutarlı geçici teminat mektubunun sunulduğu ve sunulan geçici teminat tutarının isteklinin teklif tutarının %3’ünün üzerinde olduğu tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hiz. Turz İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu geçici teminatın ihale dokümanında aranan şartları sağladığı ve usulüne uygun olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 6’ıncı iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinde “Aşağıda sayılanlar doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamazlar:
a) Bu Kanun ve diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak idarelerce veya mahkeme kararıyla kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar ile 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan veya örgütlü suçlardan veyahut kendi ülkesinde ya da yabancı bir ülkede kamu görevlilerine rüşvet verme suçundan dolayı hükümlü bulunanlar.
b) İlgili mercilerce hileli iflas ettiğine karar verilenler.
c) İhaleyi yapan idarenin ihale yetkilisi kişileri ile bu yetkiye sahip kurullarda görevli kişiler.
d) İhaleyi yapan idarenin ihale konusu işle ilgili her türlü ihale işlemlerini hazırlamak, yürütmek, sonuçlandırmak ve onaylamakla görevli olanlar.
e) (c) ve (d) bentlerinde belirtilen şahısların eşleri ve üçüncü dereceye kadar kan ve ikinci dereceye kadar kayın hısımları ile evlatlıkları ve evlat edinenleri.
f) (c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilenlerin ortakları ile şirketleri (bu kişilerin yönetim kurullarında görevli bulunmadıkları veya sermayesinin % 10'undan fazlasına sahip olmadıkları anonim şirketler hariç).
…
İhale konusu işin danışmanlık hizmetlerini yapan yükleniciler bu işin ihalesine katılamazlar. Aynı şekilde, ihale konusu işin yüklenicileri de o işin danışmanlık hizmeti ihalelerine katılamazlar. Bu yasaklar, bunların ortaklık ve yönetim ilişkisi olan şirketleri ile bu şirketlerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları şirketleri için de geçerlidir.
İhaleyi yapan idare bünyesinde bulunan veya idare ile ilgili her ne amaçla kurulmuş olursa olsun vakıf, dernek, birlik, sandık gibi kuruluşlar ile bu kuruluşların ortak oldukları şirketler bu idarelerin ihalelerine katılamazlar.
Bu yasaklara rağmen ihaleye katılan istekliler ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Ayrıca, bu durumun tekliflerin değerlendirmesi aşamasında tespit edilememesi nedeniyle bunlardan biri üzerine ihale yapılmışsa, teminatı gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.” hükmü,
Aynı Kanun’un 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:
a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.
b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.
c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.
d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.
e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.
Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,
Anılan Kanun’un 40’ıncı maddesinde “ 37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.
…
İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü,
Aynı Kanun’un 58’inci maddesinde “ 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde İçişleri Bakanlığı; belediyeler ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilir.
Haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin şahıs şirketi olması halinde şirket ortaklarının tamamı hakkında, sermaye şirketi olması halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında birinci fıkra hükmüne göre yasaklama kararı verilir. Haklarında yasaklama kararı verilenlerin gerçek veya tüzel kişi olması durumuna göre; ayrıca bir şahıs şirketinde ortak olmaları halinde bu şahıs şirketi hakkında da, sermaye şirketinde ortak olmaları halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olmaları kaydıyla bu sermaye şirketi hakkında da aynı şekilde yasaklama kararı verilir.
İhale sırasında veya sonrasında bu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler, idarelerce o ihaleye iştirak ettirilmeyecekleri gibi yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idare tarafından yapılacak sonraki ihalelere de iştirak ettirilmezler.
Yasaklama kararları, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırkbeş gün içinde verilir. Verilen bu karar Resmi Gazete’de yayımlanmak üzere en geç onbeş gün içinde gönderilir ve yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Bu kararlar Kamu İhale Kurumunca izlenerek, kamu ihalelerine katılmaktan yasaklı olanlara ilişkin siciller tutulur.
İhaleyi yapan idareler, ihalelere katılmaktan yasaklamayı gerektirir bir durumla karşılaştıkları takdirde, gereğinin yapılması için bu durumu ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.” hükmü,
Aynı Kanun’un 59’uncu maddesinde “Taahhüt tamamlandıktan ve kabul işlemi yapıldıktan sonra tespit edilmiş olsa dahi, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile o işteki ortak veya vekilleri hakkında Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Hükmolunacak cezanın yanısıra, idarece 58 inci maddeye göre verilen yasaklama kararının bitiş tarihini izleyen günden itibaren uygulanmak şartıyla bir yıldan az olmamak üzere üç yıla kadar bu Kanun kapsamında yer alan bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan mahkeme kararıyla 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlarla birlikte yasaklanırlar.
Bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında birinci fıkra gereğince ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenler ve 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlar yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamaz. Haklarında kamu davası açılmasına karar verilenler, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna bildirilir.
Bu Kanunda belirtilen yasak fiil veya davranışları nedeniyle haklarında mükerrer ceza hükmolunanlar ile bu kişilerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip olduğu sermaye şirketleri veya bu kişilerin ortağı olduğu şahıs şirketleri, mahkeme kararı ile sürekli olarak kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanır.
Bu madde hükümlerine göre; mahkeme kararı ile yasaklananlar ve ceza hükmolunanlar, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna, meslek sicillerine işlenmek üzere de ilgili meslek odalarına bildirilir.
Sürekli olarak kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlara ilişkin mahkeme kararları, Kamu İhale Kurumunca, bildirimi izleyen onbeş gün içinde Resmî Gazetede yayımlanmak suretiyle duyurulur.” hükmü yer almaktadır
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 52’nci maddesinde de 4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinde yer verilen ihaleye katılamayacak olanlar ile ilgili benzer hükümler bulunmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 28.3’üncü maddesinde “İhale üzerinde kalan isteklilerin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının İhale Kontrol Sisteminden teyit ettirilmesi esasları çerçevesinde, haklarında kamu davası açılması nedeniyle ihalelere katılamayacak olanlar için de teyit işlemi gerçekleştirilecektir. Bütün aday veya isteklilerin ve bu kapsamda tüzel kişi aday veya isteklilerin % 50’den fazla hissesine sahip ortakları ile başvuru veya teklifi imzalayan yetkililerinin de 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesine göre İhale Kontrol Sisteminden kontrol edilmesi gerekmektedir.” açıklaması,
Aynı Tebliğ’in 30.5’inci maddesinde “30.5.1 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin sekizinci fıkrasında, ihale kararlarının ihale yetkilisince onaylanmadan önce idarelerin, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını Kurumdan teyit ederek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorunda oldukları belirtilmiştir. Buna göre teyit belgesi alınmaması halinde ihale sürecinin tamamlanması mümkün olmayacaktır.
30.5.2 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinde, sadece ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin, 42 nci maddesinde de sadece ihale üzerinde kalan isteklinin yasaklı olup olmadığının Kurumdan teyit ettirilmesinden söz edilmiş ise de, 11 inci maddede ihalelere katılmaktan yasaklanmış olanların hiçbir şekilde ihalelere katılmamalarının sağlanmasının amaçlandığı dikkate alındığında, ihale tarihi itibariyle ihaleye katılan tüm isteklilerin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının sorgulanması ve teyit edilmesinin zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple:
I- Başvuru veya ihale tarihi itibariyle tüm aday ve istekliler için, ihale kararı ihale yetkilisince onaylanmadan önce ihale üzerinde kalan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi için, sözleşmenin imzalanacağı tarihte ise sadece ihale üzerinde kalan istekli için ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,
II- Yasaklılık teyidi yapılırken aday ve istekliler ile bunların şahıs şirketi olmaları halinde tüm ortakları, sermaye şirketi olmaları halinde sermayesinin yarısından fazlasına sahip ortakları (Ek ibare: 31/03/2018-30377- R.G./3. md.) ve hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortakları ile başvuru veya teklifi ya da sözleşmeyi imzalayan, başka bir ifade ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin de ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,
III- Bu çerçevede yapılan teyit işlemi sonucunda;
a) Başvuru veya ihale tarihi itibariyle haklarında ihalelere katılmaktan yasaklı kararı bulunan aday ve istekliler 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesi gereğince ihale dışı bırakılacak, geçici teminatı gelir kaydedilecek ve anılan Kanunun 17 nci maddesinin atıfta bulunduğu 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir. Yasaklama kararının başvuru veya ihale tarihinden sonra tesis edildiğinin tespiti halinde ise 28.1.8.2 maddesi gereğince işlemde bulunulacaktır.
b) 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca yapılacak yasaklılık teyidi sonucunda ihale üzerinde bırakılan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci isteklinin ikisinin de yasaklı olduğunun tespiti durumunda ihalenin iptaline, anılan Kanunun 42 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca yapılacak yasaklılık teyidi sonucunda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yasaklı olması durumunda ihale kararının iptal edilmesine de karar verilecektir.
c) Aday ve isteklilerin şahıs şirketi olmaları halinde ortaklarından herhangi birinin, sermaye şirketi olmaları halinde sermayelerinin yarısından fazlasına sahip ortakları veya hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortaklarının veya ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin başvuru veya ihale tarihi itibariyle yasaklı olduğunun tespit edilmesi halinde, yukarıda belirtilen müeyyideler dışında ayrıca 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir.
ç) Hakkında kamu davası açılanlar 1/11/2012 tarihli ve 6359 sayılı Kamu İhale Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun gereğince 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamından çıkarıldığından, yapılan teyit sonucunda hakkında kamu davası açılan aday veya istekli durumunda olanların, anılan Kanunun 59 uncu maddesinde belirtilen yasağa rağmen ihaleye katılmış olduklarının tespiti halinde değerlendirme dışı bırakılması, ancak geçici teminatlarının gelir kaydedilmemesi ve idarece haklarında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmemesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.
4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinde kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanların doğrudan, dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamayacağı, bu yasağa rağmen ihaleye katılan isteklilerin ise ihale dışı bırakılarak geçici teminatlarının gelir kaydedileceği, 17’nci maddesinde, 11’inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmanın yasak fiil ve davranış olarak sayıldığı, 58’inci maddesinde 17’nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği, 59’uncu maddesinde ise 17’nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre suç teşkil eden fiil ve davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ve o işteki ortak veya vekiller hakkında ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulacağı ve ayrıca 58’inci maddede yer alan kişilerle birlikte haklarında yasaklama kararı verileceği, ceza kovuşturması sonucunda haklarında kamu davası açılanların yargılama sonucuna kadar Kamu İhale Kanunu kapsamındaki kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamayacağı hüküm altına alınmıştır.
4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinde ihaleye katılamayacak olanlar hüküm altına alınmış olup, söz konusu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde geçici veya sürekli olarak idarelerce ya da mahkeme kararıyla kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış kişilerin Kamu İhale Kurumu’ndan yasaklanmaya ilişkin teyit alınmak suretiyle belirlenebileceği yer almaktadır.
Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamalarına göre, ihale tarihi itibarıyla ihaleye katılan tüm isteklilerin, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylanmasından önce ise ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin, sözleşmenin imzalanacağı tarihte de sadece ihale üzerinde bırakılan isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının sorgulanması ve teyit edilmesinin zorunlu olduğu, isteklilerinin sermaye şirketi olmaları halinde sermayesinin yarısından fazlasına sahip ortakları ve hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortakları ile başvuru veya teklifi ya da sözleşmeyi imzalayan, başka bir ifade ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin de ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının teyit edilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Teyit işlemi sonucunda haklarında kamu davası açılan isteklilerin 59’uncu maddedeki yasaklama kararına rağmen ihaleye katılmaları durumunun tespit edilmesi halinde yalnızca tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması söz konusu olup geçici teminatlarının gelir kaydedilmeyeceği ve haklarında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmemesi gerektiği anlaşılmaktadır.
İhale işlem dosyası incelendiğinde, ihale tarihi olan 16.09.2024 tarihi itibariyle ihaleye iştirak eden bütün istekli firmaların, yarıdan fazla hissesine sahip ortaklarının ve bu firmaları temsile yetkili olan kişilerin yasaklılık teyidinin yapıldığına dair belgelerin dosyada yer aldığı ve söz konusu isteklilerin herhangi bir yasaklılık kaydının bulunmadığı görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu kapsamda, Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hiz. Turz İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin yetkili müdürleri ve ortakları hakkında kamu davası açılması sebebiyle bir yasaklılık kaydı bulunup bulunmadığının da idarece yapılan teyit işlemleri ile kontrol edildiği, iddianın da herhangi bir belge ile desteklenmediği dolayısıyla; başvuru konusuna ilişkin olarak mevzuatın gerektirdiği tüm işlemlerin ihaleyi yapan idare tarafından gerçekleştirildiği ve sözleşme imzalanma aşamasında anılan kişilere ilişkin teyit işleminin tekrar yapılacağının da açık olduğu bu sebeple, ihalenin geldiği aşama itibarıyla ayrıca bir araştırma yapılarak ilave bilgi ve belge istenilmesine gerek olmadığı değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle de yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “ Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez. ” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde " başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/1035413 İhale Kayıt Numaralı “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” İhalesi

Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hizmetleri Tur. İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. ,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi ,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından 17.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” ihalesine ilişkin olarak Asya Gıda Hazır Yemek Üretim Hizmetleri Tur. İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. ’nin 18.11.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.11.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.12.2024 tarih ve 172699 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/1583 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının;
a) Malzemeli hesap sunum cetvelinin (Ek-H.4) hatalı olarak sunulduğu, cetvelde yer alan ana girdilerin birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki birim fiyatlar arasında uyumsuzluk olduğu ve açıklama yöntemleri kısmında ortalama birim fiyatların belgelerin kaçıncı sayfasında olduğunun belirtilmediği,
b) Ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80-0,95) arasında olmadığı,
c) İki haftalık örnek yemek menüde ve ihale dokümanı ekinde yer alan Gıda Rasyonu’nda yer alan meyve gramajlarının altında gramajlarla açıklama yapıldığı,
ç) Örnek yemek menüsünde yer alan yemeklerin içeriğindeki ayçiçekyağı, bamya, beyaz lahana, beyaz peynir, bezelye, brokoli, buğday unu, bulgur, çam fıstığı, çarliston biber, ceviz içi, dereotu, dolma biber, domates, domates salçası, enginar, kuru üzüm, erişte, havuç, irmik, ıspanak, kabak, kakao, karnabahar, kaşar peyniri, kırmızı kapya biber, kırmızı lahana, kırmızı soğan, kıvırcık, köftelik bulgur, krema, kuru soğan, kuş üzümü, limon, limon tuzu, makarna çeşitleri, maydanoz, mısır unu, nar ekşisi, nişasta, patates, pirinç unu, pırasa, pudra şekeri, roka, salatalık, semizotu, sivri biber, susam, süt, şeftali, şehriye, tahin, tavuk but (kemikli), tavuk but pirzola (kemikli), taze soğan, tere, tereyağı, tozşeker, turp, vanilya, vişne, yarma, yaş maya, yoğurt, yufka ve zeytinyağı ana girdilerinin birim fiyatlarının malzemeli hesap sunum cetveline (Ek-H.4) hatalı olarak yansıtıldığı, anılan ürünlere Teknik Şartnamede düzenlenen yemek reçetelerinde yer verilmesine rağmen ana girdiler tablosunda yer verilmediği, ayrıca anılan ürünlere ilişkin olarak mevzuatta belirtilen süreden daha eski ticaret borsası bültenleri kullanılarak açıklama yapıldığı,
d) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.2 ve 79.2.2.3. maddeleri kapsamında kullanılan, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyatları gösteren belgelerde tarih ve sayı bulunmadığı, bu nedenle ilgili ürünlerin birim fiyatlarının hangi tarihler arasında geçerli olduğunun teyit edilemeyeceği,
e) Örnek menüde yer alan bazı ana girdilerin (buğday unu, paket ayran 200 ml, paket kakaolu fındık ezmesi 20 gr, paket tahin-pekmez 20 gr, paket yoğurt 200 gr, paket roll ekmek 40 gr(kepekli, normal), pet bardak su 200 ml, meyve suyu 200 ml, paket reçel 20 gr, paket bal 20 gr, piknik peynir 20 gr, süzme yoğurt ve yoğurt) maliyetinin tevsiki amacıyla sunulan Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının yürürlükten kaldırılan Kamu İhale Genel Tebliği düzenlemelerine göre hazırlandığı, tutanaktaki fatura bilgileri tablosu ile ilgili malın ağırlıklı ortalama birim satış tutarının hesaplandığı tablodaki ana girdiler ve birim fiyatların birbiriyle uyumlu olmadığı, ihale ilan tarihi 19.08.2024 olduğundan Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının 01.05.2024 – 31.07.2024 tarihlerine veya bundan önceki üç aya ilişkin olarak düzenlenmiş olması gerektiği ancak istekli tarafından üç aylık sürenin kamu ihale mevzuatına uygun olarak belirtilmediği, fatura bilgileri tablosunda alıcı firmaya ilişkin bilgilerin bulunmadığı, ihale ilanından önceki 3 ay veya ondan önceki 3 aylık süre içerisinde satışı yapılan mal miktarlarının ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarlarının en az 1/20’sini kapsamadığı, tutanağa tarih ve sayı verilmediği ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesine uygun hazırlanmadığı, ilgili meslek mensubu tarafından da her sayfasının kaşelenip imzalanmadığı, tutanağın 1. sayfasında yer alan SMMM bilgileri ile ilgili meslek mensubunun kaşe bilgilerinin birbirinden farklı olduğu ayrıca yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince adı geçen tutanağın ekinde sunulması gereken ilgili meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin de sunulmadığı,
f) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6. maddesi gereğince kırmızı et, beyaz et, balık, kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi), sebze, meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılamayacağı, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan istekliler tarafından açıklamaları kapsamında hiçbir geçerli hukuki gerekçe bildirilmeden ve Tebliğ’in 79.2.2. maddesinde yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının ispatlanmadan üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanıldığı,
g) Teknik Şartnamenin 5’inci maddesinde normal kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinde ayrıca diyet kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinde her öğün kişi başı 2 adet 200 ml’lik bardak su verileceğinin belirtildiği ancak istekli tarafından kahvaltı, öğle ve akşam yemekleri ile ara öğün maliyetlerine kişi başı 2 adet 200 ml bardak su ürün maliyetinin dahil edilmediği,
ğ) Teknik Şartname’de yer alan örnek menüdeki yemeklerin içeriğinde bamya, barbunya, bezelye, biber salçası, bulgur, dana eti, krema, paket ayran 200 ml, paket yoğurt 200 gr, süt, yoğurt ve zeytinyağı ürünlerinin bulunduğu, anılan ürünlere ilişkin özelliklerin ise Gıda Malzemeleri Özellikleri Teknik Şartnamesi’nde belirtildiği ancak istekli tarafından anılan ürünlere ilişkin yapılan açıklamalarda kullanılan fiyatların Teknik Şartname’de belirtilen özelliklere sahip olmayan ürünlere ilişkin olduğu,
h) Gıda Malzemeleri Teknik Şartnamesi’nde ayran ve maden suyu ürünlerinin “paket ayran 200 ml” ve “maden suyu 200 ml” olması gerektiğinin düzenlendiği, ancak anılan istekli tarafından “paket ayran 200 gr” ve “kg” cinsinden “maden suyu” ürünü üzerinden açıklama yapıldığı,
ı) Gıda Malzemeleri Teknik Şartnamesi’nde “Paket Bal” başlığı altında “2. Yabancı madde içermeyecek, kendine has tat, akıcılık, renk ve görünümde, şekerlenmemiş çiçek balı olacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, istekli tarafından yapılan açıklamada ise anılan ürünün çiçek balı olduğunun belirtilmediği, haksız fiyat avantajı sağlayacak şekilde çam balı fiyatı kullanılarak açıklama yapıldığı,
i) Çam fıstığı, çörek otu, defne yaprağı, kabartma tozu, karanfil, limon tuzu, nar ekşisi, sirke, susam, tarçın ve vanilya ürünleri “tali çiğ girdiler” olarak değerlendirilerek söz konusu ürünler için belgeye dayalı açıklama yapılmadığı ve bahsi geçen ürünler için herhangi bir maliyet öngörülmediği ancak anılan ürünler “tali çiğ girdi” niteliğinde olmadığından maliyetlerinin açıklanması gerektiği,
j) Teknik Şartnamenin “Gıda Maddelerinin Evsafları” başlıklı 7’nci maddesinde, kızartmalık yağın teknik özelliklerine yer verildiği ancak örnek menüde bulunan kızartmalarda kızartma yağı kullanılmadığı ve normal ayçiçeği yağı fiyatı dikkate alınarak açıklama yapıldığı,
k) Örnek diyet kahvaltı menüsünde bulunan beyaz peynir, siyah zeytin ve yeşil zeytin ürünlerinin tuzsuz olması gerektiği ancak açıklama kapsamında kullanılan fiyatların tuzsuz ürünlere ilişkin olmadığı,
gerekçeleriyle mevzuata uygun olmadığı,
2) Anılan isteklinin temsile yetkili olan kişiler ile ortakları ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerinin yeterlik bilgileri tablosunda son güncel durumuna göre beyan edilmediği,
3) Anılan isteklinin teklif mektubunun yetkili kişiler tarafından imzalanmadığı, teklif mektubunu e-imza ile imzalayan kişinin ihale tarihi itibariyle şirketi temsile yetkisinin bulunmadığı,
4) Anılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde belirtilen bilanço oranları ve iş hacmi tutarına ilişkin şartları sağlamadığı,
5) Anılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde belirtilen benzer iş deneyim şartını sağlamadığı,
6) Anılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde belirtilen işletme kayıt belgesine ilişkin şartları sağlamadığı,
7) Anılan istekli tarafından birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işçilik kalemleri için sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında fiyat teklifi sunulduğu ve bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3.1’inci maddesine aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir….” hükmü yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde “…79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.
79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) veya satış tutarı tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) düzenlenecektir. (Değişik ibare: 30/09/2020-31260 R.G./21. md.) Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.2. (Değişik madde: 25/01/2017-29959 R.G./11. md.) Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.
79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.
79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. (Ek cümle: 25/01/2017-29959 R.G./12. md.) Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) ile açıklama yapılabilir.
Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin (Değişik ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.
(Değişik paragraf: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.
İsteklinin (Değişik ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./3. md.; Mülga ibare: 13.06.2019-30800 R.G/14. md., yürürlük: 23.06.2019) YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyt bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”
79.2.4. (Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.
Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.
79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.
79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.
Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.
(Değişik cümle: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur.Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.
Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.
Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.
(Ek fıkra: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.
79.2.7. (Ek madde: 25/01/2017-29959 R.G./14. md.; Ek ibare: 06/02/2018-30324 R.G./7. md.; Değişik cümle: 26/01/2021-31376 R.G./3. md.) İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. (Ek cümle: 16/03/2019-30716 R.G./18. md.) Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.
79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.
79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.
79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.
79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.
79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. (Ek cümle: 25/01/2017-29959 R.G./15. md.) Ancak birden fazla yılı kapsayan (Ek ibare: 26/01/2021-31376 R.G./4. md.) ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin (Değişik ibare: 30/09/2020-31260 R.G./22. md.) ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. (Ek cümle: 30/09/2020-31260 R.G./22. md.) Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL*1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.
79.3.5. (Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.
79.3.6. (Ek madde: 30/09/2020-31260 R.G./23. md.) İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan (Ek ibare: 26/01/2021-31376 R.G./5. md.) ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL*1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması yer almaktadır.
İhalede sınır değerin altında teklif fiyatına sahip isteklilerden 23.09.2024 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif açıklamalarının istendiği ve açıklaması uygun görülen Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Teknik Şartname’de Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde yer verilen açıklama çerçevesinde örnek menü düzenlemesinin yapıldığı ve isteklilere gönderilen açıklama talep yazılarının ekinde de örnek menüye yer verildiği ve bu menü çerçevesinde açıklamaların yapılmasının talep edildiği görülmüştür.
a) Malzemeli yemek hesap sunum cetvelinin (Ek-H.4) hatalı olarak sunulduğu, cetvelde yer alan ana girdilerin birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki birim fiyatlar arasında uyumsuzluk olduğu ve açıklama yöntemleri kısmında ortalama birim fiyatların belgelerin kaçıncı sayfasında olduğunun belirtilmediği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; sunulan malzemeli yemek sunumu hesap cetvellerinde ana girdiler ve işçilik girdilerine ilişkin tablolara yer verildiği, ana girdilerin, birim fiyatlarının, tutarlarının ve açıklama yöntemlerinin ayrı ayrı belirtildiği, birim fiyatlar ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki birim fiyatlar arasında uyumsuzluk bulunmadığı, birim fiyatları tevsik edici belgelerden Ek.O-7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağının ekli belgelerde kaçıncı sayfada olduğu bilgisine yer verilmediği bununla birlikte tutanağa anılan cetvel ekinde ulaşılabildiği görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
b) Ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar ( 0,80 – 0,95) arasında olmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; ilgili oranının 0,94 olduğu ve ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının toplam teklif tutarına oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar içerisinde kaldığı anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
c) İki haftalık örnek yemek menüde ve ihale dokümanı ekinde yer alan Gıda Rasyonu’nda yer alan meyve gramajlarının altında gramajlarla açıklama yapıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; ihale dokümanı kapsamında sadece Teknik Şartname’nin bulunduğu, Gıda Rasyonu’nun bulunmadığı ve meyvelerin ihale dokümanında yer verilen gramajların altında gramajlar ile açıklanmadığı anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
ç) Örnek yemek menüsünde yer alan yemeklerin içeriğindeki ayçiçekyağı, bamya, beyaz lahana, beyaz peynir, bezelye, brokoli, buğday unu, bulgur, çam fıstığı, çarliston biber, ceviz içi, dereotu, dolma biber, domates, domates salçası, enginar, kuru üzüm, erişte, havuç, irmik, ıspanak, kabak, kakao, karnabahar, kaşar peyniri, kırmızı kapya biber, kırmızı lahana, kırmızı soğan, kıvırcık, köftelik bulgur, krema, kuru soğan, kuş üzümü, limon, limon tuzu, makarna çeşitleri, maydanoz, mısır unu, nar ekşisi, nişasta, patates, pirinç unu, pırasa, pudra şekeri, roka, salatalık, semizotu, sivri biber, susam, süt, şeftali, şehriye, tahin, tavuk but (kemikli), tavuk but pirzola (kemikli), taze soğan, tere, tereyağı, tozşeker, turp, vanilya, vişne, yarma, yaş maya, yoğurt, yufka ve zeytinyağı ana girdilerinin birim fiyatlarının malzemeli hesap sunum cetveline (Ek-H.4) hatalı olarak yansıtıldığı, anılan ürünlere Teknik Şartnamede düzenlenen yemek reçetelerinde yer verilmesine rağmen ana girdiler tablosunda yer verilmediği, ayrıca anılan ürünlere ilişkin olarak mevzuatta belirtilen süreden daha eski ticaret borsası bültenleri kullanılarak açıklama yapıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; anılan ürünlere ana girdiler tablosunda yer verildiği ve fiyatlarının malzemeli hesap sunum cetveline doğru yansıtıldığı, fiyatları tevsik için kullanılan ticaret borsası bültenlerinin ise ihale tarihinden geriye doğru bir yıl içerisindeki bültenler olduğu anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
d) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.2 ve 79.2.2.3. maddeleri kapsamında sunulan kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyatları gösteren belgelerde tarih ve sayı bulunmadığı, bu nedenle ilgili ürünlerin birim fiyatlarının hangi tarihler arasında geçerli olduğunun teyit edilemeyeceği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklamalar kapsamında kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyatların kullanılmadığı anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
e) Örnek menüde yer alan bazı ana girdilerin (buğday unu, paket ayran 200 ml, paket kakaolu fındık ezmesi 20 gr, paket tahin-pekmez 20 gr, paket yoğurt 200 gr, paket roll ekmek 40 gr(kepekli, normal), pet bardak su 200 ml, meyve suyu 200 ml, paket reçel 20 gr, paket bal 20 gr, piknik peynir 20 gr, süzme yoğurt ve yoğurt) maliyetinin tevsiki amacıyla sunulan Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının yürürlükten kaldırılan Kamu İhale Genel Tebliği düzenlemelerine göre hazırlandığı, tutanaktaki fatura bilgileri tablosu ile ilgili malın ağırlıklı ortalama birim satış tutarının hesaplandığı tablodaki ana girdiler ve birim fiyatların birbiriyle uyumlu olmadığı, ihale ilan tarihi 19.08.2024 olduğundan Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının 01.05.2024 – 31.07.2024 tarihlerine veya bundan önceki üç aya ilişkin olarak düzenlenmiş olması gerektiği ancak istekli tarafından üç aylık sürenin kamu ihale mevzuatına uygun olarak belirtilmediği, fatura bilgileri tablosunda alıcı firmaya ilişkin bilgilerin bulunmadığı, ihale ilanından önceki 3 ay veya ondan önceki 3 aylık süre içerisinde satışı yapılan mal miktarlarının ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarlarının en az 1/20’sini kapsamadığı, tutanağa tarih ve sayı verilmediği ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesine uygun hazırlanmadığı, ilgili meslek mensubu tarafından da her sayfasının kaşelenip imzalanmadığı, tutanağın 1. sayfasında yer alan SMMM bilgileri ile ilgili meslek mensubunun kaşe bilgilerinin birbirinden farklı olduğu ayrıca yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince adı geçen tutanağın ekinde sunulması gereken ilgili meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin de sunulmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; tutanağın yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarına göre hazırlandığı ve Tebliğ ekinde yer alan standart forma uygun olduğu, ana girdi birim fiyatlarına dayanak olan fatura bilgilerinin, faturaya konu malın miktarının, birim fiyatının ve fatura tutarının “fatura bilgileri tablosu”nda yazıldığı ve fatura bilgilerine yer verildiği, ilan tarihinin 19.08.2024 olduğu ve tutanağın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.4’üncü maddesine uygun olarak ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlendiği, tutanaktaki fatura bilgileri tablosu ile ilgili malın ağırlıklı ortalama birim satış tutarının hesaplandığı tablodaki ana girdiler ve birim fiyatların birbiriyle uyumlu olduğu, fatura bilgileri tablosunda alıcı firmaya ilişkin bilgilerin bulunduğu, satış miktarlarına ilişkin şartların sağlandığı ve tutanağın mevzuatta aranan şartları haiz olduğu görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
f) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6. maddesi gereğince kırmızı et, beyaz et, balık, kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi), sebze, meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılamayacağı, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan istekliler tarafından açıklamaları kapsamında hiçbir geçerli hukuki gerekçe bildirilmeden ve Tebliğ’in 79.2.2. maddesinde yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının ispatlanmadan üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklama kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
g) Teknik Şartnamenin 5’inci maddesinde normal kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinde ayrıca diyet kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinde her öğün kişi başı 2 adet 200 ml’lik bardak su verileceğinin belirtildiği ancak istekli tarafından kahvaltı, öğle ve akşam yemekleri ile ara öğün maliyetlerine kişi başı 2 adet 200 ml bardak su ürün maliyetinin dahil edilmediği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; anılan öğünlerin açıklamalarına kişi başı 2 adet 200 ml bardak su ürün maliyetinin dahil edildiği görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
ğ) Teknik Şartname’de yer alan örnek menüdeki yemeklerin içeriğinde bamya, barbunya, bezelye, biber salçası, bulgur, dana eti, krema, paket ayran 200 ml, paket yoğurt 200 gr, süt, yoğurt ve zeytinyağı ürünlerinin bulunduğu, anılan ürünlere ilişkin özelliklerin ise Gıda Malzemeleri Özellikleri Teknik Şartnamesi’nde belirtildiği ancak istekli tarafından anılan ürünlere ilişkin yapılan açıklamalarda kullanılan fiyatların Teknik Şartname’de belirtilen özelliklere sahip olmayan ürünlere ilişkin olduğu iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; istekli tarafından söz konusu ürünlerin maliyetlerinin Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve ticaret borsası bültenleri kullanılarak açıklandığı ve ürünlerin özelliklerinin Teknik Şartname düzenlemeleri ile uyumlu olduğu ancak örnek menüde yer alan kahvaltı öğününde süt ürününün bulunduğu, Süt ve Süt Ürünleri Teknik Şartnamesi’nde “UHT yöntemiyle sterilize edilmiş olacaktır.” ve “Kahvaltıda ve ara öğünlerinde verilen süt 1/5 It’lik kapalı kutularda olacaktır.” düzenlemelerinin yapıldığı, istekli tarafından malzemeli yemek hesap sunum cetvelinde “”paket uht süt 200 ml” ürününün Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklandığının belirtildiği bununla birlikte, ilgili tutanakta bu ürün için ağırlıklı ortalama birim maliyet veya satış tutarı tespitinin yapılmadığı ve ürünün maliyetinin açıklanmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
h) Gıda Malzemeleri Teknik Şartnamesi’nde ayran ve maden suyu ürünlerinin “paket ayran 200 ml” ve “maden suyu 200 ml” olması gerektiğinin düzenlendiği, ancak anılan istekli tarafından “paket ayran 200 gr” ve “kg” cinsinden “maden suyu” ürünü üzerinden açıklama yapıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; maden suyu ürününe örnek menüde yer verilmediği Süt ve Süt Ürünleri Teknik Şartnamesi’nde ise “Ayranlar 200 ml’lik tek kullanımlık kapaklı kaplarda olacaktır.” düzenlemesine yer verildiği ve ayran ürününün biriminin “ml” olacağının belirtildiği ancak istekli tarafından yapılan açıklamada ayran ürününün “paket ayran 200 gr.” şeklinde açıklandığı bununla birlikte, söz konusu ürünün niteliği dikkate alındığında, “ml” yerine “gr” birimi üzerinden açıklama yapılmasının açıklamanın esasına etkili bir husus olmadığı değerlendirildiğinden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
ı) Gıda Malzemeleri Teknik Şartnamesi’nde “Paket Bal” başlığı altında “2. Yabancı madde içermeyecek, kendine has tat, akıcılık, renk ve görünümde, şekerlenmemiş çiçek balı olacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, istekli tarafından yapılan açıklamada ise anılan ürünün çiçek balı olduğunun belirtilmediği, haksız fiyat avantajı sağlayacak şekilde çam balı fiyatı kullanılarak açıklama yapıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; Teknik Şartname’nin “Yemek Çeşitleri” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1.2 Kahvaltılıklardan tereyağı, bal ve reçel, PVC kaplar içerisinde olacak ve hastaya bu şekilde servis edilecektir. Sütler UHT ile sterilize edilmiş ve tetrapak kutularda getirilecektir. Kahvaltıda ve ara öğünlerde verilen süt 1/5 It’lİk (200 mİ) kapalı kutularda olacaktır. Bazı durumlarda light süt, light peynir vb. diyet ürünleri de istenebilecektir.” düzenlemesine ve Kuru Gıda Ürünleri Teknik Şartnamesi’nde “Piknik Bal:
1. Piknik bal en az 20 gr. olacaktır.
2. Yabancı madde içermeyecek, kendine has koku, tat, akıcılık, renk ve görünümde, şekerlenmemiş 1. sınıf çiçek balı olacaktır.
3. Bal, balın özelliğini bozmayacak ve İnsan sağlığına zarar vermeyecek plastik küvet poşette olacaktır. PVC ambalaj üzerine alüminyum veya kalay folyo yüksek ısıda preslenmek suretiyle kaplanacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, istekli tarafından malzemeli yemek hesap sunum cetvelinde “paket bal 20 gr” ürününün Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklandığının belirtildiği ancak ilgili tutanakta bu ürün için ağırlıklı ortalama birim maliyet veya satış tutarı tespitinin yapılmadığı ancak fatura bilgileri tablosunda bu ürüne yer verildiği , gerek isteklinin örnek menü maliyet hesabında gerekse fatura bilgileri tablosunda ise ürünün çiçek balı olduğuna ilişkin herhangi bir bilgiye yer verilmediği kaldı ki anılan tutanakta ürüne ilişkin bir ağırlıklı ortalama birim maliyet veya satış tutarı hesabı da yapılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
i) Çam fıstığı, çörek otu, defne yaprağı, kabartma tozu, karanfil, limon tuzu, nar ekşisi, sirke, susam, tarçın ve vanilya ürünleri “tali çiğ girdiler” olarak değerlendirilerek söz konusu ürünler için belgeye dayalı açıklama yapılmadığı ve bahsi geçen ürünler için herhangi bir maliyet öngörülmediği ancak anılan ürünler “tali çiğ girdi” niteliğinde olmadığından maliyetlerinin açıklanması gerektiği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; örnek menüde yer alan ve Teknik Şartname’de yer verilen yemek bileşenlerinde anılan ürünlerin bulunmadığı kaldı ki anılan ürünlerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesi çerçevesinde tali girdi olarak kabul edilebileceği ve bu sebeple maliyetlerinin tevsik edilmesine gerek olmadığı anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
j) Teknik Şartnamenin “Gıda Maddelerinin Evsafları” başlıklı 7’nci maddesinde, kızartmalık yağın teknik özelliklerine yer verildiği ancak örnek menüde bulunan kızartmalarda kızartma yağı kullanılmadığı ve normal ayçiçeği yağı fiyatı dikkate alınarak açıklama yapıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; Yağ Teknik Şartnamesi’nde sıvı yağ, zeytinyağı ve kızartmalık yağ olmak üzere üç farklı yağ çeşidine yer verildiği ve kızartmalarda kızartmalık yağ kullanılacağının belirtildiği, örnek yemek menüsünde maliyeti açıklanması gereken yemekler arasında yoğurtlu karışık kızartma yemeğine yer verildiği, istekli tarafından yapılan açıklamada da kızartmalık yağ ürününün kullanıldığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
k) Örnek diyet kahvaltı menüsünde bulunan beyaz peynir, siyah zeytin ve yeşil zeytin ürünlerinin tuzsuz olması gerektiği ancak açıklama kapsamında kullanılan fiyatların tuzsuz ürünlere ilişkin olmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; istekli tarafından kullanılan ürünlerin tuzsuz ürünlere ilişkin olduğu görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır .
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 31’inci maddesinde “…31.3 (Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinde istenen bilgilerin EKAP üzerinde eksiksiz, doğru ve güncel tutulması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından anılan maddenin beşinci fıkrasında belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur. Bilgilerin doğrudan EKAP’taki kayıtlardan temin edildiği hallerde, bu bilgilerin güncel olmadığının anlaşılması durumunda teklifler değerlendirme dışı bırakılır. Ayrıca ticaret sicilinde kayıtlı bilgiler ile EKAP’ta yer alan bilgiler arasında çelişki olması halinde, ticaret sicilindeki bilgiler esas alınacaktır.” açıklaması yer almaktadır.
Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait yeterlik bilgileri tablosunun “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünde *** T.C. Kimlik Numaralı Kamil Biçici’nin şirketin %100 hissesine sahip ortağı ve şirketi münferiden temsile yetkili müdür olarak yer aldığı ve bilgilerin isteklinin son durumunu gösterdiği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, istekliye ait yeterlik bilgileri tablosunda ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgiler ile yöneticilere ait bilgilerin yer aldığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 38’inci maddesinde “İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,
(1) a) Gerçek kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, noter tasdikli imza beyannamesinin,
b) Tüzel kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,
teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. EKAP’a kayıtlı olmayan yabancı aday/istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler ihalede sunulur. Aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekir.
(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile elektronik ihaleler hariç vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur.
(3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin ve iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Konsorsiyumda ise konsorsiyum beyannamesinin ve konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.
Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinde “…(5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;
a) Gerçek kişi olması halinde adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası ile varsa işletme adı ve ticaret unvanı,
b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.” hükmü yer almaktadır.
Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait yeterlik bilgileri tablosunun “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünde *** T.C. Kimlik Numaralı Kamil Biçici’nin münferiden temsil yetkisine sahip şirket müdürü sıfatıyla yönetici olarak göründüğü, temsil yetkisinin 25.01.2021 tarihinden itibaren kesintisiz devam ettiği ve teklifin kendisi tarafından imzalandığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, isteklinin teklifinin yetkili temsilcisi tarafından imzalandığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;
a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,
b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.
(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;
a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,
b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.
(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;
a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.
(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
… (6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 174’üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.
(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.….” hükmü yer almaktadır.
Anılan Yönetmelik’in 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;
a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,
b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin, her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.
(2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.
(3) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.
(4) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.
(5) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.
(6) İş hacmini gösteren belgelere ilişkin kriterler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:
a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanun’un 21’inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, toplam cironun teklif edilen bedelin % 25’inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15’inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.
…
(8) Altıncı ve yedinci fıkralardaki kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
(9) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
…
(12) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.
…
(14) Aday veya isteklinin, ortak girişimin ortağı olarak (Değişik ibare: 13/06/2019-30800 R.G./3. md.; yürürlük: 23/06/2019) gerçekleştirdiği hizmet işleri ile ilgili ciro tutarı; iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt ettikleri iş kısımları üzerinden hesaplanır.” hükmü yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.4.2’nci maddesinde “Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalede; aday veya isteklinin yeterlik değerlendirmesi, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılacaktır. İstekli, teklif ettiği kalemlerin/kısımların toplam bedeli üzerinden geçici teminat sunacaktır. (Ek cümle: 16/03/2019-30716R.G./6.md.) Ancak isteklinin teklif verdiği kısımlardan birinde veya birkaçında, geçici teminatının gelir kaydedilmesi gereken hallerden biri ortaya çıktığında, ilgili kısım veya kısımlara ilişkin teklif fiyatları esas alınarak gelir kaydedilecek geçici teminat tutarı belirlenecektir.” açıklaması yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “7’nci maddesinde “…7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.
a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,
b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)
sunmaları gerekmektedir.
Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;
a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,
ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi
gerekir.
Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.">
Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.
Serbest meslek erbabı tarafından sunulan, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir.
İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.
7.4.3. İstekli tarafından;
a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,
b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,
birinin sunulması yeterlidir.
Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.
Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.
Toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.
Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.
İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir….” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesi uyarınca, isteklilerin cari oranının en az 0,75, öz kaynak oranının en az 0,15 olması ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının da 0,50'den küçük olması zorunludur. Ayrıca, anılan Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesi uyarınca toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekmektedir.
Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin yeterlik bilgileri tablosunda 2023 yılına ilişkin bilanço ve gelir tablosu bilgilerinin beyan edildiği anlaşılmıştır. Bilanço bilgilerine göre isteklinin cari oranı 2,08, öz kaynak oranı 0,16 ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranı 0 olup, bilanço verilerine ilişkin istenen şartların sağlandığı anlaşılmıştır. Gelir tablosu bilgilerine bakıldığında ise yeterlik bilgileri tablosunda *****772,32 TL’lik toplam ciro verisinin olduğu ve teklif bedelinin en az %25’i oranında ciro tutarının sağlandığı görülmüştür.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, isteklinin İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde belirtilen bilanço oranları ve iş hacmi tutarına ilişkin şartları sağladığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
…
istenilmesi zorunludur.
…
(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;
a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanun’un 21’inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere,
,…
ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler ile teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması istenir.
…
(5) (Değişik: 16/07/2011-27996 R.G./ 5. md.) İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur….” hükmü yer almaktadır.
Aynı Yönetmelik’in 47’nci maddesinde “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
(a) (Değişik: 16/3/2011–27876 R.G./11.md.) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./ 1. md.; mülga ibare: 13/06/2019-30800 R.G./8. md., yürürlük: 23/06/2019) yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri (Ek ibare: 20/06/2021-31517 R.G./2. md., yürürlük: 05/07/2021) ile sözleşmeye ait damga vergisinin ihale ilan tarihi itibarıyla ödendiğine ilişkin belgeler, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.
(b) Yurt dışında gerçekleştirilen işlerde, o ülkenin resmi kurumları tarafından düzenlenmiş iş deneyimini gösteren belgeler veya sözleşme ve bu sözleşmeye bağlı olarak düzenlenen fatura örnekleri veya fatura örneğinin o ülkenin yetkili makamları tarafından onaylı suretleri ya da fatura dengi belgeler iş deneyimini gösteren belgeler olarak kabul edilir. Bu kapsamda sunulan belgelerin, o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi, sözleşmede; iş sahibinin adı ve soyadı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve iş tanımı, yüklenicinin adı ve soyadı veya ticaret unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim ve/veya kabul tarihinin gösterilmesi zorunludur.
(c) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan kurum ve kuruluşlara gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme tutarının % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır.
(ç) Sözleşmenin, iş eksilişi yapılarak sona erdirilmesi durumunda, tarafların işin bu şekilde tamamlandığı hususunda anlaştığını gösterir belgenin iş deneyimini gösteren diğer belgelerle birlikte sunulması zorunludur.
(d) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabulü gerçekleştirilen işlerde, iş deneyimini gösteren belge tutarı tam olarak dikkate alınır. Kabulü, ihale ve son başvuru tarihi ile ilk ilan veya davet tarihi arasında yapılmış olan işler de bu kapsamda değerlendirilir. Sözleşmede kabul tarihine ilişkin bir düzenleme bulunmuyor ise, iş deneyimini gösteren belgeler kapsamında sunulan faturalardan en son düzenlenen faturanın tarihi kabul tarihi olarak dikkate alınır.
(e) Birim fiyat üzerinden bağıtlanan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan süresi belirli bir sözleşmeye dayalı olarak ve sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamı, toplam sözleşme tutarı olarak kabul edilir.
(f) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde varsa fiyat farkları ile KDV hariç olarak belirlenen tutarlar dikkate alınır. İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak iş deneyim tutarı hesaplanır. (Ek: 16/07/2011-27996 R.G./ 7. md.) Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyim tutarı, ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın belge tutarı esas alınarak hesaplanır.
(g) Konsorsiyum tarafından gerçekleştirilen işlerde, her bir ortak tarafından gerçekleştirilen iş kısmına yönelik tutar iş deneyim tutarı olarak kabul edilir.” hükmü yer almaktadır.
Anılan Yönetmelik’in 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.
(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.
(3) İş deneyimini gösteren belgeler, belge sahibi gerçek veya tüzel kişiler dışındaki aday veya istekliler tarafından kullanılamaz, devredilemez, kiraya verilemez ve satılamaz. (Değişik cümle: 16/03/2019-30716 R.G/8. md., geçerlilik: 18/03/2020) Bu belge sahiplerinin kuracakları veya ortak olacakları tüzel kişiliklerin ihaleye girebilmesinde; en az bir yıldır tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olması ve bu sürede Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olması, teminat süresi sonuna kadar bu şartların muhafaza edilmesi zorunludur.
…” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde “…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya
b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,
sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.
İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.
İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.
7.5.2. Bu Madde boş bırakılmıştır.
7.5.3. Bu madde boş bırakılmıştır.
7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması ve/veya sağlaması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler ve/veya yeterlik kriterleri:
{Belirtilmemiştir}
7.5.5 Bu Şartnamenin 7 nci maddesi dışında ihale dokümanında sayılan diğer belgeler ve/veya düzenlenen diğer yeterlik kriterleri tekliflerin değerlendirilmesinde dikkate alınmaz.
7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
''Resmi veya Özel Kuruluşlara Hazır Yemek – Tabldot Yemek Yapım ve Dağıtım Hizmeti vermiş olmak” benzer iş olarak kabul edilecektir….” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesi uyarınca, isteklilerin teklif bedellerinin en az %25’i oranında benzer iş deneyimine sahip olmaları zorunludur. Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda 2022/57815-5415279-1-1 numaralı iş bitirme belgesinin beyan edildiği ve EKAP üzerinde yapılan sorgulamada; belgenin Kocaeli Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 31.01.2022 tarihinde yapılan 2022/57815 İKN’li “14/02/2022 - 30/06/2022 tarihleri arasında Kocaeli Üniversitesi öğrenci ve personeline malzeme dahil öğle ve akşam yemeği verme işi” hizmet alımı ihalesine ilişkin olarak düzenlendiği, belgenin benzer iş tanımı içerisinde yer aldığı, belge tutarının 10.957.878,06 TL, güncellenmiş belge tutarının 38.063.203,76 TL olduğu, sağlanması gereken benzer iş deneyim tutarının karşılandığı ve belgenin mevzuatta aranan diğer şartları haiz olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, isteklinin ihalede istenen benzer iş deneyim şartını sağladığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 38’inci maddesinde “… (4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü,
Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik’in 6’ncı maddesinde “Gıda üreten işletmeciler Ek-3 'teki, perakende işletmecileri Ek-2'deki bilgi ve belgelere ilave olarak bu Yönetmeliğin Ek-4 'ünde yer alan işletme kayıt belgesi beyannamesi ile birlikte yetkili mercie başvururlar. (2) Yetkili merci, dosyayı başvuru tarihinden itibaren on beş iş günü içerisinde inceler. Dosyadaki bilgi ve belgelerin eksiksiz ve doğru hazırlanmış olması durumunda, gıda işletmelerine yetkili merci tarafından bu Yönetmeliğin Ek-5'inde yer alan işletme kayıt belgesi Ek-14’te yer alan faaliyet işkolları belirtilerek düzenlenir. (3) Dosyadaki bilgi ve belgelerin eksik veya yanlış hazırlanmış olması durumunda, eksiklik veya yanlışlık belirtilerek dosya, resmi yazı ile başvuru sahibine iade edilir. (4) İşletme kayıt belgesi; üzerinde yazılı ticaret unvanı, gerçek ve tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerlidir. Bu bilgilerden herhangi birinin değişmesi durumunda kayıt belgesi geçerliliğini kaybeder. Gıda işletmecisi, değişiklik durumlarında ilgili bilgi ve belgeler ile işletme kayıt belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek en geç üç ay içerisinde yetkili mercie yazılı başvuruda bulunur. Yetkili merci tarafından ilgili değişiklik yapılarak işletme kayıt belgesi yeniden düzenlenir. …” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in 9’uncu maddesinde “... (3) İşletme onay belgesi; üzerinde yazılı olan ticaret unvanı, gerçek veya tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerlidir. Bu bilgilerden herhangi birinin değişmesi durumunda işletme onay belgesi geçerliliğini kaybeder. Gıda işletmecisi, değişiklik durumlarında gerekli bilgi ve belgelerle birlikte işletme onay belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek üç ay içerisinde yetkili mercie başvurur. Yetkili merci, uygun görmesi durumunda onay belgesini yeniden düzenler.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in faaliyet konularına ilişkin 14 numaralı ek’inde yer alan tabloda “KAYIT KAPSAMINDAKİ GIDA İŞLETMELERİNİN FAALİYET KONULARI
İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.
…
ı) İhale konusu işin ya da malın satış faaliyetinin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi vb. belgeler:
Belge Adı
Açıklama
Ortak Girişimlerde
İşletme Kayıt Belgesi
İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından verilen ihale tarihi itibariyle geçerliliği bulunan istekliye ait İşletme Kayıt Belgesi (Faaliyet Konusu: Hazır Yemek, Tabldot Yemek Üretimi, Gıda Üretimi), İşletme kayıt belgesi sunmayan isteklilerin Gıda Üretim İzin belgesi sunmaları gerekmektedir.
Tüm ortakların sunması gerekmektedir.
…” düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, istekliler tarafından ihale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin sunulmasına ilişkin hükümlere ilan ve İdari Şartnameler’de yer verileceği, isteklilerin teklifleri kapsamında Gıda Üretim İzin Belgesi veya İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından verilen ihale tarihi itibariyle geçerliliği bulunan kendilerine ait faaliyet konusu “hazır yemek, tabldot yemek üretimi, gıda üretimi” olan işletme kayıt belgelerini sunmaları gerektiği anlaşılmıştır.
Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklifi kapsamında Batman Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 28.08.2023 tarihli ve TR-72-K-004417 numaralı işletme kayıt belgesinin sunulduğu, belgenin istekli adına düzenlendiği, işletmenin faaliyet konusu olarak “depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” bilgisinin bulunduğu tespit edilmiştir.
Kurum tarafından başka bir ihaleye karşı gerçekleştirilen itirazen şikayet başvurusuna ilişkin olarak alınan 30.09.2020 tarihli ve 2020/UH.I-1605 sayılı Kurul kararı kapsamında Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünden alınan 16.09.2020 tarihli ve 2584710 sayılı görüş yazısında özetle “...‘Tabldot yemek, hazır yemek üretim faaliyetleri’ 5996 sayılı Kanun gereği perakende sayıldığı için Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin Ek-14'ünde yer alan ‘Depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler’ olarak değerlendirilmektedir.” ifadelerine yer verildiği, dolayısıyla idarece belirlenen faaliyet konusunun “ Depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” kapsamında olduğunun aktarılan görüş yazısında açıkça ifade edildiği ve isteklinin sunmuş olduğu belgedeki faaliyet konusunun da “depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” olduğu anlaşıldığından, sunulan belgenin ihalede istenen şartları sağladığı değerlendirilmiştir.
Aktarılan tespitler çerçevesinde, istekli tarafından sunulan işletme kayıt belgesinin İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde yer verilen faaliyet konusu ile uyumlu olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
7) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78’inci maddesinde “…78.3. (Değişik: 12/06/2015-29384 R.G./6. md.; Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/37. md., yürürlük: 15/06/2024) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.
78.3.1. (Ek madde: 18/05/2024-32550 R.G/37. md., yürürlük: 15/06/2024) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır…” açıklaması yer almaktadır.
Birim fiyat teklif cetvelinde normal kahvaltı, diyet kahvaltı, normal yemek ve diyet yemek için olmak üzere 4 adet satırın açıldığı, ihale konusu işte çalışacak personel için ise ayrı satır açılmadığı tespit edilmiştir.
Aktarılan tespitler çerçevesinde, birim fiyat teklif cetvelinde işçilik giderine ilişkin ayrı satır açılmadığı anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde “ başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması ” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
Kurum tarafından başka bir ihaleye karşı gerçekleştirilen itirazen şikayet başvurusuna ilişkin olarak alınan 09.10.2024 tarihli ve 2024/UH.II-1302 sayılı Kurul kararı kapsamında “toplu tüketim işletmeleri” faaliyet konusu ile düzenlenen işletme kayıt belgelerinin “hazır yemek ve/veya tabldot yemek üretimi ve/veya gıda üretimi” faaliyet konularını kapsayıp kapsamadığı ve anılan kapsamdaki belge sahiplerinin yine “hazır yemek ve/veya tabldot yemek üretimi ve/veya gıda üretimi” alanda faaliyet gösterip gösteremeyeceği hususunda Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü’nden görüş istenmiş, Genel Müdürlükten alınan bila tarihli ve 15992789 sayılı görüş yazısında özetle “…Bakanlığımız Gıda Güvenliği Bilgi Sistemi (GGBS)’nde yemekhane ve lokanta-restaurant olarak “Toplu Tüketim İşletmeleri” başlığı altında düzenlenmiş olup bu faaliyet konusu “hazır yemek, tabldot yemek üretimi ve gıda üretimi” faaliyetini kapsamamaktadır.” ifadelerine yer verildiği dolayısıyla, “toplu tüketim işletmeleri” faaliyet konusunun incelemeye konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde düzenlenen “hazır yemek, tabldot yemek üretimi, gıda üretimi” faaliyetlerini kapsamadığı anlaşılmıştır. Bu çerçevede;
Ada Toplu Yemek Gıda Temizlik İnşaat Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklifi kapsamında Afyonkarahisar Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 04.08.2016 tarihli ve TR-03-K-007468 numaralı işletme kayıt belgesinin sunulduğu, belgenin istekli adına düzenlendiği, işletmenin faaliyet konusu olarak “toplu tüketim işletmeleri” bilgisinin bulunduğu ve belgenin İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde yer verilen faaliyet konusu ile uyumlu olmadığı anlaşıldığından, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Magnum Catering Tic. Ltd. Şti. tarafından teklifi kapsamında Eskişehir Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 11.10.2021 tarihli ve TR-26-K-011757 numaralı işletme kayıt belgesinin sunulduğu, belgenin istekli adına düzenlendiği, işletmenin faaliyet konusu olarak “toplu tüketim işletmeleri” bilgisinin bulunduğu ve belgenin İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde yer verilen faaliyet konusu ile uyumlu olmadığı anlaşıldığından, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Özder Danışmanlık San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklifi kapsamında Bağlar Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 25.09.2019 tarihli ve TR-21-K-011304 numaralı işletme kayıt belgesinin sunulduğu, belgenin istekli adına düzenlendiği, işletmenin faaliyet konusu olarak “toplu tüketim işletmeleri” bilgisinin bulunduğu ve belgenin İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde yer verilen faaliyet konusu ile uyumlu olmadığı anlaşıldığından, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Panorama Catering Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. - Ahsen Catering Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından teklifi kapsamında Panorama Catering Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. adına Eskişehir Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 10.06.2024 tarihli ve TR-26-K-014043 numaralı işletme kayıt belgesi ile Ahsen Catering Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. adına Zeytinburnu Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 10.05.2023 tarihli ve TR-34-K-258527 numaralı işletme kayıt belgesinin sunulduğu, her iki belgede işletmenin faaliyet konusu olarak “toplu tüketim işletmeleri” bilgisinin bulunduğu ve belgelerin İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde yer verilen faaliyet konusu ile uyumlu olmadığı anlaşıldığından, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Rüzgar Endüstriyel Yemek Hizmetleri Sosyal Hizmetler Araç Kiralama Turizm Bilişim Teknolojileri San. ve Tic. Ltd. Şti. - Rüzgar Catering Temizlik İnşaat Gıda Tarım Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından teklifi kapsamında Rüzgar Endüstriyel Yemek Hizmetleri Sosyal Hizmetler Araç Kiralama Turizm Bilişim Teknolojileri San. ve Tic. Ltd. Şti. adına Yozgat Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 12.05.2023 tarihli ve TR-66-K-006206 numaralı işletme kayıt belgesinin sunulduğu, belgede işletmenin faaliyet konusu olarak “toplu tüketim işletmeleri” bilgisinin bulunduğu; Rüzgar Catering Temizlik İnşaat Gıda Tarım Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. Şti. adına ise Çankaya Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen 11.06.2024 tarihli ve TR-06-K-089868 numaralı işletme kayıt belgesinin sunulduğu, belgede işletmenin faaliyet konusu olarak “depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” bilgisinin bulunduğu, İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesi uyarınca tüm ortakların anılan Şartname’de belirtilen faaliyet konusuna uygun işletme kayıt belgesini sunması gerektiği ve Rüzgar Endüstriyel Yemek Hizmetleri Sosyal Hizmetler Araç Kiralama Turizm Bilişim Teknolojileri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan belgenin İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde yer verilen faaliyet konusu ile uyumlu olmadığı anlaşıldığından, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Eminel Temizlik Bilgisayar İnşaat Taşımacılık Turizm Yemekçilik Unlu Mamüller San. ve Tic. Ltd. Şti., İsa Araç Kiralama Hizmetleri Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti., Mafa Elektrik Tekstil Kırtasiye Petrol Isıtma İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Bilge Can İnşaat Nakliye Temizlik Taahhüt İşletme Gıda Madencilik San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklifleri kapsamında işletme kayıt belgesi sunulmadığı ve ekonomik ve mali yeterlik kriterleri ile benzer iş deneyimi şartlarının sağlanamadığı anlaşılmakla birlikte, isteklilerin tekliflerinin geçici teminatlarının uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı görüldüğünden, anılan aykırılıkların ihalenin esasına etkili olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ada Toplu Yemek Gıda Temizlik İnşaat Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti., Magnum Catering Tic. Ltd. Şti., Özder Danışmanlık San. ve Tic. Ltd. Şti., Panorama Catering Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. - Ahsen Catering Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Rüzgar Endüstriyel Yemek Hizmetleri Sosyal Hizmetler Araç Kiralama Turizm Bilişim Teknolojileri San. ve Tic. Ltd. Şti. - Rüzgar Catering Temizlik İnşaat Gıda Tarım Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/1035413 İhale Kayıt Numaralı “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” İhalesi

İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim San. ve Tic. Ltd. Şti. ,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi ,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından 17.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” ihalesine ilişkin olarak İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim San. ve Tic. Ltd. Şti. ’nin 18.11.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.11.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.12.2024 tarih ve 172709 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/1585 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının;
a) Malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin Kamu ihale Genel Tebliği’nin ekinde yer alan Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli standart formuna uygun olarak düzenlenmediği, çalıştırılacak personele ait giyim giderlerinin “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirmesi gerekirken “işçilik giderleri” kısmına dahil edildiği ve bu suretle işçilik giderinin toplam teklif tutarına oranının ve dolayısıyla da işçilik oranının değiştirildiği bu sebeple, doğru hesaplama sonucunda ortaya çıkan ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının toplam teklif tutarına oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80-0,95) arasında olmadığı,
b) Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.2.2’nci maddesinde bulunan “Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.” açıklamasına rağmen, bu kapsamda bulunan ürünler için üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak açıklama yapıldığı ancak anılan Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesinde üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılmasının aynı Tebliğin 79.2.2’nci maddesinde yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmaması şartına bağlandığı, istekli tarafından neden üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak aşırı düşük teklif açıklaması yapıldığına dair herhangi bir hukuki gerekçe gösterilmediği,
c) Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.6. maddesinde “Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.” açıklamasının bulunduğu ancak istekli tarafından toplam tutar ve toplam maliyetler üzerinden açıklama yapıldığı,
ç) Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde olması gereken TÜRMOB kaşesinin bulunmadığı, TÜRMOB kaşesi yerine kaşe numarasının yazıldığı, tekliflerin ekinde imza beyannameleri ile fiyat teklifi alınan ve ilgili firmalar ile tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensuplarına ait oda faaliyet belgeleri ile teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulmadığı, sunulan tutanakların ise gerçeğe aykırı faturalar esas alınarak hazırlandığı,
d) İsteklinin açıklaması kapsamında kullandığı kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen birim fiyatların, ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) fiyatlar olması gerekirken sunulan belgelerde birim fiyatların geçerli olduğu tarihlerin bulunmadığı, belgelerde bulunan tarihlerin bilgisayardan çıktı alındığı tarihler olduğu ve gerçeği yansıtmadığı,
e) Ticaret borsası tarafından ilan edilen birim fiyatların kullanılması durumunda ilgili malın ortalama birim fiyatının açıklamalarda kullanılmasının gerektiği ancak isteklinin ürünlere ilişkin ortalama fiyatları değil en düşük fiyatları kullandığı ve ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatları gösteren bültenlerin değil daha eski tarihli bültenlerin sunulduğu, bültenlerin borsalara ait internet siteleri üzerinden teyit edilemediği,
f) İstekli tarafından sunulan toptancı hali fiyatlarının ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde belirlenen ortalama fiyatlar olması gerekirken, 12 aylık dönem öncesi ve ihale tarihi sonrası belirlenen fiyatların kullanıldığı,
g) Sözleşme süresince kullanılması gereken çiğ girdi malzemelerinin hesaplanması ve düzenlenen Ek-O.7 tutanağında hesaplanan bu miktarların en az yarısı kadar alım veya 1/20’si oranında satış yapıldığının belirtilmesi gerekmekteyken, ilgili firma tarafından sadece kişi başına düşen gramajlar üzerinden hesaplama yapılarak Ek-O.7 tutanağının hatalı düzenlendiği, tutanağa tarih ve sayı verilmediği, meslek mensubuna ilişkin bilgilerin ve kaşe imzaların bulunmadığı, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulmadığı, sunulmuş olsa dahi belgenin geçerlik süresinin dolduğu, tutanaktaki hesaplamaların hatalı olduğu, ilgili ürünlerin ticareti ile uğraşıldığına dair herhangi bir belgenin sunulmadığı, her bir ana girdi için satır açılmadığı, tutanak dönemlerinin hatalı olduğu ve tutanağın Kamu İhale Genel Tebliğinde yer verilen şartları karşılamadığı, dayanak faturaların gerçeği yansıtmadığı, roll ekmek ve paketli su ürünleri için bu tutanağın kullanılmasının mümkün olmadığı zira ilgili firmanın ihale konusu işteki miktarlar dikkate alındığında, alış ve satış yapmaya ilişkin miktar şartlarını sağlamasına imkan bulunmadığı,
ğ) Ortalama menü maliyetlerinin hatalı hesaplandığı, yapılan hesaplamalarda gün sayısının fazla, menü toplam maliyetinin eksik, ortalama maliyetin ise ana girdi hesabına eksik hesaplama yapılarak yansıtıldığı, yapılan bu hatalı hesaplama neticesinde ortalama öğün maliyetinin düşük belirlendiği,
h) Ana girdilerden olan “ceviz içi”, “fındık içi”, “badem içi” ve “çam fıstık içi” ürünlerinin birim fiyatlarının ticaret borsası bültenlerinde yer almadığı, istekli tarafından ticaret borsası bültenlerinde yer alan “kabuklu ceviz” ve “kabuklu fındık” birim fiyatlarının kullanıldığı ya da ticaret borsa bültenlerinde salt “fındık”, salt “ceviz”, “fındık içi”, “ceviz içi” ürünleri ayrı ayrı yer alması ve birim fiyatların da birbirinden farklılık arz etmesine rağmen, ilgili firma tarafından salt “fındık” ve salt “ceviz” ürünlerinin fiyatları ile açıklama yapıldığı ve maliyet düşürüldüğü,
ı) Ekmek, ayran, süt, yoğurt, bardak su gibi ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla halk ekmek fabrikaları, Atatürk Orman Çiftliği gibi kamu kurumu niteliğine haiz kuruluşların fiyat listelerinin kullanıldığı ancak sunulan fiyat listelerinin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) olması gerekirken, mevzuata aykırı olarak ilan/davet tarihinden önceki tarihli fiyat listeleri ile açıklama yapıldığı ve açıklanan ürünlerin şartnamede belirtilen gramajlara uygun olmadığı,
i) Teknik Şartnamede yapılan düzenlemeler gereğince, ilgili ürünlerin “yağlı”, “tam yağlı”, “pastörize, “baldo”, “UHT”, niteliğine haiz olmaları gerektiği istekli tarafından yukarıda anılan ürünler için öngörülen bedellerin tevsiki için sunulan ticaret borsası bültenlerinde sadece “kaşar peyniri”, “beyaz peynir”, “tulum peyniri”, “örgü peynir”, “pirinç”, “süt”, “yoğurt”, “süzme yoğurt”, “yumurta”, “ayran” ibarelerinin yer aldığı, anılan ürünlerin niteliğinin ihale dokümanında düzenlendiği üzere “tam yağlı”, “yağlı”, “pastörize”, “baldo”, “UHT”, “Kiraz”, “napolyon”, “mandalina” “çekirdeksiz”, “kırmızı mercimek”, “futbol” olma özelliklerini karşılayıp karşılamadığı hususunun açıkça anlaşılmadığı, ticaret borsası bültenlerinde kaşar peyniri, beyaz peynir, pirinç, süt, yoğurt ve yumurta çeşitleri arasında fiyat farkının olması sebebiyle, “taze kaşar peyniri”, “tam yağlı beyaz peynir”, “baldo pirinç,” “pastörize tam yağlı süt”, “UHT tam yağlı süt”, “yağlı yoğurt”, birim fiyatları diğer ürün fiyatlarından daha yüksek olduğundan, haksız fiyat avantajı sağlandığı, ilgili ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla “kaşar peyniri”, “beyaz peynir”, “tulum peyniri”, “pirinç”, “süt”, “yoğurt”, “süzme yoğurt”, “yumurta” “ayran” birim fiyatlarının kullanılmasının maliyet düşürücü unsur olduğu,
j) Aşırı düşük teklif açıklamasının İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesindeki düzenlemeler dikkate alınmadan yapıldığı, işçilik maliyetlerinin KİK işçilik hesaplama modülüne göre “asgari işçilik maliyeti” üzerinden hesaplanması gerekirken %4 sözleşme ve genel giderler dahil işçilik maliyeti hesaplamasının yapılmadığı, personele verilmesi gereken yemek ve yol giderlerinin işçilik hesabına dahil edilmediği, yol ve yemek giderinin yardımcı giderler olarak işçilik giderinden ayrıştırılması gerektiği,
k) Birim fiyat tekliflerini tevsik etmek üzere oluşturulan maliyet hesaplamaları kapsamında kullanılan ürünlerin birim fiyatlarının gerçeği yansıtmadığı, adet olarak tevsik edilmesi gereken ürünlerin kilogram fiyatları üzerinden, kilogram olarak tevsik edilmesi gereken ürünlerin ise adet fiyatları üzerinden hesaplandığı, maliyet hesaplamalarının hatalı yapıldığı, özellikle maydanoz, dereotu, limon, yumurta gibi ürünlerin piyasada adet ve kilogram fiyatlarının birbirinden farklı olduğu, bu ürünlerin Teknik Şartname hükümlerine göre kilogram olarak hesaplanması gerekirken adet fiyatlarının kullanıldığı, adet olarak tevsik edilen ürünlerin ise 1 adet = 1 kilogram olduğu yönünde herhangi bir tevsik edici belge sunulmadığı,
l) Ayçiçek yağı, zeytinyağı, salça gibi ürünlerin piyasada farklı ambalaj ve miktara sahip olduğu, 1 lt ve/veya 1 kg olan ürünlerin birim fiyatları yerine 0,5 lt ve/veya 0,5 kg olan ürünlerin birim fiyatları kullanılarak maliyet hesaplamalarının yapıldığı,
m) Sözleşme giderlerine ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı,
n) Teknik Şartnamenin “Gıda Maddelerinin Evsafları” başlıklı bölümünde yer alan 7’nci maddesinde “1.Dana Eti: Kemiksiz Kısa But Olacaktır.
2.Balık: Temizlenmiş olacaktır.
3.Bakla: Taze ürün olacaktır.
4.Bamya: Dondurulmuş ve ayıklanmış ürün olacaktır.
5.Bezelye: Dondurulmuş 3 Numara olacaktır.
6.Dana Ciğer: Dana Karaciğer olacaktır.
7.Diyet Yemeklerde; Dana Bonfile kullanılacaktır.
8.200 Gr. Kase Yoğurt: Tam Yağlı olacaktır.
9.Beyaz Peynir: Tam Yağlı Olacaktır.
10.Beyaz Peynir (Tuzsuz): Tam Yağlı olacaktır.
11. Kesme Şeker: Tek Ambalajlı her biri 2,5 Gr. ağırlığında olacak ve Kilogram olarak hesaplanacaktır.
12.Mantı: Dondurulmuş ürün olacaktır.
13.Ayran: Tam yağlı olacaktır.
14.Süt 200 Ml.: Tam Yağlı ve Tetrapak ambalajlı olacaktır.
15.Piknik Bal: 20 Gr. Süzme Çiçek Balı olacaktır.
16.Pirinç: Baldo Pirinç olacaktır.
17.Siyah Zeytin: 300-350 kalibre olacaktır.
18.Siyah Zeytin (Tuzsuz): 300-350 kalibre olacaktır.
19.Un: Tip 650 lüks olacaktır.
20.Yeşil Zeytin: 300-350 kalibre olacaktır.
21.Yeşil Zeytin (Tuzsuz): 300-350 kalibre olacaktır.
22.Yoğurt: Tam Yağlı olacaktır.
23.Zeytinyağı: Riviera olacaktır.
24.Barbunya: 8-9 mm olacaktır.
25.Kaşar Peyniri: Tam Yağlı olacaktır.
26.Meyve Suyu: 200 Ml. Tetrapak ambalajlı olacaktır.
27.Nişasta: Buğday veya Mısır Nişastası olacaktır.
28. Ceviz İçi: Ekstra ve 1. Sınıf olacaktır. (Gaziantep Ticaret Borsası Ceviz İçi Ekstra Ürünü mevcuttur.)
29. Roll Ekmek: 40 Gr. Normal- Kepekli ve Tuzsuz olacaktır. Diyet yemeklerde “Tuzsuz Ekmek Kullanılması gerekmektedir.)” düzenlemesinin bulunduğu ancak istekli tarafından anılan ürünlerin Şartnamede belirtilen özelliklerde olduğuna ilişkin belgelendirme yapılmadığı, Teknik Şartnamenin evsaflar bölümünde gösterilen ürün özelliklerine uymayan ürünlerin kullanılması nedeniyle haksız fiyat avantajı sağlandığı,
gerekçeleriyle mevzuata uygun olmadığı,
2) İhaleye teklif sunan tüm isteklilerin İdari Şartname’nin 7.1’inci maddesinde belirtilen yeterlik kriterlerini sağlamadığı ve tekliflerinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
3) İhaleye teklif sunan tüm isteklilerin iş deneyim belgelerinin uygun olmadığı ve İdari Şartname’nin 7.5 maddesindeki şartların sağlanmadığı ve tekliflerinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
4) İhaleye teklif sunan tüm isteklilerle birlikte, teklif mektuplarını imzalayan, vekalet veren veya şirket hisselerinin yarısından fazlasına sahip şirket ortağı kişiler ile temsile yetkili kişilerin ihale tarihi itibariyle ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının idarece sorgulanmadığı,
5) İhaleye teklif sunan tüm isteklilerin ihaleye katılamayacak olanlar arasında bulunmalarına rağmen ihaleye iştirak ettikleri gerekçeleriyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve tekliflerinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
6) İhaleye teklif sunan tüm istekliler tarafından İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde belirtilen bilanço oranları ve iş hacmi tutarına ilişkin şartların sağlanamadığı ve tekliflerinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
7) İhaleye teklif sunan tüm istekliler tarafından İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde belirtilen işletme kayıt belgesine ilişkin şartların sağlanamadığı ve tekliflerinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir….” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde “…79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.
79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) veya satış tutarı tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) düzenlenecektir. (Değişik ibare: 30/09/2020-31260 R.G./21. md.) Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.2. (Değişik madde: 25/01/2017-29959 R.G./11. md.) Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.
79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.
79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. (Ek cümle: 25/01/2017-29959 R.G./12. md.) Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) ile açıklama yapılabilir.
Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin (Değişik ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.
(Değişik paragraf: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.
İsteklinin (Değişik ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./3. md.; Mülga ibare: 13.06.2019-30800 R.G/14. md., yürürlük: 23.06.2019) YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyt bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”
79.2.4. (Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.
Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.
79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.
79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.
Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.
(Değişik cümle: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur.Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.
Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.
Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.
(Ek fıkra: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.
79.2.7. (Ek madde: 25/01/2017-29959 R.G./14. md.; Ek ibare: 06/02/2018-30324 R.G./7. md.; Değişik cümle: 26/01/2021-31376 R.G./3. md.) İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. (Ek cümle: 16/03/2019-30716 R.G./18. md.) Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.
79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.
79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.
79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.
79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.
79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. (Ek cümle: 25/01/2017-29959 R.G./15. md.) Ancak birden fazla yılı kapsayan (Ek ibare: 26/01/2021-31376 R.G./4. md.) ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin (Değişik ibare: 30/09/2020-31260 R.G./22. md.) ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. (Ek cümle: 30/09/2020-31260 R.G./22. md.) Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL*1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.
79.3.5. (Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.
79.3.6. (Ek madde: 30/09/2020-31260 R.G./23. md.) İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan (Ek ibare: 26/01/2021-31376 R.G./5. md.) ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL*1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması yer almaktadır.
İhalede sınır değerin altında teklif fiyatına sahip isteklilerden 23.09.2024 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif açıklamalarının istendiği ve açıklaması uygun görülen Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Teknik Şartname’de Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde yer verilen açıklama çerçevesinde örnek menü düzenlemesinin yapıldığı ve isteklilere gönderilen açıklama talep yazılarının ekinde de örnek menüye yer verildiği ve bu menü çerçevesinde açıklamaların yapılmasının talep edildiği görülmüştür.
a) Malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin Kamu ihale Genel Tebliği’nin ekinde yer alan Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli standart formuna uygun olarak düzenlenmediği, çalıştırılacak personele ait giyim giderlerinin “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirmesi gerekirken “işçilik giderleri” kısmına dahil edildiği ve bu suretle işçilik giderinin toplam teklif tutarına oranının ve dolayısıyla da işçilik oranının değiştirildiği bu sebeple, doğru hesaplama sonucunda ortaya çıkan ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının toplam teklif tutarına oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80-0,95) arasında olmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; çalıştırılacak personele ait giyim giderlerinin işçilik giderlerine dahil edilmediği, ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının toplam teklif tutarına oranının doğru hesaplandığı, bu oranın 0,94 olduğu ve Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar içerisinde kaldığı anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
b) Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.2.2’nci maddesinde bulunan “Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.” açıklamasına rağmen, bu kapsamda bulunan ürünler için üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak açıklama yapıldığı ancak anılan Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesinde üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılmasının aynı Tebliğin 79.2.2’nci maddesinde yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmaması şartına bağlandığı, istekli tarafından neden üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak aşırı düşük teklif açıklaması yapıldığına dair herhangi bir hukuki gerekçe gösterilmediği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklama kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
c) Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.6. maddesinde “Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.” açıklamasının bulunduğu ancak istekli tarafından toplam tutar ve toplam maliyetler üzerinden açıklama yapıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; istekli tarafından toplam tutar ve toplam maliyetler üzerinden açıklama yapılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
ç) Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde olması gereken TÜRMOB kaşesinin bulunmadığı, TÜRMOB kaşesi yerine kaşe numarasının yazıldığı, tekliflerin ekinde imza beyannameleri ile fiyat teklifi alınan ve ilgili firmalar ile tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensuplarına ait oda faaliyet belgeleri ile teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulmadığı, sunulan tutanakların ise gerçeğe aykırı faturalar esas alınarak hazırlandığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklama kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
d) İsteklinin açıklaması kapsamında kullandığı kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen birim fiyatların, ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) fiyatlar olması gerekirken sunulan belgelerde birim fiyatların geçerli olduğu tarihlerin bulunmadığı, belgelerde bulunan tarihlerin bilgisayardan çıktı alındığı tarihler olduğu ve gerçeği yansıtmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklama kapsamında kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen birim fiyatların kullanılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
e) Ticaret borsası tarafından ilan edilen birim fiyatların kullanılması durumunda ilgili malın ortalama birim fiyatının açıklamalarda kullanılmasının gerektiği ancak isteklinin ürünlere ilişkin ortalama fiyatları değil en düşük fiyatları kullandığı ve ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatları gösteren bültenlerin değil daha eski tarihli bültenlerin sunulduğu, bültenlerin borsalara ait internet siteleri üzerinden teyit edilemediği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; sunulan bültenlerin ihale tarihinden önceki son 12 aya ait bültenler olduğu ve teyitlerinin yapılabildiği görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
f) İstekli tarafından sunulan toptancı hali fiyatlarının ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde belirlenen ortalama fiyatlar olması gerekirken, 12 aylık dönem öncesi ve ihale tarihi sonrası belirlenen fiyatların kullanıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklama kapsamında toptancı hali fiyatlarının kullanılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır .
g) Sözleşme süresince kullanılması gereken çiğ girdi malzemelerinin hesaplanması ve düzenlenen Ek-O.7 tutanağında hesaplanan bu miktarların en az yarısı kadar alım veya 1/20’si oranında satış yapıldığının belirtilmesi gerekmekteyken, ilgili firma tarafından sadece kişi başına düşen gramajlar üzerinden hesaplama yapılarak Ek-O.7 tutanağının hatalı düzenlendiği, tutanağa tarih ve sayı verilmediği, meslek mensubuna ilişkin bilgilerin ve kaşe imzaların bulunmadığı, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulmadığı, sunulmuş olsa dahi belgenin geçerlik süresinin dolduğu, tutanaktaki hesaplamaların hatalı olduğu, ilgili ürünlerin ticareti ile uğraşıldığına dair herhangi bir belgenin sunulmadığı, her bir ana girdi için satır açılmadığı, tutanak dönemlerinin hatalı olduğu ve tutanağın Kamu İhale Genel Tebliğinde yer verilen şartları karşılamadığı, dayanak faturaların gerçeği yansıtmadığı, roll ekmek ve paketli su ürünleri için bu tutanağın kullanılmasının mümkün olmadığı zira ilgili firmanın ihale konusu işteki miktarlar dikkate alındığında, alış ve satış yapmaya ilişkin miktar şartlarını sağlamasına imkan bulunmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; tutanağın yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarına göre hazırlandığı ve Tebliğ ekinde yer alan standart forma uygun olduğu, ana girdi birim fiyatlarına dayanak olan fatura bilgilerinin, faturaya konu malın miktarının, birim fiyatının ve fatura tutarının “fatura bilgileri tablosu”nda yazıldığı ve fatura bilgilerine yer verildiği, ilan tarihinin 19.08.2024 olduğu ve tutanağın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.4’üncü maddesine uygun olarak ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlendiği, tutanaktaki fatura bilgileri tablosu ile ilgili malın ağırlıklı ortalama birim satış tutarının hesaplandığı tablodaki ana girdiler ve birim fiyatların birbiriyle uyumlu olduğu, fatura bilgileri tablosunda alıcı firmaya ilişkin bilgilerin bulunduğu, satış miktarlarına ilişkin şartların sağlandığı ve tutanağın mevzuatta aranan şartları haiz olduğu görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır .
ğ) Ortalama menü maliyetlerinin hatalı hesaplandığı, yapılan hesaplamalarda gün sayısının fazla, menü toplam maliyetinin eksik, ortalama maliyetin ise ana girdi hesabına eksik hesaplama yapılarak yansıtıldığı, yapılan bu hatalı hesaplama neticesinde ortalama öğün maliyetinin düşük belirlendiği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; ortalama menü maliyetlerinin hatalı hesaplanmadığı, yapılan hesaplamalarda gün sayısının fazla, menü toplam maliyetinin eksik, ortalama maliyetin ise ana girdi hesabına eksik hesaplama yapılarak yansıtılmadığı ve hesaplamaların doğru olduğu görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır .
h) Ana girdilerden olan “ceviz içi”, “fındık içi”, “badem içi” ve “çam fıstık içi” ürünlerinin birim fiyatlarının ticaret borsası bültenlerinde yer almadığı, istekli tarafından ticaret borsası bültenlerinde yer alan “kabuklu ceviz” ve “kabuklu fındık” birim fiyatlarının kullanıldığı ya da ticaret borsa bültenlerinde salt “fındık”, salt “ceviz”, “fındık içi”, “ceviz içi” ürünleri ayrı ayrı yer alması ve birim fiyatların da birbirinden farklılık arz etmesine rağmen, ilgili firma tarafından salt “fındık” ve salt “ceviz” ürünlerinin fiyatları ile açıklama yapıldığı ve maliyet düşürüldüğü iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; örnek menüde yer alan ve Teknik Şartname’de yer verilen yemek bileşenlerinde anılan ürünlerin bulunmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır .
ı) Ekmek, ayran, süt, yoğurt, bardak su gibi ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla halk ekmek fabrikaları, Atatürk Orman Çiftliği gibi kamu kurumu niteliğine haiz kuruluşların fiyat listelerinin kullanıldığı ancak sunulan fiyat listelerinin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) olması gerekirken, mevzuata aykırı olarak ilan/davet tarihinden önceki tarihli fiyat listeleri ile açıklama yapıldığı ve açıklanan ürünlerin şartnamede belirtilen gramajlara uygun olmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklama kapsamında Atatürk Orman Çiftliği gibi kamu kurumu niteliğini haiz kuruluşların fiyat listelerinin kullanılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
i) Teknik Şartnamede yapılan düzenlemeler gereğince, ilgili ürünlerin “yağlı”, “tam yağlı”, “pastörize, “baldo”, “UHT”, niteliğine haiz olmaları gerektiği istekli tarafından yukarıda anılan ürünler için öngörülen bedellerin tevsiki için sunulan ticaret borsası bültenlerinde sadece “kaşar peyniri”, “beyaz peynir”, “tulum peyniri”, “örgü peynir”, “pirinç”, “süt”, “yoğurt”, “süzme yoğurt”, “yumurta”, “ayran” ibarelerinin yer aldığı, anılan ürünlerin niteliğinin ihale dokümanında düzenlendiği üzere “tam yağlı”, “yağlı”, “pastörize”, “baldo”, “UHT”, “Kiraz”, “napolyon”, “mandalina” “çekirdeksiz”, “kırmızı mercimek”, “futbol” olma özelliklerini karşılayıp karşılamadığı hususunun açıkça anlaşılmadığı, ticaret borsası bültenlerinde kaşar peyniri, beyaz peynir, pirinç, süt, yoğurt ve yumurta çeşitleri arasında fiyat farkının olması sebebiyle, “taze kaşar peyniri”, “tam yağlı beyaz peynir”, “baldo pirinç,” “pastörize tam yağlı süt”, “UHT tam yağlı süt”, “yağlı yoğurt”, birim fiyatları diğer ürün fiyatlarından daha yüksek olduğundan, haksız fiyat avantajı sağlandığı, ilgili ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla “kaşar peyniri”, “beyaz peynir”, “tulum peyniri”, “pirinç”, “süt”, “yoğurt”, “süzme yoğurt”, “yumurta” “ayran” birim fiyatlarının kullanılmasının maliyet düşürücü unsur olduğu iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; açıklaması yapılan ürünlerin Teknik Şartname’de yapılan düzenlemelerde yer verilen vasıfları karşıladığı ancak Süt ve Süt Ürünleri Teknik Şartnamesi’nde “UHT yöntemiyle sterilize edilmiş olacaktır.” ve “Kahvaltıda ve ara öğünlerinde verilen süt 1/5 It’lik kapalı kutularda olacaktır.” düzenlemelerinin yapıldığı, istekli tarafından söz konusu ürünlerin maliyetlerinin Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve ticaret borsası bültenleri kullanılarak açıklandığı ve ürünlerin evsaflarının Teknik Şartname düzenlemeleri ile uyumlu olduğu ancak malzemeli yemek hesap sunum cetvelinde “”paket uht süt 200 ml” ürününün Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklandığının belirtildiği, tutanakta bu ürün için ağırlıklı ortalama birim maliyet veya satış tutarı tespitinin yapılmadığı ve ürünün maliyetinin açıklanmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
j) Aşırı düşük teklif açıklamasının İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesindeki düzenlemeler dikkate alınmadan yapıldığı, işçilik maliyetlerinin KİK işçilik hesaplama modülüne göre “asgari işçilik maliyeti” üzerinden hesaplanması gerekirken %4 sözleşme ve genel giderler dahil işçilik maliyeti hesaplamasının yapılmadığı, personele verilmesi gereken yemek ve yol giderlerinin işçilik hesabına dahil edilmediği, yol ve yemek giderinin yardımcı giderler olarak işçilik giderinden ayrıştırılması gerektiği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; ihale dokümanında ihale konusu işte çalışacak personele yol ve yemek ücreti ödenmesine ilişkin bir düzenleme yapılmadığı bununla birlikte, istekli tarafından anılan giderler için de maliyet öngörüldüğü, ihale konusu iş personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığından işçilik maliyetine %4 sözleşme ve genel giderler dahil edilmesi gerekmediği ve istekli tarafından yapılan işçilik hesaplamalarının mevzuata uygun olduğu görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
k) Birim fiyat tekliflerini tevsik etmek üzere oluşturulan maliyet hesaplamaları kapsamında kullanılan ürünlerin birim fiyatlarının gerçeği yansıtmadığı, adet olarak tevsik edilmesi gereken ürünlerin kilogram fiyatları üzerinden, kilogram olarak tevsik edilmesi gereken ürünlerin ise adet fiyatları üzerinden hesaplandığı, maliyet hesaplamalarının hatalı yapıldığı, özellikle maydanoz, dereotu, limon, yumurta gibi ürünlerin piyasada adet ve kilogram fiyatlarının birbirinden farklı olduğu, bu ürünlerin Teknik Şartname hükümlerine göre kilogram olarak hesaplanması gerekirken adet fiyatlarının kullanıldığı, adet olarak tevsik edilen ürünlerin ise 1 adet = 1 kilogram olduğu yönünde herhangi bir tevsik edici belge sunulmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; isteklinin açıklaması kapsamında adet olarak açıklanması gereken ürünleri adet olarak, kilogram olarak açıklaması gereken ürünleri kilogram olarak açıkladığı ve maliyetleri açıklamak üzere sunulan belgelerin mevzuata uygun olduğu görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
l) Ayçiçek yağı, zeytinyağı, salça gibi ürünlerin piyasada farklı ambalaj ve miktara sahip olduğu, 1 lt ve/veya 1 kg olan ürünlerin birim fiyatları yerine 0,5 lt ve/veya 0,5 kg olan ürünlerin birim fiyatları kullanılarak maliyet hesaplamalarının yapıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; anılan ürünlerin ambalaj miktarlarının açıklamaya esas miktarlar üzerinden yapıldığı ve 1 lt ve/veya 1 kg olan ürünlerin birim fiyatlarının kullanıldığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
m) Sözleşme giderlerine ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; istekli tarafından Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.3.5’inci maddesi kapsamında ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payından oluşan sözleşme giderlerine ilişkin bir açıklama yapılmadığı ancak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesi uyarınca malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamalarının örnek menü ve işçilik giderleri üzerinden yapılması gerektiği ve idare tarafından sözleşme giderlerinin açıklanmasının istenmediği de dikkate alındığında, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
n) Teknik Şartnamenin “Gıda Maddelerinin Evsafları” başlıklı bölümünde yer alan 7’nci maddesinde “1.Dana Eti: Kemiksiz Kısa But Olacaktır.
2.Balık: Temizlenmiş olacaktır.
3.Bakla: Taze ürün olacaktır.
4.Bamya: Dondurulmuş ve ayıklanmış ürün olacaktır.
5.Bezelye: Dondurulmuş 3 Numara olacaktır.
6.Dana Ciğer: Dana Karaciğer olacaktır.
7.Diyet Yemeklerde; Dana Bonfile kullanılacaktır.
8.200 Gr. Kase Yoğurt: Tam Yağlı olacaktır.
9.Beyaz Peynir: Tam Yağlı Olacaktır.
10.Beyaz Peynir (Tuzsuz): Tam Yağlı olacaktır.
11. Kesme Şeker: Tek Ambalajlı her biri 2,5 Gr. ağırlığında olacak ve Kilogram olarak hesaplanacaktır.
12.Mantı: Dondurulmuş ürün olacaktır.
13.Ayran: Tam yağlı olacaktır.
14.Süt 200 Ml.: Tam Yağlı ve Tetrapak ambalajlı olacaktır.
15.Piknik Bal: 20 Gr. Süzme Çiçek Balı olacaktır.
16.Pirinç: Baldo Pirinç olacaktır.
17.Siyah Zeytin: 300-350 kalibre olacaktır.
18.Siyah Zeytin (Tuzsuz): 300-350 kalibre olacaktır.
19.Un: Tip 650 lüks olacaktır.
20.Yeşil Zeytin: 300-350 kalibre olacaktır.
21.Yeşil Zeytin (Tuzsuz): 300-350 kalibre olacaktır.
22.Yoğurt: Tam Yağlı olacaktır.
23.Zeytinyağı: Riviera olacaktır.
24.Barbunya: 8-9 mm olacaktır.
25.Kaşar Peyniri: Tam Yağlı olacaktır.
26.Meyve Suyu: 200 Ml. Tetrapak ambalajlı olacaktır.
27.Nişasta: Buğday veya Mısır Nişastası olacaktır.
28. Ceviz İçi: Ekstra ve 1. Sınıf olacaktır. (Gaziantep Ticaret Borsası Ceviz İçi Ekstra Ürünü mevcuttur.)
29. Roll Ekmek: 40 Gr. Normal- Kepekli ve Tuzsuz olacaktır. Diyet yemeklerde “Tuzsuz Ekmek Kullanılması gerekmektedir.)” düzenlemesinin bulunduğu ancak istekli tarafından anılan ürünlerin Şartnamede belirtilen özelliklerde olduğuna ilişkin belgelendirme yapılmadığı, Teknik Şartnamenin evsaflar bölümünde gösterilen ürün özelliklerine uymayan ürünlerin kullanılması nedeniyle haksız fiyat avantajı sağlandığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; istekli tarafından söz konusu ürünlerin maliyetlerinin Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve ticaret borsası bültenleri kullanılarak açıklandığı ve ürünlerin evsaflarının Teknik Şartname düzenlemeleri ile uyumlu olduğu görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2, 3, 4, 5, 6 ve 7'nci iddialarına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.
Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,
Aynı Kanun’un 53’üncü maddesinde “a) Bu Kanunla verilen görevleri yapmak üzere kamu tüzel kişiliğini haiz, idari ve malî özerkliğe sahip Kamu İhale Kurumu kurulmuştur. Kamu İhale Kurumu, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkilidir.
Kurumun ilişkili olduğu Bakanlık Maliye Bakanlığıdır. Kurumun merkezi Ankara'dadır.
Kurum görevini yerine getirirken bağımsızdır. Hiçbir organ, makam, merci ve kişi Kurumun kararlarını etkilemek amacıyla emir ve talimat veremez.
Kamu İhale Kurumu; Kamu İhale Kurulu, Başkanlık ve hizmet birimlerinden oluşur.
b) Bu Kanuna göre yapılacak ihaleler ile ilgili olarak Kurumun görev ve yetkileri aşağıda sayılmıştır:
1) İhalenin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde idarece yapılan işlemlerde bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikayetleri inceleyerek sonuçlandırmak.
2) Bu Kanuna ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa ilişkin bütün mevzuatı, standart ihale dokümanlarını ve tip sözleşmeleri hazırlamak, geliştirmek ve uygulamayı yönlendirmek.
3) İhale mevzuatı ile ilgili eğitim vermek, ulusal ve uluslararası koordinasyonu sağlamak.
4) Yapılan ihaleler ve sözleşmelerle ilgili Kurum tarafından belirlenen şekilde bilgi toplamak, adet, tutar ve diğer konular itibariyle istatistikler oluşturmak ve yayımlamak.
5) Haklarında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilenlerin sicillerini tutmak.
6) Araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde bulunmak.
7) İhale ilânları ile ilgili esas ve usulleri düzenlemek, basılı veya elektronik ortamda Kamu İhale Bültenini yayımlamak.
8) Yerli isteklilerin, yabancı ülkelerde açılan ihalelere katılmalarına engel olunduğunun tespit edilmesi halinde, bu uygulamanın yapıldığı ülkenin isteklilerinin de, bu Kanun kapsamında yapılan ihalelere katılmalarının önlenmesine yönelik tedbirlerin alınmasını ve gerekli düzenlemelerin yapılmasını sağlamak üzere (Değişik ibare: 2/7/2018-KHK-703/171 md.) Cumhurbaşkanına teklifte bulunmak.
9) Kurumun yıllık bütçesi ile kesin hesabını ve yıllık çalışma raporlarını hazırlamak, Kurum bütçesinin uygulanmasını, gelirlerin toplanmasını ve giderlerin yapılmasını sağlamak….” hükmü,
Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.
Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.
Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.
Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:
a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı veya unvanı ve adresi.
b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.
c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.
d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.
e) İtirazen şikayet başvurularında idareye yapılan şikayetin ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.
…
Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;
a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline,
b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici işlem belirlenmesine,
c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine,
karar verilir.
…” hükmü,
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;
a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,
b) Başvuru ehliyeti,
c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,
ç) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı, unvanı, adresi, imzası ile başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgelerin ve imza (Değişik ibare: 20/06/2021-31517 R.G./3 md., yürürlük: 20/07/2021) beyannamesinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin bulunup bulunmadığı,
d) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarasının belirtilip belirtilmediği,
e) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği,
f) İdareye başvuru tarihi ile varsa idarenin cevabının başvuru sahibine bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği,
g) (Değişik bent: 25/01/2017-29959 R.G./2. md.) İdareye verilen şikayet dilekçesinin bir örneğinin ve idare tarafından şikayet üzerine alınan karar başvuru sahibine bildirilmiş ise bu kararın bir örneğinin eklenilip eklenilmediği,
ğ) Başvuru bedelinin, teminat alınacak hallerde ise başvuru teminatının yatırılıp yatırılmadığı,
h) Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından aynı ihaleye veya birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulup bulunulmadığı,
ı) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği,
yönlerinden sırasıyla incelenir.
(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir.
…” hükmü yer almaktadır.
4734 sayılı Kanun’un 37’nci maddesinde tekliflerin değerlendirme sürecine ilişkin kurallara yer verilerek, değerlendirmenin ihale komisyonu tarafından ihale dokümanına uygun olarak yapılması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Başvuru sahibinin iddiaları incelendiğinde ise ihale dokümanında yer verilen tüm yeterlik kriterlerinin tüm istekliler tarafından sağlanmadığının ve yasaklılık teyidi gibi teklif değerlendirme sürecinde yapılması gereken tüm işlemlerin yine tüm istekliler için yapılmadığının öne sürüldüğü, bu yönüyle de başvurunun anılan Kanun’un 54’üncü ve devamı maddelerinde koruma altına alınan menfaat ihlalinin önlenmesine yönelik hak arama yolunun kullanılması yerine tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin tüm ihale işlemlerinin yeniden yapılmasına yönelik olduğu anlaşılmıştır.
Kamu İhale Kurumu’nun yetki ve görevleri 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinde hüküm altına alınmış olup, söz konusu maddede Kamu İhale Kurumu’nun görevleri arasında ihale komisyonunun yerine geçerek 4734 sayılı Kanun’un kapsamında yapılan ihalelere ilişkin tüm teklif değerlendirme işlemleri ile ihale sürecinde ortaya çıkan tüm durumların değerlendirme ve tespitlerini idare adına yapma görevi yer almamaktadır. Dolayısıyla, Kurum’un ihale komisyonlarının yerine geçip re’sen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetki ve görevinin bulunmadığı dikkate alındığında, ihale komisyonunun görev ve yetkisi dahilinde incelediği hususların Kurum tarafından yeniden incelenmesi veya araştırılması talebini içeren söz konusu başvuruların kamu ihale mevzuatına uygun bir başvuru olarak nitelendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.
Yapılan tespitler çerçevesinde, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde yer verilen ve yukarıda aktarılan iddiaları açısından, teklif değerlendirme sürecinde yapılması gereken tüm işlemlerin Kurum tarafından tekrarlanması talepli iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde “ başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması ” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.

2024/1035413 İhale Kayıt Numaralı “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” İhalesi

Cmk Teknoloji Bilişim Hizmetleri İç ve Dış Ticaret A.Ş. ,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi ,

Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından 17.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yemek Hizmeti ” ihalesine ilişkin olarak Cmk Teknoloji Bilişim Hizmetleri İç ve Dış Ticaret A.Ş. nin 10.09.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 30.09.2024 tarih ve 163884 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.09.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/1179 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Teknik Şartname’nin “Fiziksel Alan Araç - Gereç Hijyeni” başlıklı 12’nci maddesinin 16 ve 17’nci fıkraları ile “Hizmetin Denetimi ve Kontrolü” başlıklı 15’inci maddesinin 2’nci fıkrasında, ihale konusu hizmetin ifası sırasında, idarenin hizmet binasında bulunan mutfak, yemekhane, kat ofisleri, soğuk hava depoları gibi sabit binaların ve malzeme, ekipman ve demirbaş malzemelerin yüklenici kullanımına tahsis edileceğinin belirtildiği ancak yükleniciye tahsis edilecek olan mutfak, yemekhane, kat ofisleri, soğuk hava depoları gibi sabit binalar ve malzeme, ekipman ve demirbaş malzemeler için yüklenicinin kira ödemesi yapıp yapmayacağı ve/veya kira adı altında her hangi bir kesinti yapılıp yapılmayacağı konusunda herhangi bir belirleme yapılmadığı, Sağlık Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının Sayı: B.10.0.SGB.0.81.00.05/10-06 Sayılı, “Döner Sermaye Kaynaklarından Yapılacak Olan İhalelerde Uyulması Gereken Usul ve Esaslar” konulu Genelgesinde “Maliye Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğünün 03.12.2007 tarih ve 71243 yazılarında da; “… Buna göre gerek yürürlükteki mevzuat hükümleri gerekse Başhukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğünün yukarıda belirtilen görüşü gereğince, sözleşme ekleri arasında sayılan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi çerçevesinde, hizmet alımı sözleşmelerinde iş yeri olarak kullanılacak yerlerin ücretsiz kullanılabileceğine dair hükme sözleşmesinde yer verilmez ise idaremizce kiralama işlemi tesis edilerek kira bedellerinin tahsil edilmesi gerekmektedir…” hususu belirtilmiştir.
Tüm bu açıklamalar ışığında; idarenin kendi hizmet binalarında gerçekleştirilen hizmetler (temizlik, koruma ve güvenlik, bilgisayar sistemlerine yönelik hizmetler, yemek hazırlama ve dağıtım hizmetleri gibi) için çıkılan hizmet alımlarında, yüklenicinin kullanımına verilecek yerlerden (malzeme ve araç ambarları ile işçi barınakları gibi kendi ihtiyacı için kullanacağı yerler) bir bedel alınması öngörülmüyorsa, bu yerler için bedel alınmayacağı hususunun veya idare tarafından yükleniciye bedelsiz olarak verileceği hususunun sözleşme veya eklerinde yazılı olarak belirtilmesi gerekmektedir.
Eğer ücretsiz kullanılabileceğine dair hükme sözleşme veya eklerinde yer verilmez ise, bu yerlerin temini için gerekli olan bütün giderler yüklenici tarafından ödenecek ve bu yerlerin kiralanmasına ilişkin işlemlerin ilgili idarenin (Milli Emlak Genel Müdürlüğü) tabi olduğu mevzuat çerçevesinde yapılması gerekmektedir.” şeklinde belirleme yapıldığı, anılan Genelge uyarınca idarelerin hizmet binalarında edimin ifası yapılan hizmet alımı ihalelerinde, idareler tarafından yüklenicinin kullanımına tahsis edilen mekanlara ilişkin kira ödeneceğinin ve/veya kira ödenmeyeceğinin sözleşme ve eklerinde açıkça belirtilmesi gerektiği, bu hususun belirtilmemesi durumunda ise mutlak suretle idarelerin Milli Emlak Genel Müdürlüğü aracılığı ile kiralamaya ilişkin işlemleri tesis etmesinin, kira bedelinin ise yükleniciler tarafından ödenmesinin zorunlu olduğu ancak idare tarafından Teknik Şartname’de belirtilen ve yüklenicinin kullanımına tahsis edilen mutfak, yemekhane, soğuk hava depoları, personel dinlenme salonları, kat ofisleri, yönetim ofisleri gibi mekanlara ilişkin ilgili Genelge gereği herhangi bir düzenleme yapılmadığı, bu hususlara ilişkin düzenleme yapılmamış olması sebebi ile yüklenicinin öngörülmeyen bir ek maliyet ile karşı karşıya kalacağı ve bu durumun hizmet standartlarını ve hizmet kalitesini doğrudan etkileyerek ihaleye katılımı etkileyeceği,
2) Teknik Şartname’nin “Tarafların Yükümlülükleri” başlıklı 16’ncı maddesinin yedinci fıkrasında “Yükleniciye, Teknik şartnameye uymamam, aksatma ve hizmet kusuru olması halinde idari şartnamede ve sözleşmede belirtilen cezai hükümler uygulanacaktır.” düzenlemesinin yapıldığı ve ihale konusu hizmetin ifası sırasında oluşacak genel aykırılık hallerinde yükleniciye cezai müeyyidelerin uygulanacağının açıkça belirtildiği ancak Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1’inci maddesinde, sözleşmenin ifası sırasında oluşacak genel aykırılıklar halinde uygulanacak ceza oranının binde 1 olarak belirlenmesine rağmen aynı Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde hizmetin ifası sırasında oluşacak özel aykırılıkların sayma yoluyla belirlendiği ve anılan listenin 9’uncu satırında; “Bu madde de ceza öngörülmeyen ancak, idari ve teknik şartnamelerde yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde” düzenlemesinin yapılarak anılan aykırılıklarda uygulanacak ceza oranının onbinde 5 olacağının belirtildiği, özel aykırılık olarak belirlenen durumun aslında bir genel aykırılık hali olduğu fakat bu aykırılık hali için Sözleşme Tasarısı’nın iki farklı ceza oranı belirlenmesi sebebiyle hale dokümanının çelişki içerdiği ve bu durumun hizmetin ifasını kısmen veya tamamen engelleyebileceği,
3) Teknik Şartname’nin “Yemek Hizmetin Görevli Personel” başlıklı 10.1’inci maddesinde “Yüklenici aşağıda belirtilen nitelikte ve sayıda personeli yemekhanede bulundurmak zorundadır. İstenilen personele ilişkin belgeler sözleşmenin imzalanmasının ardından işe başlamadan önce yüklenici tarafından idareye sunulur. Yüklenici firmanın yeterli sayıda bulunduracağı personeller haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirmeyecektir. Personeller yemek pişirilmesi, dağıtılması, temizlik ve bulaşık saatleri dışında idaremizde bulunmayacaktır. Bu nedenle 2013/5215 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 7. Maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 81.1. Maddesine göre yüklenici firmaya işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanmayacaktır. (Ödenmeyecektir.)” düzenlemesinin yapıldığı, yine Teknik Şartname’nin “Yemeklerin Dağıtılması” başlıklı 8’inci maddesinde, yemek hizmetinin sabah 06:30’da kahvaltı öğünün dağıtılmasıyla başlayacağının ve 21:00’da gece kahvaltısı dağıtımı ile sona ereceğinin açıkça belirtildiği, idarenin bir sağlık kuruluşu olması sebebiyle sabah kahvaltısı, kuşluk ara öğünü, öğle yemeği, ikindi ara öğünü, akşam yemeği, gece ara öğünü ve gece kahvaltısı gibi 3 ana öğün ve 3 ara öğünde yemek dağıtımının yapılacağı, dağıtımı yapılacak bu yemeklerin öncesinde hazırlanacağı, sonrasında ise bulaşık dahil genel temizlik hizmetlerinin yerine getirileceği düşünüldüğünde ise ihale konusu işte yarı zamanlı personel çalıştırılmasının imkansız olduğu ve fiyat farkı hesaplanmayacak olması sebebiyle ihaleye teklif sunmanın mümkün olmadığı,
4) Teknik Şartname’nin 10.15’inci maddesinde “Yüklenici, hastane çalışanlarına ve hastalara sunulacak olan her türlü besin maddesinin sağlıklı bir şekilde tüketime hazır hale getirilmesi için hastane diyetisyeninin/idaresinin kontrol ve denetimi altında, ürünün teslim alınmasından pişirilmesine ve tüketilmesine kadar tüm aşamalarda gerekli tedbirleri alacak, yemek servis ve hizmetinde çalışanların çalışmalarını organize edecek, hastane diyetisyeninin talimatı doğrultusunda normal, diyet yemekleri ve ara öğünlerin eksiksiz ve zamanında personele, hasta ve refakatçilere ulaşmasını sağlayacak, yemek hizmetlerinde çalışan personeline, yataklı tedavi kurumlarına yönelik, kalite yönetim sisteminin gerektirdiği eğitimleri vermek ve bu konuda hastanemizin kalite yönetim birimi ve eğitim birimi ile koordineli çalışacak çıkan sorunlarla bire bir ilgilenecek, 08:00-17:00 saatleri içerisinde hastanede bulunacak ve hizmet yönetimiyle ilgilenen, imza ve tebligat alma yetkisi olan çıkan sorunlarla bire bir ilgilenecek, sorumlu yöneticiyi (Gıda Mühendisi) bulunduracak ve bu çalışanın sorumlu yönetici (Gıda Mühendisi) olarak görev yaptığını ve yükleniciyi temsil ettiğini gösteren belgeyi yazılı olarak 10 gün içinde idareye verecektir.” düzenlemesinin yapılarak, sorumlu yönetici sıfatıyla bir kişinin hizmetin ifası sırasında tam zamanlı çalışacağının belirtildiği ancak bu kişi için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmadığı ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 5’inci maddesinde “Bu Kanunun uygulanmasında uygulama birliğini sağlamak üzere mal veya hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Tip Sözleşmeler Resmi Gazetede yayımlanır.
İdarelerce yapılacak sözleşmeler Tip Sözleşme hükümleri esas alınarak düzenlenir. Mal ve hizmet alımlarında, Kurumun uygun görüşü alınmak kaydıyla istekliler tarafından hazırlanması mutat olan sözleşmeler kullanılabilir.” hükmü,
Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 8’inci maddesinde “Yükleniciye ait malzeme ve araç ambarları ile işçi barakaları gibi kendi ihtiyacı olan tesisler için kullanacağı yerlerin idare tarafından yükleniciye bedelsiz olarak verileceği sözleşme veya eklerinde yazılı olduğu takdirde, yüklenici ihtiyaç duyduğu bu yerlere ait harita, plan ve cetvelleri zamanında idareye vermek ve bu yerlerin sahipleri ile komşu yerler sahiplerine en az zarar verecek şekilde yer seçimi yapmak zorundadır. Bununla birlikte idare, gerekli gördüğü takdirde, yüklenicinin kullanacağı en uygun yeri kendisi seçerek yükleniciye gösterebilir. Bu durumda yüklenici, idarenin gösterdiğinden başka yerleri ancak sahipleri ile anlaşmak ve idareden bu kullanım karşılığı olarak bir bedel talep etmemek şartı ile kullanabilir.
Yüklenicinin kendi ihtiyacı için kullanacağı yerlerin bedelsiz olarak verilmesi sözleşme veya eklerinde yazılı değil ise, yer temini için gereken bütün giderler yükleniciye ait olacaktır. Ancak bu yerlerin geçici işgali, resmi işlemleri gerektirdiği takdirde bu işlemler geçici işgale ilişkin harita, plan ve cetveller yüklenici tarafından hazırlanmak şartı ile idare tarafından yapılır.” düzenlemesi,
İdari Şartname’nin 12’nci maddesinde “İşin yapılacağı yerin görülmesi
12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini görmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.
12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini görmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.
12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.
12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.
Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın 7’nci maddesinde “Sözleşme bedeline dahil olan giderler
7.1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin
İhale konusu Yemek Hizmetinin yapılması ve yürütülmesinde malzeme, ekipman ve işçilik gideri dahil hizmetin yürütülmesine ilişkin bütün giderler ile ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, vergi (KDV hariç) ve harç giderleri sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp İdare tarafından Yükleniciye ödenecektir.” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin 12’nci maddesinde “…16. Ayrıca yüklenici İdareye ait olup kullanımına tahsis edilen makine, cihaz ve ekipmanları kullanıma bağlı olarak eskiyen, yıpranan ve kırılan bakım ve onarımlarını, kırılan bozulan tezgah, dolap vb. eşyaların bakım ve onarımlarını, kırılan dökülen duvar boyası, seramik ve fayansları herhangi bir uyarıya meydan vermeden onarmak, tamir ettirmek ve kendisine teslim edildiği hale getirmek ve buna ilişkin belgeleri İdareye sunmakla yükümlüdür,
17. Yüklenici İdareye ait herhangi bir cihaz, makine ve ekipmanı İdareden izinsiz kendisine tahsis edilen çalışma alanı dışına çıkartamaz ve tamir maksadıyla gönderemez…” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin 15’inci maddesinde “…2. Yüklenici; teslim edilen mutfak ve yemekhane gibi fiziki alanlar, yemek pişirmede kullanılan her türlü araç-gereç, her türlü malzeme, taşıma, depolama, muhafaza, işleme, pişirme, dağıtım, servis etme, tertip, düzen ve sağlık koşullan ve şartnamelere uygunluk gibi hususlarda her aşamada İdare ve yetkili komisyon tarafından her an denetlenecektir. Yüklenici, sorumlu yönetici ve çalışan tüm personel denetleme yapanların işlerini kolaylaştıracak şekilde davranacaklardır…” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan maddelerinde idareye ait olan ve işin yapımı esnasında kullanılacak bazı makine ve ekipmanlar ile yine idareye ait bazı alanların yükleniciye tahsis edileceği düzenlenmiş ancak Sözleşme Tasarısı’nda bunların yüklenici tarafından bedelsiz kullanılacağına ilişkin bir düzenleme yapılmadığı anlaşılmıştır. Sözleşme Tasarısı’nın 12’nci maddesinde ise ihale konusu işin yapılması ve yürütülmesinde malzeme, ekipman ve işçilik gideri dahil hizmetin yürütülmesine ilişkin bütün giderler ile ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, vergi (KDV hariç) ve harç giderlerinin sözleşme bedeline dahil olduğu ifade edilmiştir.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 8’inci maddesinde, yüklenicinin kendi ihtiyacı için kullanacağı yerlerin idare tarafından bedelsiz olarak verilmesi sözleşme veya eklerinde yazılı değil ise yer temini için gereken bütün giderlerin yükleniciye ait olacağı düzenlenmiştir. 4734 sayılı Kanun kapsamında yapılan bir ihaleye konu işin yürütülmesi esnasında idare tarafından sağlanacak makine ve ekipman ile idareye ait alanların yüklenici tarafından bedelsiz olarak kullanılması zorunluluğu bulunmamakta olup, bunların yükleniciye bedelsiz olarak kullandırılmasının öngörülmesi halinde sözleşme tasarılarında ilgili düzenlemelerin yapılması gerekmektedir. Uyuşmazlığa konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nda ise bu yönde bir düzenleme yapılmadığı anlaşılmış olup, mevcut düzenlemelerin idarelere tanınan takdir yetkisi sınırları içerisinde kaldığı ve mevzuata aykırılık teşkil etmediği anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi
16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.
16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin Binde 1'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.
16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 30 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
Aykırılık Hali
İlk Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı
Aykırılık Sayısı
9
Bu madde de ceza öngörülmeyen ancak, İdari ve Teknik şartnamelerde yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde
On Binde 5
5
…
16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır.” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin 16’ncı maddesinde “…7. Yükleniciye, teknik şartnameye uymama, aksatma ve hizmet kusuru olması halinde idari şartnamede ve sözleşmede belirtilen cezai hükümler uygulanacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.
İdare tarafından Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde yer alan özel aykırılık hallerine ilişkin tabloda 9 numaralı başlık altında, anılan maddede ceza öngörülmeyen ancak İdari ve Teknik Şartnameler’de yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde ilk sözleşme bedelinin onbinde 5’i oranında ceza uygulanacağının düzenlendiği tespit edilmiştir. Anılan Tasarı’nın 16.1.1’inci maddesinde ise ihale dokümanındaki düzenlemelere uygun olarak hareket edilmemesinden kaynaklanan genel aykırılık hallerinde uygulanacak cezanın ilk sözleşme bedelinin onbinde 1’i olduğu belirtilmiştir.
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde yer alan özel aykırılık hallerine ilişkin tabloda 9 numaralı başlık altında düzenlenen aykırılığın bir genel aykırılık hali olduğu ve anılan Tasarı’nın 16.1.1’inci maddesinde genel aykırılık halinde uygulanacak ceza oranının düzenlendiği dolayısıyla, aynı Tasarı’nın özel aykırılık hallerine ilişkin 16.1.2’nci maddesinde düzenlenen bir genel aykırılık hali için ayrıca bir oran belirlemesi yapılsa dahi genel aykırılık hallerinde 16.1.1’inci maddede düzenlenen cezanın uygulanacağı anlaşıldığından, söz konusu maddelerde genel aykırılık halleri için farklı ceza oranlarının belirlenmesinin sözleşmenin uygulanması aşamasında tereddüde yol açmayacağı ve bu sebeple iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3 ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak:
4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 7’nci maddesinde “(1) (Ek cümle: 24/02/2022-31760 R.G./3. md.; yürürlük: 26/03/2022; Değişik fıkra: 7/3/2023-32125 R.G./1. md.; yürürlük: 17/3/2023) Bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerekir. Bu hizmet alımı ihalelerinde aşağıdaki hususlar çerçevesinde düzenleme yapılır.
a) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesi zorunludur.
b) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan;
1) İhale dokümanında personel sayısı belirlenerek haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı düzenlenen hizmet alımlarında, sadece 6 ncı maddeye göre veya idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilir…” düzenlemesi,
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 4’üncü maddesinde “…Yüklenici Vekili: Sözleşme konusu işle ilgili olarak yükleniciyi temsil eden, o iş için idarenin kabulünden sonra yükleniciden noterce düzenlenmiş bir vekaletname ile tam yetki almış gerçek kişiyi,
…
İfade eder.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin 9’uncu maddesinde “Yüklenici, üstlenmiş olduğu işin devamı süresince, işyerinden ayrılamaz. Ancak, idare tarafından kendi yerine kabul edilecek birisini, işlerin gecikmesine veya durmasına hiçbir şekilde yol açmamak şartı ile vekil bırakarak iş başından ayrılabilir. Yüklenici veya vekili, iş yerinden ayrılmalarını gerektiren zorunlu hallerde, kontrol teşkilatından izin almak zorundadırlar.
Yüklenici veya vekili, işlerle ilgili denetimler ve çalışmalar sırasında istendiği zaman kontrol teşkilatı ile birlikte bulunacaklardır.” düzenlemesi,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3’üncü maddesinde “Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.” düzenlemesi,
İdari Şartname’nin 46’ncı maddesinde “İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır.
46.1.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde “İşin süresi
9.1. İşe başlama tarihi 01.11.2024; işi bitirme tarihi 31.10.2025
9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın 14’üncü maddesinde “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları
14.1. Yüklenici, gerek sözleşme süresi, gerekse uzatılan süre içinde, sözleşmenin tamamen ifasına kadar, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerde artışa gidilmesi veya yeni mali yükümlülüklerin ihdası gibi nedenlerle fiyat farkı verilmesi talebinde bulunamaz.
14.2. Bu sözleşme kapsamında yapılacak işler için fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır.
14.3. Sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz.” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin 10’uncu maddesinde “10.1 Yüklenici aşağıda belirtilen nitelikte ve sayıda personeli yemekhanede bulundurmak zorundadır. İstenilen personele ilişkin belgeler sözleşmenin imzalanmasının ardından işe başlamadan önce yüklenici tarafından idareye sunulur. Yüklenici firmanın yeterli sayıda bulunduracağı personeller haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirmeyecektir. Personeller yemek pişirilmesi, dağıtılması, temizlik ve bulaşık saatleri dışında idaremizde bulunmayacaktır. Bu nedenle 2013/5215 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 7. Maddesi ve kamu ihale genel tebliğinin 81.1. maddesine göre yüklenici firmaya işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanmayacaktır.(ödenmeyecektir)
…
10.15 Yüklenici, hastane çalışanlarına ve hastalara sunulacak olan her türlü besin maddesinin sağlıklı bir şekilde tüketime hazır hale getirilmesi için, hastane diyetisyeninin/idaresinin kontrol ve denetimi altında, ürünün teslim alınmasından pişirilmesine ve tüketilmesine kadar tüm aşamalarda gerekli tedbirleri alacak, yemek servis ve hizmetinde çalışanların çalışmalarını organize edecek, hastane diyetisyeninin talimatı doğrultusunda normal, diyet yemekleri ve ara öğünlerin eksiksiz ve zamanında personele, hasta ve refakatçilere ulaşmasını sağlayacak, yemek hizmetlerinde çalışan personeline, yataklı tedavi kuramlarına yönelik, kalite yönetim sisteminin gerektirdiği eğitimleri vermek ve bu konuda hastanemizin kalite yönetim birimi ve eğitim birimi ile koordineli çalışacak çıkan sorunlarla bire bir ilgilenecek, 08:00-17:00 saatleri içerisinde hastanede bulunacak ve hizmet yönetimiyle ilgilenen, imza ve tebligat alma yetkisi olan çıkan soranlarla birebir ilgilenecek, sorumlu yöneticiyi(gıda mühendisi) bulunduracak ve bu çalışanın sorumlu yönetici(gıda mühendisi) olarak görev yaptığını ve yükleniciyi temsil ettiğini gösteren belgeyi yazılı olarak 10 gün içinde idareye verecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin 10.1’inci maddesinde ihale konusu iş kapsamında fiyat farkı hesaplanmayacağı ifade edildikten sonra; sorumlu yönetici sıfatı ile en az 1, aşçıbaşı sıfatı ile en az 1, aşçı sıfatı ile en az 5, kasap sıfatı ile en az 1 ve bulaşık ve servis elemanı sıfatı ile en az 26 kişinin ihale konusu iş kapsamında görev alacağının belirtildiği ve aynı maddede sorumlu yönetici sıfatı ile çalışacak personel dışındaki personelin haftalık çalışma saatinin tamamını idarede geçirmeyeceğinin düzenlendiği tespit edilmiştir. Anılan Şartname’nin 10.15’inci maddesinde ise sorumlu yönetici sıfatı ile çalışacak personelin 08:00-17:00 saatleri içerisinde hastanede bulunacağı ifade edilmiş dolayısıyla, bu personelin haftalık çalışma saatinin tamamını idarede geçireceği anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kanun kapsamında yapılan ihalelerin sözleşme süreçlerinde çalışacak personelin çalışma sürelerini belirleme yetkisi idarelere ait olup, personelin yarı zamanlı olarak çalışmasının öngörülmesi mümkündür. İdare tarafından da sorumlu yönetici sıfatı ile çalışacak personel dışındaki personelin tam zamanlı çalışmasının öngörülmediği anlaşılmıştır. Bununla birlikte, Teknik Şartname’nin 10.15’inci maddesinde yer alan düzenlemeden, sorumlu yönetici sıfatı ile çalışacak personelin ihale konusu iş kapsamında 08:00-17:00 saatleri içerisinde hastanede bulunmasının ve tam zamanlı çalışmasının öngörüldüğü tespit edilmiştir.
Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde yer alan düzenlemeden işin süresinin 01.11.2024 - 31.10.2025 aralığını kapsadığı ve 365 günden daha az olduğu görülmüştür. 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise bu işlerde anılan Esasların 6’ncı maddesine göre tam zamanlı çalışan personel için fiyat farkı hesaplanması zorunlu kılınmıştır. Bu madde kapsamında bulunan işlerde yarı zamanlı çalışacak personel ile diğer girdiler için fiyat farkı hesaplanması ise idarelerin takdirine bırakılmıştır.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 9’uncu maddesine göre yüklenicinin üstlenmiş olduğu işin devamı süresince işyerinden ayrılmaması gerekmektedir. Ancak idare tarafından kendi yerine kabul edilecek birisini, işlerin gecikmesine veya durmasına hiçbir şekilde yol açmamak şartı ile vekil bırakarak iş yerinden ayrılabilmesi mümkündür. Yüklenicinin kendi yerine iş yerinde vekil bıraktığı kişi ise anılan Şartname’nin 4’üncü maddesinde tanımlanan yüklenici vekilidir. Teknik Şartname’nin 10.15’inci maddesinde yer alan düzenlemeden, sorumlu yönetici sıfatı ile çalışacak personelin “hizmet yönetimiyle ilgilenen, imza ve tebligat alma yetkisi olan çıkan soranlarla birebir ilgilenen” kişi olarak tanımlandığı ve bu kişinin yüklenici vekili olarak çalışacağı anlaşılmıştır. Yüklenici vekilinin ihale konusu işin yapılması sırasında tam zamanlı olarak idare bünyesinde çalışan personel olarak kabul edilmesi mümkün olmadığından bu kişi için 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 6’ncı maddesine göre fiyat farkı hesaplanması mümkün olmadığı gibi, yine bu kişi için ayrı bir iş kalemi belirlemesi yapılması ve birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunluluğundan bahsetmekte mümkün değildir. Açıklanan sebeplerle, iddiaların yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde “ başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması ” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.